Yaralama Suçlarında Uzlaştırma 2026: TCK 86, 88 ve 89

Yaralama Suçlarında Uzlaştırma Kapsamı

Tablodaki “şikâyete tabi mi?” sütunu ile “uzlaştırma kapsamında mı?” sorusu aynı değildir. TCK 86/1 şikâyete bağlı olmadığı hâlde CMK 253’te açıkça sayıldığı için uzlaştırma kapsamındadır. TCK 89 bakımından da bilinçli taksir nedeniyle şikâyet koşulunun değişmesi, maddenin uzlaştırma kapsamındaki yerini tek başına ortadan kaldırmaz.

TCK 86 Kasten Yaralamada Uzlaştırma

TCK 86/1, mağdurun vücuduna acı verme veya sağlığının ya da algılama yeteneğinin bozulmasına neden olma fiilinin temel hâlidir. Resmî listede bu fıkra açıkça yer alır. TCK 86/2 ise etkinin basit tıbbi müdahaleyle giderilebilecek ölçüde hafif olduğu hâli düzenler ve şikâyete bağlıdır.

CMK 253’ün güncel metni kasten yaralamayı “üçüncü fıkra hariç” kapsamda sayar. Bu nedenle silahla, üstsoya-altsoya, eşe, boşanılan eşe, kardeşe, kendisini savunamayacak kişiye veya kamu görevi nedeniyle işlenme gibi nitelikli hâller bakımından fıkra ve somut nitelendirme özellikle kontrol edilmelidir. Soruşturma makamının sevk maddesi ile adli rapordaki bulgu birbiriyle uyumlu değilse, uzlaştırma kararı da hatalı kurulabilir.

TCK 88 İhmali Davranışla Yaralamada Uzlaştırma

İhmali davranışla kasten yaralamada failin neticeyi önleme konusunda hukuki yükümlülüğü bulunmalıdır. Sırf yardım etmemek veya dikkatsiz davranmak her olayda TCK 88 oluşturmaz; garantörlük, önceki tehlikeli davranış, kanun veya sözleşmeden doğan yükümlülük araştırılır.

Resmî suç listesi TCK 88’i ayrıca göstermektedir. Bununla birlikte uygulanan temel yaralama fıkrası ve TCK 86/3 bağlantısı kapsam sonucunu etkileyebileceğinden, yalnız “88” yazan sevk maddesiyle kesin değerlendirme yapılmamalıdır.

TCK 89 Taksirle Yaralamada Uzlaştırma

Trafik kazası, iş kazası, tıbbi müdahale, iş güvenliği veya günlük yaşamda dikkat ve özen yükümlülüğünün ihlali sonucu yaralama, TCK 89 kapsamında incelenebilir. TCK 89/1 temel hâli; 89/2 organ işlevinde zayıflama, kemik kırığı veya yaşamı tehlikeye sokan durum gibi sonuçları; 89/3 daha ağır kalıcı sonuçları; 89/4 ise birden fazla kişinin yaralanmasını düzenler.

Uzlaştırma, kusur ve illiyet incelemesinin yerine geçmez. Teklifi kabul etmek, kazadaki kusuru veya ceza sorumluluğunu kabul etmek değildir. Trafik veya iş kazasında kamera, bilirkişi raporu, olay yeri krokisi, araç verisi, iş güvenliği kayıtları ve sağlık belgeleri korunmaya devam edilmelidir.

Suça Sürüklenen Çocuklarda Yaralama ve Uzlaştırma

Resmî tablonun yalnız adli süreçteki çocuklara ayrılan bölümünde TCK 86/1 ile TCK 86/2 ve 86/3 bağlantısı ayrıca gösterilmiştir. Bu, yetişkinler için geçerli “üçüncü fıkra hariç” kuralıyla birlikte ve çocuklara özgü CMK 253/1-c şartları çerçevesinde değerlendirilmelidir.

Çocuk bakımından teklif kanuni temsilciye yapılır; zorunlu müdafilik, çocuğun üstün yararı ve beyanının uygun ortamda alınması gibi güvenceler devam eder. Uzlaştırma, çocuğun fiil ehliyeti veya ceza sorumluluğu değerlendirmesini ortadan kaldırmaz.

Yaralamanın Başka Bir Suçla Birlikte İşlenmesi

Yaralama aynı mağdura karşı tehdit, hakaret, silahla saldırı niteliğinde başka bir suç veya uzlaştırma dışında kalan bir fiille birlikte işlenmiş olabilir. Uzlaştırmaya tabi suçun aynı mağdura karşı kapsam dışı suçla birlikte işlendiği durumda uzlaştırma hükümleri uygulanmayabilir. Bu nedenle yalnız yaralama maddesi değil, dosyadaki tüm sevk maddeleri ve olay anlatımı incelenir.

Birden fazla mağdur varsa, aynı suç nedeniyle uzlaştırmanın yürütülebilmesi için mağdur veya suçtan zarar görenlerin tümünün kabulü gerekir. Her mağdur yönünden zarar ve edim ayrıca belirlenmelidir.

Yaralama Dosyasında Uzlaşma Edimi Nasıl Kurulur?

• Tedavi, ilaç, ulaşım ve belgeli çalışma kaybının tamamen veya kısmen karşılanması,
• Zararın giderilmesi veya belirli bir ödeme planı,
• Mağdurdan özür dilenmesi,
• Kamu yararına bağış veya geçici hizmet,
• Tarafların edimsiz uzlaşması.

Edim miktarı, vade, taksit, ödeme hesabı ve ifa belgesi açık yazılmalıdır. “Bütün zararlar karşılanacaktır” gibi belirsiz cümleler, uzlaşmanın tazminat taleplerine etkisi nedeniyle ciddi uyuşmazlık doğurabilir. Sonradan ortaya çıkan veya uzlaşma anında belirlenemeyen zararlar bakımından kanundaki istisna ayrıca gözetilir.

Uzlaştırma Sürecinde Korunması Gereken Deliller

• Adli muayene raporu, epikriz, görüntüleme ve reçeteler,
• Olay yeri ve çevre kamera kayıtları,
• Mesaj, arama ve tehdit içerikleri,
• Trafik kazasında kaza tespit tutanağı ve araç verileri,
• İş kazasında risk değerlendirmesi, eğitim ve denetim kayıtları,
• Tanıkların kimlik ve iletişim bilgileri.

Uzlaşma teklifinin yapılması veya kabul edilmesi delil toplanmasını ve kanuni koruma tedbirlerini durdurmaz. Müzakere sırasında söylenenler ise başka bir soruşturma, kovuşturma veya davada delil olarak kullanılamaz.

Uzlaştırma Rehberi: 10 Bağlantılı Yazı

Yaralama Suçlarında Uzlaştırma Hakkında Sık Sorulan Sorular