Devletin Bilirkişiye Rücu Süresi Kaç Yıl? HMK 287 | 2026
Kısa ve net cevap: Devlet, ödediği tazminat nedeniyle sorumlu bilirkişiye ödeme tarihinden itibaren bir yıl içinde rücu eder. Rapor kasten gerçeğe aykırı düzenlenmişse ceza zamanaşımı süresi uygulanır.
HMK 287 Ne Düzenliyor?
HMK 287 rücu süresini açıkça düzenler. Devlet, HMK 285 uyarınca ödediği tazminat için sorumlu bilirkişiye ödeme tarihinden itibaren bir yıl içinde rücu eder. Hükme esas alınan bilirkişi raporu kasten gerçeğe aykırı düzenlenmişse bir yıllık normal süre yerine ceza zamanaşımı süresi uygulanır.
Bu madde Devletin sorumlu bilirkişiye rücu süresi konusunda özel usul kuralı kurar. Hükmün uygulanmasında şart, başlangıç tarihi, görevli merci ve varsa yaptırım birbirinden ayrılmalıdır. Başka bir maddede düzenlenen süre veya sonuç kıyas yoluyla otomatik taşınmaz.
Kanuni Unsurlar
1. Devlet tarafından tazminat ödenmiş olmalıdır.
Devlet tarafından tazminat ödenmiş olmalıdır. Bu unsur Devletin sorumlu bilirkişiye rücu süresi bakımından dosyada açıkça karşılanmalıdır. Kanunun lafzı, işlemin hangi aşamada ve hangi şartla yapılacağını belirler. Mahkeme usul kararını görünür kılar; taraflar ise itiraz veya talebini ilgili kanuni unsur üzerinden somutlaştırır. Böylece işlem, uygulama alışkanlığına değil doğrudan HMK hükmüne dayanır.
2. Rücu sorumlu bilirkişiye yöneltilir.
Rücu sorumlu bilirkişiye yöneltilir. Bu unsur Devletin sorumlu bilirkişiye rücu süresi bakımından dosyada açıkça karşılanmalıdır. Kanunun lafzı, işlemin hangi aşamada ve hangi şartla yapılacağını belirler. Mahkeme usul kararını görünür kılar; taraflar ise itiraz veya talebini ilgili kanuni unsur üzerinden somutlaştırır. Böylece işlem, uygulama alışkanlığına değil doğrudan HMK hükmüne dayanır.
3. Başlangıç ödeme tarihidir.
Başlangıç ödeme tarihidir. Bu unsur Devletin sorumlu bilirkişiye rücu süresi bakımından dosyada açıkça karşılanmalıdır. Kanunun lafzı, işlemin hangi aşamada ve hangi şartla yapılacağını belirler. Mahkeme usul kararını görünür kılar; taraflar ise itiraz veya talebini ilgili kanuni unsur üzerinden somutlaştırır. Böylece işlem, uygulama alışkanlığına değil doğrudan HMK hükmüne dayanır.
4. Normal süre bir yıldır.
Normal süre bir yıldır. Bu unsur Devletin sorumlu bilirkişiye rücu süresi bakımından dosyada açıkça karşılanmalıdır. Kanunun lafzı, işlemin hangi aşamada ve hangi şartla yapılacağını belirler. Mahkeme usul kararını görünür kılar; taraflar ise itiraz veya talebini ilgili kanuni unsur üzerinden somutlaştırır. Böylece işlem, uygulama alışkanlığına değil doğrudan HMK hükmüne dayanır.
5. Kasten gerçeğe aykırı raporda ceza zamanaşımı uygulanır.
Kasten gerçeğe aykırı raporda ceza zamanaşımı uygulanır. Bu unsur Devletin sorumlu bilirkişiye rücu süresi bakımından dosyada açıkça karşılanmalıdır. Kanunun lafzı, işlemin hangi aşamada ve hangi şartla yapılacağını belirler. Mahkeme usul kararını görünür kılar; taraflar ise itiraz veya talebini ilgili kanuni unsur üzerinden somutlaştırır. Böylece işlem, uygulama alışkanlığına değil doğrudan HMK hükmüne dayanır.
6. Rücu davasının mercii HMK 286/2’ye göre belirlenir.
Rücu davasının mercii HMK 286/2’ye göre belirlenir. Bu unsur Devletin sorumlu bilirkişiye rücu süresi bakımından dosyada açıkça karşılanmalıdır. Kanunun lafzı, işlemin hangi aşamada ve hangi şartla yapılacağını belirler. Mahkeme usul kararını görünür kılar; taraflar ise itiraz veya talebini ilgili kanuni unsur üzerinden somutlaştırır. Böylece işlem, uygulama alışkanlığına değil doğrudan HMK hükmüne dayanır.
Mahkemenin Görevi
Mahkeme ödeme tarihini, bilirkişinin sorumluluğunu ve varsa kast hâlini açıkça tespit etmelidir.
Mahkeme ilgili usul işlemini ara karar, tutanak veya gerekçeli karar içinde açıklar. Dosyada bu kayıtların bulunması tarafların süresini ve itiraz konusunu doğru belirlemesini sağlar.
Tarafların Kontrolü
Rücu davasında ödeme belgesi, tazminat kararı ve bilirkişinin kusur biçimi birlikte sunulmalıdır.
Taraf, kanundaki her şartı dosyadaki belgeyle eşleştirmelidir. Soyut değerlendirme yerine hangi unsurun eksik kaldığı ve bunun hangi hukuki sonuca bağlandığı gösterilmelidir.
Maddenin Sınırı
Bir yıllık süre rapor, zarar veya karar tarihinden değil açıkça Devletin ödeme tarihinden başlar. Kast hâlinde kanun ayrıca ceza zamanaşımını devreye sokar.
Bu sınırın korunması, Devletin sorumlu bilirkişiye rücu süresi ile başka usul kurumlarının birbirine karıştırılmasını önler. Hukuki nitelendirme mahkemede kalır; teknik veya maddi olgu yalnız ilgili aracın konusu olur.
Süre ve Başlangıç
Normal rücu süresi ödeme tarihinden itibaren bir yıldır; kasten gerçeğe aykırı raporda ceza zamanaşımı süresi uygulanır.
Kanunda başlangıç olayı açıkça belirtilmişse süre o olaydan hesaplanır. Süre bulunmuyorsa başka maddelerdeki rakamlar otomatik uygulanmaz.
Kurala Aykırılığın Etkisi
Süre doğru başlangıçtan hesaplanmazsa rücu hakkı bakımından ciddi hak kaybı riski doğar.
Yargılama sürecinde ortaya çıkan eksiklik, önce ilgili özel hükümdeki çözüm mekanizmasıyla ele alınır. Açık yaptırım varsa doğrudan uygulanır; yoksa başka maddeye ait yaptırım genişletilemez.
Sistematik Bağlantı
Gerçeğe aykırı bilirkişi raporunda HMK 285 sorumluluğun şartlarını, HMK 286 görevli yargı merciini, HMK 287 Devletin rücu süresini düzenler.
Uygulamada Hatalar
Bir yıllık süreyi rapor, zarar, karar veya kesinleşme tarihinden başlatmak açık kanun metnine aykırıdır.
Eski kanun metni veya güncelliği belirsiz internet özeti yerine resmî güncel metin kullanılmalıdır. Açık şartları varsayımla genişletmek veya daraltmak doğru değildir.
Kontrol Listesi
- Devlet tarafından tazminat ödenmiş olmalıdır.
- Rücu sorumlu bilirkişiye yöneltilir.
- Başlangıç ödeme tarihidir.
- Normal süre bir yıldır.
- Kasten gerçeğe aykırı raporda ceza zamanaşımı uygulanır.
- Rücu davasının mercii HMK 286/2’ye göre belirlenir.
- İlgili tarih ve karar dosyada açık mı?
- Tarafların beyan hakkı korunmuş mu?
- Görevli merci ve hukuki değerlendirme yetkisi doğru mu?
Resmî Kaynak
Mevzuat Bilgi Sistemi – 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu ve Adalet Bakanlığı Bilirkişilik Daire Başkanlığı güncel kontrol için kullanılmalıdır.
Site İçinde İlgili Rehberler
- Bilirkişi görevlendirmesinde konu ve sınırlar
- Bilirkişinin bağımsızlık yükümlülüğü
- Hukuk mezunu bilirkişi olabilir mi?
- Bilirkişi olmaya engel suçlar
Sık Sorulan Sorular
HMK 287: Temel kural?
Devlet, ödediği tazminat nedeniyle sorumlu bilirkişiye ödeme tarihinden itibaren bir yıl içinde rücu eder. Rapor kasten gerçeğe aykırı düzenlenmişse ceza zamanaşımı süresi uygulanır. Somut işlemde başka hüküm devreye giriyorsa onun şartı ayrıca kontrol edilir.
HMK 287: Süre?
Normal rücu süresi ödeme tarihinden itibaren bir yıldır; kasten gerçeğe aykırı raporda ceza zamanaşımı süresi uygulanır. Somut işlemde başka hüküm devreye giriyorsa onun şartı ayrıca kontrol edilir.
HMK 287: Sınır?
Bir yıllık süre rapor, zarar veya karar tarihinden değil açıkça Devletin ödeme tarihinden başlar. Kast hâlinde kanun ayrıca ceza zamanaşımını devreye sokar. Somut işlemde başka hüküm devreye giriyorsa onun şartı ayrıca kontrol edilir.
HMK 287: Mahkemenin rolü?
Mahkeme ödeme tarihini, bilirkişinin sorumluluğunu ve varsa kast hâlini açıkça tespit etmelidir. Somut işlemde başka hüküm devreye giriyorsa onun şartı ayrıca kontrol edilir.
HMK 287: Taraf ne yapmalı?
Rücu davasında ödeme belgesi, tazminat kararı ve bilirkişinin kusur biçimi birlikte sunulmalıdır. Somut işlemde başka hüküm devreye giriyorsa onun şartı ayrıca kontrol edilir.
HMK 287: Sonuç?
Süre doğru başlangıçtan hesaplanmazsa rücu hakkı bakımından ciddi hak kaybı riski doğar. Somut işlemde başka hüküm devreye giriyorsa onun şartı ayrıca kontrol edilir.
HMK 287: Hukuki değerlendirme kime ait?
Nihai hukuki nitelendirme ve hüküm kurma yetkisi mahkemeye aittir. Somut işlemde başka hüküm devreye giriyorsa onun şartı ayrıca kontrol edilir.
HMK 287: Bağlantılı maddeler?
İlgili madde kendi bölümündeki önceki ve sonraki hükümlerle birlikte okunmalıdır. Somut işlemde başka hüküm devreye giriyorsa onun şartı ayrıca kontrol edilir.
HMK 287: Kaynak?
Mevzuat Bilgi Sistemi içindeki güncel 6100 sayılı Kanun esas alınmalıdır. Somut işlemde başka hüküm devreye giriyorsa onun şartı ayrıca kontrol edilir.
Sonuç
Devlet, ödediği tazminat nedeniyle sorumlu bilirkişiye ödeme tarihinden itibaren bir yıl içinde rücu eder. Rapor kasten gerçeğe aykırı düzenlenmişse ceza zamanaşımı süresi uygulanır. Bir yıllık süre rapor, zarar veya karar tarihinden değil açıkça Devletin ödeme tarihinden başlar. Kast hâlinde kanun ayrıca ceza zamanaşımını devreye sokar.
HMK 287 İçin Ayrıntılı İnceleme
HMK 287 rücu süresini açıkça düzenler. Devlet, HMK 285 uyarınca ödediği tazminat için sorumlu bilirkişiye ödeme tarihinden itibaren bir yıl içinde rücu eder. Hükme esas alınan bilirkişi raporu kasten gerçeğe aykırı düzenlenmişse bir yıllık normal süre yerine ceza zamanaşımı süresi uygulanır. Mahkeme ödeme tarihini, bilirkişinin sorumluluğunu ve varsa kast hâlini açıkça tespit etmelidir. Rücu davasında ödeme belgesi, tazminat kararı ve bilirkişinin kusur biçimi birlikte sunulmalıdır. Normal rücu süresi ödeme tarihinden itibaren bir yıldır; kasten gerçeğe aykırı raporda ceza zamanaşımı süresi uygulanır. Süre doğru başlangıçtan hesaplanmazsa rücu hakkı bakımından ciddi hak kaybı riski doğar. Bu başlıklar dosyada kronolojik olarak kontrol edildiğinde Devletin sorumlu bilirkişiye rücu süresi bakımından kanunun aradığı yapı ortaya çıkar. Uygulamada alışkanlık değil güncel kanun metni esas alınmalı; açık şart, süre ve görev kuralı değiştirilmemelidir.
HMK 287 İçin Ayrıntılı İnceleme
HMK 287 rücu süresini açıkça düzenler. Devlet, HMK 285 uyarınca ödediği tazminat için sorumlu bilirkişiye ödeme tarihinden itibaren bir yıl içinde rücu eder. Hükme esas alınan bilirkişi raporu kasten gerçeğe aykırı düzenlenmişse bir yıllık normal süre yerine ceza zamanaşımı süresi uygulanır. Mahkeme ödeme tarihini, bilirkişinin sorumluluğunu ve varsa kast hâlini açıkça tespit etmelidir. Rücu davasında ödeme belgesi, tazminat kararı ve bilirkişinin kusur biçimi birlikte sunulmalıdır. Normal rücu süresi ödeme tarihinden itibaren bir yıldır; kasten gerçeğe aykırı raporda ceza zamanaşımı süresi uygulanır. Süre doğru başlangıçtan hesaplanmazsa rücu hakkı bakımından ciddi hak kaybı riski doğar. Bu başlıklar dosyada kronolojik olarak kontrol edildiğinde Devletin sorumlu bilirkişiye rücu süresi bakımından kanunun aradığı yapı ortaya çıkar. Uygulamada alışkanlık değil güncel kanun metni esas alınmalı; açık şart, süre ve görev kuralı değiştirilmemelidir.
HMK 287 İçin Ayrıntılı İnceleme
HMK 287 rücu süresini açıkça düzenler. Devlet, HMK 285 uyarınca ödediği tazminat için sorumlu bilirkişiye ödeme tarihinden itibaren bir yıl içinde rücu eder. Hükme esas alınan bilirkişi raporu kasten gerçeğe aykırı düzenlenmişse bir yıllık normal süre yerine ceza zamanaşımı süresi uygulanır. Mahkeme ödeme tarihini, bilirkişinin sorumluluğunu ve varsa kast hâlini açıkça tespit etmelidir. Rücu davasında ödeme belgesi, tazminat kararı ve bilirkişinin kusur biçimi birlikte sunulmalıdır. Normal rücu süresi ödeme tarihinden itibaren bir yıldır; kasten gerçeğe aykırı raporda ceza zamanaşımı süresi uygulanır. Süre doğru başlangıçtan hesaplanmazsa rücu hakkı bakımından ciddi hak kaybı riski doğar. Bu başlıklar dosyada kronolojik olarak kontrol edildiğinde Devletin sorumlu bilirkişiye rücu süresi bakımından kanunun aradığı yapı ortaya çıkar. Uygulamada alışkanlık değil güncel kanun metni esas alınmalı; açık şart, süre ve görev kuralı değiştirilmemelidir.
HMK 287 İçin Ayrıntılı İnceleme
HMK 287 rücu süresini açıkça düzenler. Devlet, HMK 285 uyarınca ödediği tazminat için sorumlu bilirkişiye ödeme tarihinden itibaren bir yıl içinde rücu eder. Hükme esas alınan bilirkişi raporu kasten gerçeğe aykırı düzenlenmişse bir yıllık normal süre yerine ceza zamanaşımı süresi uygulanır. Mahkeme ödeme tarihini, bilirkişinin sorumluluğunu ve varsa kast hâlini açıkça tespit etmelidir. Rücu davasında ödeme belgesi, tazminat kararı ve bilirkişinin kusur biçimi birlikte sunulmalıdır. Normal rücu süresi ödeme tarihinden itibaren bir yıldır; kasten gerçeğe aykırı raporda ceza zamanaşımı süresi uygulanır. Süre doğru başlangıçtan hesaplanmazsa rücu hakkı bakımından ciddi hak kaybı riski doğar. Bu başlıklar dosyada kronolojik olarak kontrol edildiğinde Devletin sorumlu bilirkişiye rücu süresi bakımından kanunun aradığı yapı ortaya çıkar. Uygulamada alışkanlık değil güncel kanun metni esas alınmalı; açık şart, süre ve görev kuralı değiştirilmemelidir.
HMK 287 İçin Ayrıntılı İnceleme
HMK 287 rücu süresini açıkça düzenler. Devlet, HMK 285 uyarınca ödediği tazminat için sorumlu bilirkişiye ödeme tarihinden itibaren bir yıl içinde rücu eder. Hükme esas alınan bilirkişi raporu kasten gerçeğe aykırı düzenlenmişse bir yıllık normal süre yerine ceza zamanaşımı süresi uygulanır. Mahkeme ödeme tarihini, bilirkişinin sorumluluğunu ve varsa kast hâlini açıkça tespit etmelidir. Rücu davasında ödeme belgesi, tazminat kararı ve bilirkişinin kusur biçimi birlikte sunulmalıdır. Normal rücu süresi ödeme tarihinden itibaren bir yıldır; kasten gerçeğe aykırı raporda ceza zamanaşımı süresi uygulanır. Süre doğru başlangıçtan hesaplanmazsa rücu hakkı bakımından ciddi hak kaybı riski doğar. Bu başlıklar dosyada kronolojik olarak kontrol edildiğinde Devletin sorumlu bilirkişiye rücu süresi bakımından kanunun aradığı yapı ortaya çıkar. Uygulamada alışkanlık değil güncel kanun metni esas alınmalı; açık şart, süre ve görev kuralı değiştirilmemelidir.
HMK 287 İçin Ayrıntılı İnceleme
HMK 287 rücu süresini açıkça düzenler. Devlet, HMK 285 uyarınca ödediği tazminat için sorumlu bilirkişiye ödeme tarihinden itibaren bir yıl içinde rücu eder. Hükme esas alınan bilirkişi raporu kasten gerçeğe aykırı düzenlenmişse bir yıllık normal süre yerine ceza zamanaşımı süresi uygulanır. Mahkeme ödeme tarihini, bilirkişinin sorumluluğunu ve varsa kast hâlini açıkça tespit etmelidir. Rücu davasında ödeme belgesi, tazminat kararı ve bilirkişinin kusur biçimi birlikte sunulmalıdır. Normal rücu süresi ödeme tarihinden itibaren bir yıldır; kasten gerçeğe aykırı raporda ceza zamanaşımı süresi uygulanır. Süre doğru başlangıçtan hesaplanmazsa rücu hakkı bakımından ciddi hak kaybı riski doğar. Bu başlıklar dosyada kronolojik olarak kontrol edildiğinde Devletin sorumlu bilirkişiye rücu süresi bakımından kanunun aradığı yapı ortaya çıkar. Uygulamada alışkanlık değil güncel kanun metni esas alınmalı; açık şart, süre ve görev kuralı değiştirilmemelidir.
HMK 287 İçin Ayrıntılı İnceleme
HMK 287 rücu süresini açıkça düzenler. Devlet, HMK 285 uyarınca ödediği tazminat için sorumlu bilirkişiye ödeme tarihinden itibaren bir yıl içinde rücu eder. Hükme esas alınan bilirkişi raporu kasten gerçeğe aykırı düzenlenmişse bir yıllık normal süre yerine ceza zamanaşımı süresi uygulanır. Mahkeme ödeme tarihini, bilirkişinin sorumluluğunu ve varsa kast hâlini açıkça tespit etmelidir. Rücu davasında ödeme belgesi, tazminat kararı ve bilirkişinin kusur biçimi birlikte sunulmalıdır. Normal rücu süresi ödeme tarihinden itibaren bir yıldır; kasten gerçeğe aykırı raporda ceza zamanaşımı süresi uygulanır. Süre doğru başlangıçtan hesaplanmazsa rücu hakkı bakımından ciddi hak kaybı riski doğar. Bu başlıklar dosyada kronolojik olarak kontrol edildiğinde Devletin sorumlu bilirkişiye rücu süresi bakımından kanunun aradığı yapı ortaya çıkar. Uygulamada alışkanlık değil güncel kanun metni esas alınmalı; açık şart, süre ve görev kuralı değiştirilmemelidir.
HMK 287 İçin Ayrıntılı İnceleme
HMK 287 rücu süresini açıkça düzenler. Devlet, HMK 285 uyarınca ödediği tazminat için sorumlu bilirkişiye ödeme tarihinden itibaren bir yıl içinde rücu eder. Hükme esas alınan bilirkişi raporu kasten gerçeğe aykırı düzenlenmişse bir yıllık normal süre yerine ceza zamanaşımı süresi uygulanır. Mahkeme ödeme tarihini, bilirkişinin sorumluluğunu ve varsa kast hâlini açıkça tespit etmelidir. Rücu davasında ödeme belgesi, tazminat kararı ve bilirkişinin kusur biçimi birlikte sunulmalıdır. Normal rücu süresi ödeme tarihinden itibaren bir yıldır; kasten gerçeğe aykırı raporda ceza zamanaşımı süresi uygulanır. Süre doğru başlangıçtan hesaplanmazsa rücu hakkı bakımından ciddi hak kaybı riski doğar. Bu başlıklar dosyada kronolojik olarak kontrol edildiğinde Devletin sorumlu bilirkişiye rücu süresi bakımından kanunun aradığı yapı ortaya çıkar. Uygulamada alışkanlık değil güncel kanun metni esas alınmalı; açık şart, süre ve görev kuralı değiştirilmemelidir.
Hukuki konu hakkında iletişim
İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.
