B&KBakırcı & KeskinHUKUK BÜROSU
TR
TürkçeEnglishDeutschРусскийالعربية中文
Menü

Almanya’da Ödenen Erbschaftsteuer Türkiye’deki Veraset Vergisinden Düşülür mü? VİVK 12/c ve ErbStG §21

Kısa ve net cevap

Almanya’da ödenen veraset vergisi Türkiye’de otomatik olarak düşülmez. 7338 sayılı Kanun m.12/c; Türkiye Cumhuriyeti vatandaşına ait yabancı ülkedeki mal ve bu mala bağlı, belgelenmiş yabancı miras vergisi yönünden matrahtan indirim öngörür. Türkiye’deki taşınmaz bu kapsamda yabancı mal değildir. Bunun tersine, Türkiye’de ödenen miras vergisinin Almanya’da mahsubu Alman ErbStG §21 şartlarıyla değerlendirilir. İki mekanizma aynı şey değildir.

Kısa özet: hangi ülkede hangi işlem?

Somut sorunDayanakSonuç
Alman miras vergisinin Türk beyanında dikkate alınmasıVİVK m.12/cYabancı ülkede bulunan, kanundaki şartları sağlayan mal için matrah indirimi
Türkiye taşınmazında yabancı vergiyi indirmekVİVK m.12/cYabancı mal şartı yoktur; doğrudan indirim sonucu çıkmaz
Türk miras vergisini Almanya’da mahsup etmekErbStG §21Alman Finanzamt nezdinde talep ve üst sınır denetimi
Türk beyan süresiVİVK m.9Ölüm ve mirasçının bulunduğu ülkeye göre 4, 6 veya 8 ay
Alman miras bildirimiErbStG §30Kural olarak öğrenmeden itibaren üç ay
Türkiye ile Almanya arasında miras vergisinin farklı indirim ve mahsup kuralları
Türkiye’de VİVK m.12/c ve Almanya’da ErbStG §21 ayrı değerlendirilir.

1. Aynı miras için iki ülkenin vergi istemesi nasıl mümkün olur?

Türkiye’deki bir dairenin mirasçısı Almanya’da yaşıyorsa iki ayrı hukuk düzeni gündeme gelir. Türkiye, 7338 sayılı Veraset ve İntikal Vergisi Kanunu’nun 1. maddesi gereğince Türkiye’de bulunan malın miras yoluyla intikalini vergilendirir. Almanya ise Erbschaftsteuer- und Schenkungsteuergesetz (ErbStG) §2/1 uyarınca mirasbırakan veya mirasçının Alman vergi hukukunda yerleşik sayılması gibi bağlama noktaları varsa dünya çapındaki edinimi değerlendirebilir. Aynı taşınmazın iki ülke beyannamesinde yer alması bu nedenle tek başına çifte hata değildir.

Mirasbırakanın ve mirasçının milliyeti, ölüm günündeki ikametleri ve taşınmazın bulunduğu ülke birbirinin yerine kullanılamaz. Türk tapusu bir ülkede, vergi mükellefinin yerleşikliği başka ülkede olabilir. Türk vatandaşlığından çıkmış Mavi Kartlı kişi, çifte vatandaş veya sadece Alman vatandaşı mirasçı bakımından Türk vergi kapsamını belirleyen asıl hususlardan biri de malın Türkiye’de bulunmasıdır. İnceleme her mirasçı ve her mal için ayrı yapılır. Bir aileye tek bir toplam vergi sonucu söylemek, belgeler görülmeden sağlıklı değildir.

İşlem sırası mirasçılık belgesiyle başlayabilir; ancak tapu intikali, mirasın hukuken kazanılması, vergi beyanı ve yabancı verginin dikkate alınması farklı işlemlerdir. Almanya’da verginin ödenmiş olması Türk veraset beyannamesini gereksiz kılmaz. Aynı şekilde Türkiye’de tapu intikalinin yapılmış olması Alman vergi bildirim yükümlülüğünün yerine getirildiğini göstermez.

2. Türkiye–Almanya çifte vergilendirme anlaşması miras vergisini kapsar mı?

Almanya ile Türkiye arasındaki 19 Eylül 2011 tarihli anlaşmanın resmî başlığı, gelir üzerinden alınan vergilerde çifte vergilendirmenin önlenmesine ilişkindir. Alman Federal Maliye Bakanlığının yayımladığı anlaşma metni, bu hukuki kapsamı açıkça gösterir. Dolayısıyla gelir vergisi anlaşmasındaki taşınmaz, mukimlik veya mahsup hükümleri miras ve bağış vergisine otomatik olarak uygulanamaz. “İki devletin anlaşması var, mirasta da bir ülke mutlaka vergi almaz” önermesi hukuki dayanak taşımamaktadır.

İki vergi idaresinin aynı edinimi vergilendirdiği durumlarda çözüm önce vergilerin hukuki türüne ve ilgili iç hukuk indirim hükümlerine bakmaktır. Türkiye tarafında VİVK m.12/c, Almanya tarafında ErbStG §21 incelenir. Her iki hüküm de sınırsız bir mahsup hakkı tanımaz. Türkiye’de “matrahtan indirim” diye adlandırılan işlemle Almanya’da “tarh edilen vergiye mahsup” mantığı aynı hesap değildir.

Vergi uyuşmazlığı dilekçesinde 2011 anlaşmasının ismini yazmak yeterli olmaz. İdareye hangi somut normun uygulanması istendiği, hangi mala ilişkin hangi verginin ödendiği ve tutarın hangi mükellefe ait olduğu gösterilmelidir. Gelir vergisi ile veraset vergisinin karıştırılması hem beyanı hem itirazı yanlış yönlendirir.

3. VİVK m.12/c’nin kesin kuralı: yabancı ülkede bulunan mal

7338 sayılı Kanun m.12/c, Türkiye Cumhuriyeti tabiiyetindeki kişilere ait mallardan yabancı memleketlerde bulunanlara ilişkin borçların ve yabancı memleketlerde bu mallar dolayısıyla alınan veraset ve intikal vergilerinin, belgeyle ispatlanması şartıyla indirilebileceğini düzenler. Maddenin kritik sözleri “yabancı memleketlerde bulunan” ve “bu mallar dolayısıyla” ifadeleridir. Almanya’da vergi ödenmiş her miras malı bu düzenlemenin kapsamına girmez.

Örneğin mirasbırakan Türk vatandaşıysa ve Almanya’daki banka mevduatı ile Almanya’daki evi Türkiye’deki vergi kapsamına da giriyorsa, yabancı mal ve o mala bağlı yabancı vergi arasındaki ilişki m.12/c yönünden incelenir. Buna karşılık İstanbul, Mersin veya Ankara’da bulunan taşınmaz Almanya’da da vergilendirilse bile Türkiye açısından “yabancı memlekette bulunan mal” değildir. Dolayısıyla Almanya’da aynı Türk taşınmazı için vergi ödenmiş olması, VİVK m.12/c’yi Türk taşınmazı için doğrudan indirim dayanağına dönüştürmez.

Kanunun ilgili cümlesi bir vergi muafiyeti de yaratmaz. Vergi matrahını oluşturan mal değerinden belgelenen, kanundaki kapsamda kalan kalemler indirilebilir. Bu konuyu yalnızca ödenmiş tutar üzerinden değil, edinilen malın yeri ve mirasbırakanın ilgili statüsü üzerinden kurmak gerekir.

4. Yabancı mala ilişkin vergi indiriminin üst sınırı

VİVK m.12/c’yi izleyen hüküm, indirilecek borç ve yabancı veraset vergilerinin beyannamede gösterilen bu tür malların değerini aşamayacağını belirtir. Bu sınırlama, yabancı ülkede yüksek vergi ödenmiş diye Türkiye’de başka malvarlığı unsurlarından sınırsız düşüm yapılamayacağı anlamına gelir. Hesapta yabancı ülkedeki hangi malın beyan edildiği, onun Türk vergi kurallarına göre hangi değerde kaydedildiği ve o malla ilişkilendirilen kalemler birlikte gösterilmelidir.

Aynı mirasta Almanya’da konut, banka hesabı ve yatırım payı bulunuyorsa bütün yabancı vergi bir tek konuta yüklenmemelidir. Alman vergi kararının toplam tereke vergisini veya belirli alıcının edinimini göstermesi başka, Türk m.12/c açısından yabancı malın payını belgelemek başkadır. Gerekirse Alman vergi idaresi kararına ek hesaplama sayfaları ve tereke dökümü dosyaya eklenir.

Matrah indirimi ile vergi indirimini karıştırmamak gerekir. Varsayımsal olarak Türkiye’de vergilendirilebilir yabancı malın değeri 1 milyon lira ve kanunen indirilebilen yabancı vergi 100 bin lira ise bu işlem otomatik biçimde Türk vergi borcundan 100 bin lira eksiltmek demek değildir; şartları varsa vergi matrahı üzerinde dikkate alınacak bir indirimden söz edilir. Somut rakamlar ve kur hesabı vergi dairesinin mevzuatına göre belgelenmelidir.

5. Alman ErbStG §21 neyi düzenler?

ErbStG §21, belirli koşullarda yabancı ülkede ödenmiş ve Alman miras vergisine benzer nitelikteki verginin Alman veraset vergisine mahsubunu düzenler. Birinci fıkrada yabancı verginin ilgili mirasçıya isabet eden, tarh edilmiş, ödenmiş ve artık indirim talebine konu olmayan bir vergi olması aranır. Alman vergi yükümlülüğü ile yabancı ülkedeki malın aynı edinimde buluşması da zorunludur. Mahsup başvuruya bağlıdır; Türk vergi ödeme makbuzunu saklamak tek başına Alman vergi borcunu kendiliğinden azaltmaz.

Madde, yabancı malın Alman vergilendirilebilir toplam varlık içindeki payı ile orantılı üst sınır öngörür. Birden çok ülkede mal bulunduğunda ülke bazlı ayrım yapılır. Yabancı malın ErbStG §21/2 ve Alman Bewertungsgesetz §121 kapsamında nasıl tanımlandığı ayrı bir değerlendirme konusudur. Türkiye’deki tapulu konut, arazi ve benzer taşınmazlar bakımından bu tanımlar, Türk veraset vergisinin Almanya’da mahsubu sorusunda merkezi önem taşır.

ErbStG §21/1 ayrıca Alman vergi yükümlülüğünün doğumu ile yabancı verginin doğduğu zaman arasında düzenlenen beş yıllık bir koşul içerir. Bu koşul, Türkiye’deki beyan süresinin beş yıl olduğu anlamına gelmez. Maddede öngörülen mahsubun bütün zaman koşulları, Alman tarh ve ödeme belgeleri üzerinden kontrol edilmelidir.

6. Almanya’da ödenen vergi ile Türkiye’de ödenen vergi aynı yönde mahsup edilmez

İki yönlü örnek sorunu açıklar. Birinci senaryoda Almanya’daki daireden miras payı alan Türk vatandaşı, aynı edinim nedeniyle Türkiye’de de vergi mükellefi olabilir. Şartları varsa Almanya’daki daire ve ona bağlı vergi için Türkiye’de VİVK m.12/c kapsamında matrah indirimi gündeme gelir. İkinci senaryoda Türkiye’deki evi miras alan ve Almanya’da da vergi yükümlüsü olan kişi, Türkiye’de ödediği verginin Almanya’da ErbStG §21 kapsamında mahsubunu araştırır.

İkinci senaryodaki Alman verginin Türkiye’deki ev nedeniyle alınmış olması, Türk vergi dairesinin bunu m.12/c çerçevesinde otomatik mahsup edeceği anlamına gelmez. Bu fark özellikle “Almanya’ya zaten vergi ödedik” diyerek Türkiye’de hiç beyanname vermeyen aileler açısından önemlidir. Türk vergi dairesi Türk taşınmazın değerini kendi kanununa göre değerlendirir; Alman vergi idaresi ise Alman ErbStG ölçütlerini uygular.

Alman ve Türk veraset vergilerinin rakamlarının birbirinden farklı çıkması da tek başına hukuka aykırılık değildir. İstisnalar, akrabalık dereceleri, değerleme tarihi, kişisel vergi statüsü ve indirilebilen borçlar farklı olabilir. Dosya, her idarenin işlemi kendi normuna göre ayrı ayrı denetlenerek hazırlanmalıdır.

7. Erbschaftsteuerbescheid, ödeme dekontu ve mirasçıya düşen verginin ispatı

Alman Erbschaftsteuerbescheid, vergi idaresinin değerlendirmesini ve tarh edilen tutarı gösteren belgedir. Bununla birlikte tarh edilmiş vergi ile gerçekten ödenmiş vergi aynı şey değildir. Özellikle ErbStG §21 uygulanırken ödenmiş olma koşulu belirleyici olduğu için banka dekontu veya mali idarenin ödeme teyidi de istenir. Ayrıca Alman belgenin tamamı, ekli değerleme ve varlık listesi olmadan Türk m.12/c yönünden hangi yabancı mala ilişkin tutarın bulunduğunu göstermeyebilir.

Belgeler arasında mirasbırakanın ölüm kaydı, mirasçılık sıfatını gösteren karar veya belge, Almanya’daki taşınmaz ya da banka varlığına ilişkin kayıt, vergilendirme dönemi, vergi kararının kime düzenlendiği ve ödemenin kimin adına yapıldığı bulunmalıdır. Ortak ödemeyi tek mirasçının hesabından yapmak, verginin bütünüyle o mirasçıya ait olduğunu tek başına kanıtlamaz. Paylaşım ve mükellef bazlı tahakkuk ayrıca incelenir.

Yabancı dildeki belgelerin Türkçe tercümesi, gerektiği durumda apostil veya belge doğrulaması ve mahkeme ya da vergi dairesinin talep ettiği biçim şartları kontrol edilmelidir. Apostil, vergi hesaplamasının doğruluğunu ispat etmez; belgenin menşei ve resmî tasdik zinciri bakımından işlev görür.

8. Türkiye’de 4, 6 ve 8 aylık beyan süreleri nasıl ayrılır?

7338 sayılı Kanun m.9, mirasın nerede açıldığı ve mirasçının nerede bulunduğuna göre değişen süreler belirler. Ölüm Türkiye’de gerçekleşmişse mirasçıların Türkiye’de bulunması durumunda dört ay, yabancı ülkede bulunması durumunda altı ay öngörülür. Ölüm yabancı bir ülkede olmuşsa mirasçı Türkiye’deyse altı ay; mirasçı ölümün gerçekleştiği aynı yabancı ülkedeyse dört ay; başka yabancı ülkedeyse sekiz ay uygulanır.

Bu kurallara göre Almanya’da vefat eden kişi için Almanya’daki mirasçı ile Türkiye’deki mirasçı aynı dört aylık süreye tabi değildir. Almanya’da ölüm gerçekleşip mirasçı Almanya’da bulunuyorsa dört aylık süre, mirasçı Türkiye’deyse altı aylık süre gündeme gelir. Veraset ilamını almak için geçirilen zaman bu kuralın varlığını ortadan kaldırmaz. Gaiplik ve miras dışındaki karşılıksız intikaller ayrıca düzenlenmiştir.

İlk görüşmede ölüm belgesini, vefat yerini ve mirasçıların ölüm tarihi itibarıyla nerede bulunduğunu sorulmadan süre hesaplamak yanlıştır. Başvuru yapılmışsa vergi dairesinin kayıt tarihini, eksik belge istemini ve varsa düzeltme süreçlerini ayrıca saklamak gerekir.

9. Alman ErbStG §30: üç aylık bildirim ve yurt dışı mal istisnası

ErbStG §30/1, Alman miras vergisine tabi edinimin kural olarak öğrenilmesinden itibaren üç ay içerisinde yetkili Finanzamt’a bildirilmesini öngörür. §30/3 bazı Alman mahkemesi veya noter tarafından açılmış ölüme bağlı tasarruflar bakımından bildirim gerekmeyen durumları tanımlarken, edinimde yabancı mal bulunmasını bu istisnanın dışında tutar. Dolayısıyla Türkiye’de tapulu ev bulunan bir dosyada “Alman noteri zaten bildirdi” varsayımı ile sürenin göz ardı edilmesi risklidir.

Alman bildirim yükümlülüğü ile ileride verilecek veraset vergisi beyannamesi ayrı aşamalardır. Alman mali idarenin vereceği formlar, süreler ve ek belgeler dosyanın türüne göre belirlenir. Türk mirasçılık belgesi, Türk tapu kaydı ve Türk vergi belgesi Alman dosyasında ilgili varlığın açıklanmasına hizmet edebilir; belgeler iki ülkenin vergi idaresine aynı amaçla sunulmaz.

ErbStG §30/4’te bildirimin içerdiği temel bilgiler arasında ölen ve edinimi alan kişinin kimlik bilgileri, ölüm tarihi ve yeri, edinimin konusu ve değeri, hukuki sebep, akrabalık ilişkisi ve önceki bağışlamalar yer alır. Yabancı varlık değerini hiç bildirmemekle yanlış beyan etmek farklı sorunlardır; iki durumda da belgeler üzerinden değerlendirme yapılmalıdır.

10. Türkiye’de emlak vergi değeri ile Alman miras vergisi değeri neden farklıdır?

VİVK m.10, veraset vergisinin matrahının tespitinde mal gruplarına göre değerleme esasları kurar. Türkiye’deki gayrimenkullerin ilk beyanında emlak vergisine esas değer kullanılması Türk rejiminin önemli bir özelliğidir. Almanya’daki değerleme ise ErbStG ile Bewertungsgesetz hükümleri ve Alman idaresinin kararına göre belirlenir. İki ülkede aynı taşınmaz için farklı rakam bulunması, tek başına yabancı verginin hatalı olduğu sonucunu doğurmaz.

Türk vergi dosyasındaki değer yabancı para cinsindeyse çevrim ve değerleme günü ayrıca değerlendirilmelidir. VİVK m.11, veraset yoluyla intikallerde değerleme gününü mirasın açıldığı gün olarak düzenler. Daha sonra yapılan satıştaki bedel, ölüm günündeki değerin yerine kendiliğinden geçmez. Alman vergi kararında kullanılan tarih ve Türk beyannamesindeki tarih karşılaştırılır.

Yüksek yabancı vergi toplamını Türk beyanındaki bir evin değerine eklemek veya Türk vergi tutarını Alman para birimine yaklaşık kurla çevirmek hatalı hesap doğurabilir. Dosyadaki tabloda hem para birimi hem dayanak tarih hem de belgenin adı gösterilmeli; farklı değerleme yöntemlerinin hukuki sonucu açıklanmalıdır.

11. Birden çok mirasçı varsa her birinin vergi durumunu ayrı okumak gerekir

ErbStG §21, yabancı verginin edinen kişiye düşen kısmını esas alır. VİVK m.5 ise miras veya ivazsız intikalle mal edinen kişinin mükellef olduğunu belirtir. Bu nedenle üç kardeşin ortak miras belgesi bulunması, hepsinin aynı vergiyi aynı miktarda ödeyeceğini göstermez. Her mirasçının payı, akrabalık ilişkisi, yerleşiklik bilgisi, istisna ve önceki bağışlama durumu kontrol edilir.

Almanya’da bir mirasçı tüm vergiyi diğerleri adına bankadan yatırmışsa ödeme belgesinin açıklaması, vergi kararının muhatabı ve mirasçılar arasındaki rücu ilişkisi ayrıca incelenir. Vergi idaresi nezdinde mahsup talebi ile kardeşler arasındaki özel hukuk alacağı aynı mesele değildir. Vergi yükümlüsünün kim olduğu ispatlanmadan “ödemeyi yapan bütün indirimi kullanır” demek doğru değildir.

Bazı mirasçılar Almanya’da, diğerleri Türkiye’de yaşıyorsa ErbStG §2 kişisel yükümlülük ölçütü ve VİVK m.1 kapsamı ayrı ayrı uygulanır. Aile için tek bir yabancı vergi hesabı ile tek bir Türk beyan süresi belirlemek çoğu kez eksik incelemeye yol açar.

12. Örnek dosya A: Almanya’daki banka hesabı, Türkiye’deki ev ve iki farklı vergi

Türk vatandaşı mirasbırakanın Almanya’da mevduatı ve Türkiye’de tapulu bir konutu olsun. Mirasçıların bir kısmı Almanya’da, bir kısmı Türkiye’dedir. Türk VİVK m.1 yönünden malın yeri ve vatandaşlık dikkate alınır; Türkiye’deki konut her durumda Türk ülkesinde bulunan maldır. Almanya’daki mevduatın Türk vergi kapsamına girip girmediği mirasbırakanın ilgili statüsüyle birlikte incelenir.

Alman mevduatı sebebiyle Almanya’da miras vergisi hesaplanmış ve bu vergi ödenmişse, VİVK m.12/c kapsamındaki yabancı mal indirimi için mevduatın ve bu mala bağlı verginin belgeleri ayrı gösterilir. Türkiye’deki konutun bedeli üzerinden aynı Alman vergisini matrahtan düşmek, yabancı mala bağlılık şartını ortadan kaldıracağı için savunulamaz. Şartların karşılandığı yabancı mal kalemleri dahi beyannamedeki değer sınırına tabidir.

Dosyada önce mirasçılara göre envanter yapılır. Konutun ada-parsel bilgisi, Alman mevduatın ölüm günündeki tutarı, Alman vergi kararı, yabancı vergiyi gösteren ödeme kanıtı ve Türk beyan kaydı karşılaştırılır. Böylece hangi indirimin talep edildiği idare tarafından denetlenebilir hâle gelir.

13. Örnek dosya B: Almanya’da vergi ödenen Mersin’deki miras evi

Almanya’da yaşayan mirasçı, Mersin’deki aile evini devraldı ve bu edinimi Alman veraset vergisi hesabına dâhil ettirdi. Ayrıca Türkiye’de veraset vergisi doğdu. Bu durumda m.12/c’nin yabancı memlekette bulunan mal şartı Mersin’deki konut bakımından gerçekleşmez. Türk vergi matrahı yönünden önce VİVK m.10 ve diğer uygulanabilir indirimler incelenir; sırf Alman vergi makbuzu sunuldu diye Türk taşınmazın değerinden Alman miras vergisi indirilemez.

Bunun ters yönünde Türk veraset vergisinin Almanya’da ErbStG §21 kapsamında mahsup edilip edilemeyeceği incelenir. Alman yerleşikliği, yabancı mal sınıflandırması, Alman vergisine dahil edilen değer, Türk verginin ilgili mirasçıya düşen ödenmiş miktarı ve §21’deki üst sınır koşulları belgeyle tespit edilir. Başvuruyu Alman Finanzamt karara bağlar; Türk tapu müdürlüğünün böyle bir Alman vergi mahsubu yapma yetkisi bulunmaz.

Bu iki ayrı dosyanın birlikte yönetilmesi pratik fayda sağlar: Türk veraset beyannamesi ve ödeme makbuzu, Alman vergi sürecinde kullanılacak kanıtlar arasında saklanır. Alman vergiden doğan itiraz ise Türk tapu intikaline ilişkin bir itirazla karıştırılmaz.

14. İndirimi engelleyen en yaygın belge ve yöntem hataları

Birinci hata Alman vergi kararını ödenmiş vergi saymaktır. İkinci hata Türkiye’deki taşınmazı VİVK m.12/c’deki yabancı mal gibi göstermektir. Üçüncü hata Alman ErbStG §21’i Türk vergi dairesine doğrudan uygulanacak kural gibi yazmaktır. Dördüncü hata gelir vergisi anlaşmasının miras vergisini de kapsadığını varsaymaktır. Her bir hatanın çözümü soyut açıklama değil, ilgili normu ve vergi kararını aynı tabloda göstermektir.

Beşinci hata mirasçının kimlik, vatandaşlık ve ikamet durumunu ölüm tarihiyle ilişkilendirmemektir. Altıncı hata farklı mirasçıların vergilerini tek ödeme dekontuyla topluca ileri sürmektir. Yedinci hata yabancı taşınmazın değerini, yabancı vergi matrahını ve Türk beyannamesindeki karşılığını ayırmamaktır. Sekizinci hata beyan sürelerini yabancı noter işlemi sonuçlanıncaya kadar bekletmektir.

Bu sorunlar doğrudan yeni bir dava açmayı gerektirmeyebilir. Önce mevcut idari başvurunun, düzeltme ve itiraz yollarının, belge eksiklerinin ve tebligat tarihlerinin kontrol edilmesi gerekir. Dosyanın vergi dairesine sunulan nüshası, varsa ek süre veya eksik evrak yazısı ve yapılan ödemeler saklanmalıdır.

15. Almanya’daki mirasçı için somut belge ve işlem planı

İlk dosya klasöründe ölüm belgesi, kimlik ve vatandaşlık bilgileri, mirasçılık belgesi, varsa Alman Erbschein, Türkiye taşınmaz tapuları ve Almanya’daki malvarlığının bankadan veya sicilden alınmış kayıtları bulunmalıdır. İkinci klasörde Türk ve Alman vergi bildirimleri, tahakkuk kararları, ödenen vergilerin makbuzları ve hesaplama ekleri yer alır. Üçüncü klasörde vekâletname, tercümeler, apostil gerekliliği ve idarelerle yazışmalar saklanır.

Vergilendirme haritası tek sayfalık tabloyla çıkarılabilir: malın bulunduğu ülke, değerleme tarihi, mirasçı ve payı, hangi ülkeye beyan edildiği, hangi vergi kararının düzenlendiği, ödeme durumu ve talep edilebilen indirim normu. Böyle bir tablo, Almanya’dan Türkiye’ye avukat aracılığıyla işlem yürütülmesinde belgelerin tekrar tekrar talep edilmesini önler.

Türkiye’deki süreç için ilgili vergi dairesi ile tapu dosyası birlikte düşünülür. Almanya’daki vergi tarafında ise Alman yerel vergi idaresi ve gerektiğinde oradaki vergi danışmanı ile koordinasyon gerekir. İki ülkedeki işlemlerin sonuç garantisi yoktur; ancak kanun maddelerine ve belgeye bağlı talepler, yanlış yöne yapılan mahsup başvurularının önüne geçer.

16. Sonuç: aynı vergi değil, iki ayrı indirim mekanizması

Almanya’da Erbschaftsteuer ödenmiş olması, Türkiye’deki her miras malı için VİVK m.12/c indirimi doğurmaz. Bu hükmün konusu, kanundaki şartlar altında yabancı ülkede bulunan mal ve ona ilişkin kanıtlanmış vergidir. Almanya’nın ErbStG §21 hükmü ise şartları varsa Türkiye’de ödenen miras vergisinin Alman veraset vergisine mahsubunu konu alır. Bir ülkedeki matrahtan indirimin, diğer ülkedeki vergi mahsubuyla aynı hukuki işlem olmadığı unutulmamalıdır.

İşlemin en kritik noktası malın Türkiye’de mi Almanya’da mı olduğu, mirasbırakanın ve mirasçının vergisel bağlama noktaları, verginin kim adına ve hangi mal için ödendiği, değerleme ve bildirim süreleridir. Bu unsurlar tespit edilmeden tek rakamlı vergi hesabı veya kesin indirim vaadi verilmesi doğru değildir.

Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu, İstanbul ve Mersin ofisleri üzerinden Almanya’da yaşayan kişilerin Türkiye’deki miras ve vergi belgelerinin hukuki koordinasyonu ile ilgili dosyalarını inceleyebilir. Alman vergisinin tarh ve mahsubuna ilişkin yetki Alman mali idaresinde kalır.

Sık sorulan sorular

Almanya’da ödenen bütün miras vergisi Türkiye’de düşülür mü?

Hayır. VİVK m.12/c, yabancı ülkede bulunan ve kanundaki şartları karşılayan mallar ile onlara bağlı belgelendirilmiş vergi için değerlendirilir. Türkiye’deki taşınmazın vergisi bakımından doğrudan, sınırsız bir mahsup hükmü değildir.

Türkiye’deki ev için Almanya’da ödenen vergi Türkiye’de indirilebilir mi?

Mersin veya İstanbul’daki ev yabancı ülkede bulunan mal olmadığından VİVK m.12/c’nin bu özel yabancı mal şartını karşılamaz. Alman makamları nezdinde ErbStG §21 kapsamında ters yönde mahsup ayrı incelenebilir.

ErbStG §21 Türkiye’de mi Almanya’da mı uygulanır?

Bu hüküm Alman veraset vergisindeki yabancı vergi mahsubunu düzenler ve Alman Finanzamt tarafından uygulanır. Türkiye’deki veraset vergisinin matrah hesabı için doğrudan uygulanacak norm Türk VİVK hükümleridir.

Erbschaftsteuerbescheid tek başına yeterli belge midir?

Her zaman değil. Karar, tahakkuku gösterir; verginin ödenmişliği ve hangi mirasçıya hangi yabancı mal dolayısıyla isabet ettiği ayrıca belgelenmelidir. Banka ödeme dekontu, ayrıntılı ek hesaplama ve tercüme gerekebilir.

Almanya ile Türkiye arasında miras vergisi anlaşması var mı?

2011 tarihli Türkiye–Almanya çifte vergilendirme anlaşması gelir vergisi alanına ilişkindir. Miras vergisinin azaltılması konusunda iç hukuk hükümleri VİVK m.12/c ve ErbStG §21 ayrı incelenir.

Türk vatandaşı olmayan mirasçı Türkiye’de veraset vergisi öder mi?

Türkiye’de bulunan malın miras yoluyla devri, VİVK m.1 bakımından vatandaşlıktan bağımsız şekilde verginin kapsamına girebilir. Kişisel durum, istisnalar ve intikalin niteliği ayrıca kontrol edilmelidir.

Almanya’da ölüm olmuş ve mirasçı Almanya’daysa Türk beyan süresi ne?

VİVK m.9/1-b uyarınca ölüm yabancı ülkede gerçekleşmiş ve mirasçı aynı yabancı ülkede bulunuyorsa ölüm tarihinden itibaren dört aylık süre öngörülür. Süre incelemesinde somut yer ve tarihler esas alınır.

Ölüm Almanya’da, mirasçı Türkiye’deyse süre farklı mı?

Evet. VİVK m.9/1-b, ölüm yabancı ülkede ve mirasçı Türkiye’deyse altı aylık Türk beyan süresi düzenler. Başka yabancı ülkede bulunan mirasçı için sekiz aylık süre de aynı maddede yer alır.

Almanya’daki miras için Finanzamt’a ne zaman bildirim yapılır?

ErbStG §30/1, genel kural olarak mirasın edinildiğinin öğrenilmesinden itibaren üç ay içinde bildirim öngörür. Özellikle yabancı mal içeren dosyada §30/3’teki noter veya mahkeme belgelerine ilişkin istisnaya gelişigüzel dayanılmamalıdır.

Yurt dışındaki miras için hangi değer esas alınır?

Türkiye’de VİVK m.10–11’in mal türüne ve değerleme gününe ilişkin kuralları, Almanya’da ilgili vergi ve değerleme hükümleri uygulanır. Bir ülkedeki rakam diğer ülkeye aynen kopyalanmaz.

Mirasçılardan biri tüm vergiyi ödediyse diğerleri de mahsup ister mi?

Her mirasçının kendi vergi yükümlülüğü, payı ve üstlendiği ödenmiş vergi ayrı belirlenir. Ödemeyi yapan kişinin makbuzu, diğer mirasçıların tamamının aynı indirimden yararlandığını tek başına kanıtlamaz.

Türkiye’deki veraset vergisi işlemlerini Almanya’dan vekille yürütmek mümkün mü?

Türkiye’de ilgili işlemler usulüne uygun vekâlet ve belgelerle avukat aracılığıyla yürütülebilir. Beyan, belge doğrulaması, tapu ve vergi dairesi başvuruları ayrı yetki ve şekil kontrolü gerektirir.

Resmî mevzuat ve başvuru kaynakları

Bu konuyla bağlantılı site içi rehberler

Almanya–Türkiye miras ve vergi dosyası değerlendirmesi

Belge ve başvuru uyuşmazlığında mirasçılık belgesi, Almanya’daki Erbschaftsteuerbescheid, Türk veraset beyanı ve ödeme makbuzları birlikte değerlendirilmelidir. Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu’na iletişim sayfasından veya +90 552 224 43 66 numarasından ulaşılabilir. Bu metin hukuki bilgilendirme amaçlıdır; somut dosyada belgenin ve mevzuatın incelenmesi gerekir.

İstanbul ve Mersin Ofis Haritaları

Mersin Ofisi

İhsaniye Mahallesi 4903. Sokak Profit İş Merkezi No:23 Kat:3 Daire:14 Akdeniz Mersin

İstanbul Ofisi

Maslak Ahi Evran Caddesi Polaris Plaza No:21 Kat:9 34475 Sarıyer İstanbul

Hukuki konu hakkında iletişim

İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.

Telefonla Araİletişim Bilgileri

tarafından hazırlanmış, Av. Emirhan Keskin tarafından incelenmiştir.

Yazar Bilgisi

, Mersin Barosu 3472 sicil numarasına kayıtlıdır. Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu bünyesinde ceza, aile, iş, gayrimenkul ve ticaret hukuku alanlarında hukuki danışmanlık ve dava takibi sunmaktadır.

İnceleyen: Av. Emirhan Keskin · Mersin Barosu Sicil No: 5507

    İSTANBUL · MERSİN · ÇEVRİM İÇİ

    Hukuki görüşme talebi

    Konunuzu kısaca paylaşın. Görüşme için tercih ettiğiniz ofisi veya çevrim içi seçeneğini belirtebilirsiniz.

    * İşaretli alanlar zorunludur.




    Mesaj uzunluğu0 / 1000

    Kalan karakter: 1000Boşluklar dahildir.Sınıra yaklaşıyorsunuz.1.000 karakter sınırına ulaştınız.

    Kimlik numarası, banka bilgisi veya hassas belge paylaşmayın. KVKK Aydınlatma Metni

    İlk iletişim tek başına avukatlık ilişkisi kurmaz ve yasal süreleri durdurmaz. Acil süreli konularda telefonla ulaşın.

    Bu Yazıyla İlgili Soru Sor

    Gerçek sorular yönetici incelemesinden sonra anonim olarak yayımlanabilir. İsim, telefon, kimlik numarası, dosya numarası veya özel bilgi paylaşmayın. Bu alan hukuki danışmanlık değildir.

    Gizlilik ve KVKK bilgilendirmesi

    Telefon WhatsApp