Gemi Kira Senedi Düzenlenmesi ve Verilmesi Talep Dilekçesi | TTK 1120 Word

Kısa ve net cevap: TTK m.1120, gemi kira sözleşmesinin taraflarından her birine, giderini vermek koşuluyla, sözleşme şartlarını içeren bir gemi kira senedi düzenlenmesini ve kendisine verilmesini isteme hakkı tanır. Kanun bu belgeyi gemi kira çarter partisi olarak adlandırır. Aşağıdaki örnek, kurulmuş belirli bir gemi kira sözleşmesinin kiracısının, kiraya verenden bu senedin düzenlenmesini ve teslimini istemesi içindir. Talep, mevcut sözleşmenin şartlarının belgelenmesine dayanır; dilekçeye sonradan eklenen öneriler kendiliğinden sözleşme şartı olmaz.

Gemi kira senedi düzenlenmesi ve verilmesi talep dilekçesini Word olarak indir

Bu başvuruyu kim, hangi ilişki için kullanır?

Örneğin başvuranı, sözleşmenin kiracı tarafıdır. Muhatap, aynı sözleşmenin kiraya veren tarafıdır. Başvurunun ilk adımı tarafları ve gemiyi doğru eşleştirmektir. Geminin adı tek başına şirketin sözleşmedeki sıfatını göstermez. Sözleşme yazışmaları, imza kayıtları ve taraf tanımları birlikte incelenir. Geminin maliki ile kiraya verenin aynı kişi olduğu, yalnız sicildeki malik adı görüldüğü için yazılmaz. Dilekçe, belgeyi düzenlemesi istenen sözleşme tarafına yöneltilir; bir liman makamından veya mahkemeden gemi kira senedi üretmesi istenmez.

TTK 1120 hakkı yalnız kiracıya tanımaz; taraflardan her biri hükümde yer alır. Bu yazı kiracıdan kiraya verene gönderilen belirli talebi işler. Kiraya verenin kendi talebinde taraf sıfatları ve mevcut belge durumu ayrıca uyarlanır. Kanuni hakkın iki tarafa tanınması, başvuruda rollerin değiştirilmeksizin kullanılabileceği anlamına gelmez. Tüzel kişi adına imza atan kişinin görevi, temsil dayanağı ve bildirim adresi hazırlanırken kontrol edilir. Operasyon yazışmasını yapan acente veya brokerın bulunması, onu kendiliğinden kira sözleşmesinin tarafı hâline getirmez.

TTK 1120’nin açık koşulları

Hüküm dört bağlantılı unsur içerir: bir gemi kira sözleşmesi, bu sözleşmenin tarafı olan isteyen kişi, giderin verilmesi koşulu ve sözleşme şartlarını içeren senedin düzenlenerek isteyen tarafa verilmesi. Sadece belge adının yazılması yeterli bir talep hazırlığı değildir. Hangi sözleşmeye ilişkin olduğu, hangi mevcut şartların belgeye aktarılacağı ve giderin nasıl karşılanacağı somutlaştırılır. Düzenleme ve teslim iki ayrı işlem olarak takip edilir. Taslağın oluşturulduğu bilgisi, senedin başvurana gerçekten verildiği kaydının yerini tutmaz.

Kanun maddesi belirli bir sabit düzenleme bedeli, cevap için yedi veya on beş günlük süre yahut bu talebin mutlaka noter aracılığıyla gönderilmesi şartını koymaz. Bu unsurlar kanunda varmış gibi metne eklenmez. Gerçek sözleşmede bildirim usulü veya belge hazırlama giderine ilişkin düzenleme bulunuyorsa ilgili kayıt kendi kaynağıyla belirtilir. Kanuni dayanak ve tarafların ayrıca kararlaştırdığı yöntem farklı başlıklar altında gösterilir. Böylece sözleşmeden alınan bir tarih veya ücret, TTK 1120’nin metniyle karıştırılmaz.

Gemi kirası, zaman çarteri ve konişmento ilişkisi

TTK 1119’a göre gemi kirasında kiraya veren, belirli süre için geminin kullanılmasını kira bedeli karşılığında kiracıya bırakmayı üstlenir. Aynı maddenin ikinci fıkrası, gemi adamlarının da kiracının emrine verilmesinin sözleşmenin niteliğini değiştirmediğini açıkça söyler. Gemi adamlarının gemide bulunması tek başına doğru belge adını belirlemez. Kurulmuş ilişkinin kullanım bırakma yapısı ve tarafların üstlendiği edimler incelenir. Konunun genel çerçevesi için gemi kira sözleşmesi rehberi okunabilir.

TTK 1131’deki zaman çarterinde donatılmış geminin ticari yönetimi belli süre ve ücret karşılığında tahsis olunana bırakılır; teknik yönetimini elinde bulunduran tahsis eden zilyet sayılır. Bu sözleşme için çarter parti isteme hükmü TTK 1132’dir. Yazışmada genel olarak “charter” denmesi, talebin doğrudan 1120’ye dayanmasını sağlamaz. Zaman çarterinde teknik ve ticari yönetim rehberi bu ayrımı açıklar. İlişkinin belirsiz kalan niteliği, dilekçede kesin bir kira ilişkisi kurulmuş gibi sunulmadan çözülür.

Bu talepte mevcut sözleşmenin şartlarını içeren gemi kira senedi düzenlenir. Konişmento devrinde çarter parti suretinin ibrazı dilekçesi ise yeni hamil ve konişmentodaki gönderme ilişkisini işler. Başvuran sıfatı, belge kaynağı ve istenen edim farklıdır. Yeni hamilin suret istemesi ile kira sözleşmesinin tarafının senet düzenlenmesini istemesi aynı dilekçeyle yürütülmez. Özellikle dosyada birden fazla charter belgesi varsa, kira sözleşmesi dosyası ile yük taşıma dosyasına ayrı referans numarası verilmesi belge karışmasını önler.

Kurulmuş sözleşme nasıl tanımlanır?

Dilekçenin sözleşme tanımı, gerçek kurulma kaydına dayanır. İmzalı sözleşme varsa tarih ve belge numarası yazılır. İlişki yazışmalardaki kabul kayıtlarından izleniyorsa hangi kayıtların esas alındığı belirtilir. Henüz kabul edilmemiş teklif, kurulu sözleşmenin şartı olarak gösterilmez. “Mutabık kalınmıştır” ifadesinin yanına ilgili kabul kaydı konur. Şirket içinde hazırlanmış bir özetin karşı tarafın kabulünü gösterip göstermediği ayrı incelenir. Dosyada bulunmayan bir imza veya onay tarihi oluşturulmaz.

Gemi adı, mevcut IMO veya sicil bilgisi, sözleşme süresi ve taraf adları aynı ilişkinin farklı belgelerinde karşılaştırılır. Geminin sonradan değişen adı varsa eski ve yeni adın bağlantısı dosyadaki belgeyle açıklanır. Başka gemi için düzenlenmiş aynı başlıklı bir dosya bu istemin eki yapılmaz. Ek listesinde belgenin adı, tarihi ve ilgili kayıt bölümü gösterilir. Dosya çok uzunsa tüm yazışmaları sırasız göndermek yerine sözleşmenin kurulmasını ve şartları açıklayan kayıtlar seçilir; seçimin bağlamı bozmadığı ayrıca kontrol edilir.

Senedin içine hangi şartlar aktarılır?

Kanunun kullandığı ölçüt, sözleşme şartlarıdır. Talep dosyasında gerçek taraf tanımları, gemi bilgisi, süre, kira bedeli ve ödeme düzeni, kararlaştırılmış teslim ve iade bilgileri, kullanım amacı ve mevcut ekler birbiriyle eşleştirilir. Bunlar bu yazının her sözleşme için kanunen zorunlu saydığı bağımsız bir liste değildir; mevcut sözleşmenin hangi şartları içerdiğini okuyabilmek için hazırlanmış bir çalışma düzenidir. Boş kalan alanlara piyasa alışkanlığı olduğu düşünülerek hüküm yazılmaz. Kayıtta bulunmayan bir şart, belgeye aktarılacak kesin mutabakat olarak sunulmaz.

Standart formun adı, baskı veya sürüm bilgisi ve gerçekten kabul edilmiş ekleri dosyada bulunuyorsa açıkça gösterilir. Basılı form ile ek madde arasındaki öncelik kaydı, ancak tarafların sözleşmesinde mevcutsa aktarılır. Düzenleme talebi sırasında tek taraflı öncelik hükmü eklemek, belgeyi istemekten başka bir hukuki işlem önerisi olur. Çelişen iki kaydın biri sessizce çıkarılmaz. Çelişki, hangi tarihte hangi kabul kaydı bulunduğuyla açıklanır ve senet taslağında nasıl karşılandığı karşı taraftan sorulur.

Gideri verme koşulu nasıl karşılanır?

Başvuran gideri karşılayacağını açıkça belirtir. Önceden gerçek bir gider bildirimi ve ödeme varsa tutar, tarih ve ödeme belgesi eklenir. Henüz miktar bildirilmemişse senedin düzenlenmesine ilişkin giderin dayanaklarıyla bildirilmesi ve ödeme yönteminin açıklanması istenir. Ödeme yapılmamış bir dosyada “gideri verdim” cümlesi kullanılmaz. Talep yazısındaki ödeme iradesi ile fiilî ödeme kaydı ayrı tutulur. TTK 1120 gideri verme koşulunu içerdiği için bu ayrım, başvurunun hukuki ve mali izini birlikte korur.

Belge düzenleme gideriyle kira borcu, liman masrafı veya başka gemiye ilişkin alacak aynı hesap satırına birleştirilmez. Karşı taraf birden fazla gider bildirirse her kalemin bu senedin düzenlenmesiyle bağlantısı istenir. Önceden yapılan ödeme, yeniden bildirilen kalemde ayrıca gösterilir. Kanunda bulunmayan sabit tarife, yüzde veya tavan bedel yazılmaz. Ödeme açıklamasında doğru sözleşme referansının kullanılması, banka kaydının hangi belge istemine ilişkin olduğunu anlaşılır kılar. Gerçek dekontun muhafazası, yalnız e-postadaki “ödendi” ifadesine güvenilmesinden daha açık bir iz bırakır.

Düzenleme ile verilme nasıl takip edilir?

Muhataptan yalnız “hazırladık” cevabı alınmasıyla dosya kapanmaz. Gelen belge, talep edilen sözleşmeye ait olup olmadığı ve sözleşme şartlarını içerip içermediği bakımından okunur. Nüshanın hangi tarihte, hangi yolla, kime verildiği kaydedilir. Elektronik dosya kullanılıyorsa dosya adı ve sürümü, bildirim e-postası ve erişilen nüsha saklanır. Fizikî nüsha verilmişse teslim alan kişinin kaydı ve nüsha tanımı korunur. Bu takip önerileri, 1120’nin ayrıca koyduğu teknik dosya formatı veya teslim tutanağı şartları olarak anlatılmaz.

Talepte önerilen teslim yöntemi sözleşmedeki mevcut bildirim düzeniyle karşılaştırılır. İmzalı nüsha isteniyorsa dilekçede bunun amacı ve mevcut dosya uygulaması belirtilir. Maddenin bütün gemi kira senetleri için ayrıca noter onayı zorunlu kıldığı ileri sürülmez. Düzenlenen metnin okunabilir olması, eklerin açılması ve sayfaların eksiksiz bulunması kontrol edilir. Dosyada “ekler ayrıca” ifadesi bulunup ekler gerçekten verilmemişse hangi ekin eksik kaldığı somut olarak bildirilir. Bir ekin eksikliği, tüm sözleşmenin yokluğu beyanına dönüştürülmez.

Farklı bir şart içeren senet gelirse

Gelen senetteki her fark aynı nitelikte değildir. Yazım hatası, gemi numarasındaki yanlışlık, eksik ek, kabul edilmemiş yeni ödeme düzeni ve sözleşme süresinin değiştirilmesi ayrı satırlarda gösterilir. Her satırın yanında esas alınan sözleşme kaydı, gelen belgenin sayfası ve istenen düzeltme yazılır. Böylece belgeyi düzenleyen taraf hangi farkın giderilmesini istediğinizi görebilir. Uzun bir “her şey yanlıştır” cümlesi yerine izlenebilir karşılaştırma hazırlanır. Yeni nüsha geldiğinde önceki fark listesine karşı yeniden okunur.

Mevcut sözleşmenin sonradan değiştirilmesi isteniyorsa bu öneri ayrıca belirtilir. TTK 1120’ye dayalı belge istemi, karşı tarafın kabulünü gerektiren yeni şartları kabul edilmiş hâle getirmez. Senedi teslim alma kaydı ile içindeki yeni bir hükmü kabul etme iradesi de ayrı değerlendirilir. Başvuranın imza attığı metnin kapsamını okumadan genel bir kayıtla tüm farklılıkları önemsiz sayması doğru bir belge hazırlığı değildir. Özellikle süre, bedel, yetki ve uyuşmazlık çözümüne ilişkin yeni cümleler açıkça incelenir; karşı tarafın cevabı dosyaya aynı kronoloji içinde eklenir.

Gönderim öncesi son kontrol

Başvuru, sözleşmede yer alan muhatap ve bildirim bilgileriyle karşılaştırılır. Talep bir temsilci üzerinden gönderilecekse temsil kaydı dosyada tutulur. Birden fazla şirketin aynı ticari isimle yazışması hâlinde tam unvanlar ve sözleşmedeki sıfatlar kullanılır. Gönderilen ekler, dilekçedeki ek listesiyle aynı sırada bulunur. Gizli operasyon verisi içeren tüm şirket arşivini göndermek yerine bu talebi açıklayan sözleşme kayıtları seçilir. Başvurunun gönderilme tarihi, alındığına ilişkin mevcut kayıt ve verilen cevap ayrıca saklanır.

Word örneğindeki köşeli alanlar gerçek dosya bilgisiyle doldurulur. Örnek tarih olan 08.10.2026, imza ve gönderimin gerçek günüyle değiştirilir. “E-İMZALIDIR” ibaresi yalnız fiilen elektronik imzalanmış belgede bırakılır. İkinci sayfadaki hazırlık notları başvurunun eki değildir; muhataba gönderilecek nüshadan çıkarılır. Talep bölümüne kanunda olmayan kesin cevap süresi veya otomatik yaptırım eklenmez. Gelen yanıt, düzenleme gideri ve teslim kaydıyla birlikte değerlendirildiğinde belgeleme sürecinin hangi aşamada olduğu görülebilir.

Gemi kira senedi düzenlenmesi ve verilmesi talep dilekçesi örneği

Sık sorulan sorular

Gemi kira senedi isteme hakkının kanuni dayanağı nedir?

TTK 1120’dir. Gemi kira sözleşmesinin taraflarından her biri, giderini vermek koşuluyla sözleşme şartlarını içeren gemi kira senedinin düzenlenmesini ve kendisine verilmesini isteyebilir. Başvuruda sözleşme, taraf sıfatı ve istenen belge açıkça tanımlanır. Düzenleme istemi ve belgenin başvurana verilmesi birlikte takip edilir.

Bu örneği geminin maliki olan herkes kullanır mı?

Hüküm sözleşmenin tarafını esas alır. Bu örnek kiracıdan kiraya verene yöneltilen talep için hazırlanmıştır. Malik sıfatı, kira sözleşmesinde taraf olma kaydıyla birlikte kontrol edilir. Acente, broker veya gemiyle bağlantılı başka kişinin yalnız operasyon yazışması yapması kanundaki taraf sıfatının yerine yazılmaz.

Gider ödenmediyse dilekçeye ödendi yazılır mı?

Hayır. Henüz bildirilmemiş giderin dayanakları ve ödeme yöntemi istenir; gideri karşılama iradesi açıkça belirtilir. Gerçek ödeme varsa dekont ve ilgili sözleşme referansı gösterilir. TTK 1120 gideri verme koşulunu içerir. Başvurunun gönderilmesi tek başına gerçekleşmemiş ödemenin yapılmış olduğunu göstermez.

Kanunda noter üzerinden talep zorunluluğu var mı?

TTK 1120’nin metni bu talep için ayrıca noter üzerinden gönderim şartı koymaz. Mevcut sözleşmedeki bildirim düzeni ayrıca okunur. Seçilen gönderim yönteminin tarih ve muhatap kaydı saklanır. Tarafların belge ve imza uygulaması ile kanunun açık koşulları aynı kaynakmış gibi aktarılmaz.

Boş bir standart çarter formu yeterli midir?

Kanundaki istek sözleşme şartlarını içeren senet üzerinedir. İlgili gemi ve sözleşmeye ait şartlar bulunmayan boş form, bu şartları belgeleyen tamamlanmış senet olarak kaydedilmez. Kullanılmış standart form ve kabul edilmiş eklerin gerçek sürümü dosyadan karşılaştırılır; yeni şartlar boş alanlara varsayımla doldurulmaz.

Belgeyi istemek sözleşme süresini değiştirir mi?

Bu talep mevcut sözleşme şartlarının belgelenmesini ister. Başvuranın dilekçeye tek taraflı yazdığı yeni süre mevcut mutabakat hâline gelmez. Süre değişikliği önerilecekse mevcut şarttan ayrı gösterilir ve yeni irade kayıtlarıyla değerlendirilir. Gemi kira senedine aktarılacak süre gerçek kabul belgelerinden alınır.

Zaman çarter partisi de TTK 1120’ye mi dayanır?

Zaman çarterinin tanımı TTK 1131’de, bu sözleşmenin çarter partisini isteme hakkı TTK 1132’de düzenlenmiştir. Bu yazı gemi kirasının senedini ele alır. Belgenin yalnız “charter” başlığına bakılarak hüküm seçilmez; kullanım bırakma, teknik yönetim ve ticari yönetim yapısı ilgili sözleşmeden okunur.

Konişmento devrinde suret ibrazı aynı talep midir?

Hayır. Konişmento devrindeki suret talebinde yeni hamil, senetteki gönderme ve devir dosyası esastır. Burada kira sözleşmesinin tarafı, sözleşme şartlarını içeren kira senedinin düzenlenmesini ve verilmesini ister. İki dosyada aynı yabancı terimin bulunması, başvuran sıfatını ve belgeyi sağlayan hukuki ilişkiyi birleştirmez.

Kanunda kesin yedi günlük cevap süresi var mı?

TTK 1120 sabit yedi günlük cevap süresi düzenlemez. Dosyada tarafların kararlaştırdığı gerçek bir tarih varsa sözleşme kaynağıyla gösterilir. Hazırlık takvimi için önerilen tarih, kanuni yaptırım doğuran kesin süre olarak sunulmaz. Yanıt ve belge teslim durumu gerçek kayıtlarıyla takip edilir.

Word belgesinin ikinci sayfası da gönderilir mi?

İkinci sayfa hazırlık notlarıdır; muhataba gönderilen nüshadan çıkarılır. Dilekçedeki köşeli alanlar dosyaya uyarlanır, gereksiz seçenekler silinir. Örnek tarih gerçek günle değiştirilir. E-imza ibaresi fiilen elektronik imzalanan belgede bırakılır. Gerçek sözleşme kayıtları ve ekler tamamlandıktan sonra temsil ve gönderim bilgileri kontrol edilir.

Resmî kaynak ve ilgili içerikler

Adalet Bakanlığı UYAP Mevzuat: 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu bu yazının birincil hukuki kaynağıdır. Gemi kirasının tanımı için 1119, gemi kira senedi isteme hakkı için 1120, zaman çarteri ayrımı için 1131 ve 1132 maddeleri okunmuştur. İnceleme tarihi 08.10.2026’dır. Sözleşmedeki somut kayıtlar ve operasyon belgeleri bu maddelerin koşullarıyla ayrı karşılaştırılır.

İlgili iç okumalar: gemi kira sözleşmesinin yapısı, zaman çarterinde teknik ve ticari yönetim ve konişmento devrinde çarter parti suretinin ibrazı. Bu içerikler ilişkileri karşılaştırmaya yardım eder; düzenlenecek kira senedinin şartları somut dosyadaki kabul kayıtlarından alınır.

Mersin’deki ofisimiz

İhsaniye Mahallesi, 4903. Sokak, Profit İş Merkezi, Kat: 3, Daire: 14, Akdeniz/Mersin.