Hibrit Araç Bakım Onarımcısı MYK Belgesi 2027: Seviye 4 ve 5 | 2026/1 Tebliği
Kısa ve net cevap: Hibrit Araç Bakım Onarımcısı, 23 Mart 2026 tarihli 2026/1 sayılı Tebliğ ile MYK belge zorunluluğu sistemine eklenen mesleklerdendir. Tebliğ ekinde 24UY0575-4 Hibrit Araç Bakım Onarımcısı (Seviye 4) ve 24UY0576-5 Hibrit Araç Bakım Onarımcısı (Seviye 5) yeterlilikleri ayrı satırlar halinde yer alır. Tebliğ m.3/1 gereği, yalnız bu yeni yeterlilikler bakımından belgesiz ve muafiyetsiz çalıştırma yasağı 23 Mart 2027 tarihinde başlar.
Hibrit araç bakım-onarımında personelin yalnız “otomotiv teknisyeni”, “usta” veya “servis elemanı” olarak adlandırılması doğru yeterlilik seviyesini göstermez. İşveren, çalışanı fiili görevi ve MYK tarafından yayımlanan resmi ulusal yeterlilik kapsamına göre Seviye 4 veya Seviye 5 ile eşleştirmelidir. İlgili alanda 3308 sayılı Kanun ustalık belgesi, mesleki-teknik diploma veya Tebliğ m.3/2’deki diğer kabul edilen belge varsa ayrıca muafiyet değerlendirilir.
Genel 2026/1 sistemi için MYK zorunlu meslekler rehberimizi, muafiyetler için MYK belgesi muafiyeti rehberimizi, işveren hazırlığı için 23 Mart 2027 MYK işveren kontrol listesini inceleyebilirsiniz.
Hibrit Araç Bakım Onarımcısı belge zorunluluğunun hukuki dayanağı
Temel kanuni dayanak 5544 sayılı Meslekî Yeterlilik Kurumu ile İlgili Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanunun ek 1 inci maddesidir. Bu düzenleme, tehlikeli ve çok tehlikeli işlerden olup MYK tarafından standardı yayımlanan ve Bakanlık tebliğleriyle belirlenen mesleklerde belge zorunluluğunun çerçevesini kurar.
2026/1 sayılı Tebliğ m.1 kapsamı, m.2 kanuni dayanağı, m.3 ise geçiş süresi ile muafiyetleri düzenler. Tebliğ m.4’e göre denetim iş müfettişlerince 5544 sayılı Kanun çerçevesinde yapılır.
Resmî kaynaklar: 23 Mart 2026 tarihli 2026/1 Tebliği, MYK zorunlu meslek tebliğleri ve Mevzuat Bilgi Sistemi.
24UY0575-4 ile 24UY0576-5 arasındaki fark neden kontrol edilmeli?
Tebliğin ek listesi, Hibrit Araç Bakım Onarımcısı mesleğini iki farklı ulusal yeterlilik seviyesiyle tanımlar. Seviye 4 ve Seviye 5 farklı kodlara sahiptir. Bu nedenle personel dosyasına yalnız “hibrit araç MYK belgesi mevcut” yazılması yeterli değildir. Belgenin tam yeterlilik kodu ve seviyesi kaydedilmelidir.
İşverenin seviyeyi sırf çalışanın kıdemine veya şirket içi unvanına göre seçmesi doğru değildir. Fiili görevler, yetki ve sorumluluklar resmi yeterlilik dokümanıyla karşılaştırılmalıdır. Kıdemli olmak kendiliğinden Seviye 5 anlamına gelmediği gibi, şirket içinde “teknisyen” unvanı kullanılması da Seviye 4 sonucunu otomatik doğurmaz.
23 Mart 2027 neden kesin başlangıç tarihidir?
2026/1 sayılı Tebliğ 23 Mart 2026’da yayımlanmıştır. Tebliğ m.3/1, ek listedeki mesleklerde MYK belgesi veya m.3/2 kapsamında kabul edilen belge bulunmayan kişilerin yayım tarihinden itibaren on iki ay sonra çalıştırılamayacağını düzenler. On iki aylık sürenin sonu 23 Mart 2027’dir.
18 Eylül 2026 itibarıyla yeni Hibrit Araç Bakım Onarımcısı yeterlilikleri yönünden geçiş dönemi devam etmektedir. Ancak işverenin sınavı son güne bırakması doğru değildir. Doğru seviye seçimi, yetkilendirilmiş kuruluş, sınav tarihi ve olası tekrar sınavı için yeterli süre ayrılmalıdır.
Hibrit araç çalışanı bugün belgesiz çalışabilir mi?
Sadece 2026/1 Tebliğiyle yeni kapsama alınan bu iki yeterlilik yönünden 23 Mart 2027’ye kadar geçiş süresi vardır. Ancak aynı çalışanın yürüttüğü başka bir meslek daha önceki zorunluluk tebliğlerinden birine giriyorsa o meslek için eski yürürlük tarihi uygulanır. İşveren tüm mesleki görevleri ayrı ayrı kontrol etmelidir.
Hibrit araç işinde fiili görev neden özellikle önemlidir?
Hibrit araç işletmelerinde aynı servis içinde mekanik bakım, elektrik-elektronik kontrol, müşteri kabul, parça yönetimi ve araç test süreçlerinde farklı personel çalışabilir. Sırf personel aynı servis binasında bulunduğu için herkesi Hibrit Araç Bakım Onarımcısı yeterliliğine tabi saymak doğru değildir.
Tersine, bordro unvanı başka olsa bile fiilen hibrit araç bakım-onarım faaliyetini yürüten kişinin kapsam dışında sayılması da doğru olmaz. Belge kontrolünün başlangıç noktası işyeri unvanı değil, fiili mesleki faaliyet olmalıdır.
Kimler MYK belgesi zorunluluğundan muaftır?
2026/1 sayılı Tebliğ m.3/2’ye göre 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanununa göre ustalık belgesi bulunanlar, Millî Eğitim Bakanlığına bağlı mesleki ve teknik eğitim okullarından mezun olanlar ve üniversitelerin mesleki ve teknik eğitim veren okul ve bölümlerinden mezun olanlar, belgelerinde belirtilen alanlarda çalıştırıldıkları sürece MYK Mesleki Yeterlilik Belgesi zorunluluğundan muaftır.
Ayrıca 5580 sayılı Kanun m.6/6 kapsamında, MEB ile ilgili kurum ve kuruluşlar arasındaki protokoller çerçevesinde yürütülen ve 1 Ocak 2022’den önce tamamlanan eğitim faaliyetleri sonucunda alınan belgeler için de özel muafiyet vardır. Her özel kurs veya marka eğitimi bu hükme girmez.
Otomotiv ustalık belgesi hibrit araçta otomatik muafiyet sağlar mı?
Otomatik olarak değil. Tebliğ muafiyeti belgenin alanında çalışma şartına bağlar. Ustalık belgesinin hangi alan ve dal için düzenlendiği ile kişinin fiilen yürüttüğü hibrit araç bakım-onarım görevi karşılaştırılmalıdır. Belge kapsamı açık biçimde ilgisizse muafiyet kabul edilemez.
İşverenin yalnız “otomotiv ustalık belgesi var” şeklinde genel bir kayıt yerine belgenin alanını dosyalaması ve görev uyumunu kayıt altına alması daha doğru bir uygulamadır.
Meslek lisesi ve teknik üniversite mezunlarında kontrol
Mesleki ve teknik okul veya üniversite diploması m.3/2 kapsamında muafiyet sağlayabilir; ancak diploma alanı ile yapılan iş arasında bağlantı aranır. Genel bir teknik diploma, tüm otomotiv ve elektrikli-hibrit araç yeterliliklerinde sınırsız muafiyet oluşturmaz.
İşveren, diplomanın bölüm ve alan bilgisini çalışan görev tanımıyla birlikte değerlendirip personel dosyasında saklamalıdır.
Üretici veya distribütör eğitimi MYK yerine geçer mi?
Araç üreticisi, distribütör veya yetkili servis ağı tarafından verilen hibrit araç teknik eğitimi; servis organizasyonu açısından önemli olabilir. Ancak belge, Tebliğ m.3/2’de sayılan muafiyet kategorilerinden birine girmiyorsa tek başına MYK zorunluluğunu kaldırmaz.
Bu nedenle marka içi sertifika ile kanuni MYK veya muafiyet belgesi aynı dosyada ayrı kategoriler halinde tutulmalıdır. Teknik eğitim, mevzuatın açıkça kabul ettiği belge şartını kendiliğinden değiştirmez.
Seviye 4 veya Seviye 5 nasıl seçilmeli?
İşveren öncelikle çalışanın fiili faaliyetlerini ve sorumluluklarını yazılı hale getirmelidir. Ardından MYK’nın 24UY0575-4 ve 24UY0576-5 resmi yeterlilik dokümanlarıyla karşılaştırma yapılmalıdır. Karar, yalnız personelin “usta” veya “kıdemli” olarak anılmasına göre verilmemelidir.
Görev kapsamı değişirse seviye değerlendirmesi tekrar yapılmalıdır. Örneğin daha sınırlı servis görevinden daha geniş sorumluluk gerektiren bir pozisyona geçen kişinin mevcut yeterliliği yeniden kontrol edilir.
Hibrit araç servisi personel matrisi
İşveren personel matrisi oluşturarak servis çalışanlarını fiili görevlerine göre ayırabilir. Araç kabul, mekanik işlem, hibrit sistem bakım-onarım, yedek parça, kalite kontrol ve idari görevler ayrı sütunlarda gösterilebilir. Her çalışan için ilgili MYK kodu, seviye, belge durumu veya muafiyet kaydı eklenir.
Bu yöntem yeni bir kanuni form değildir. Ancak 23 Mart 2027 öncesi hangi personelin sınava yönlendirileceğini ve hangi personelin kapsam dışında kaldığını açık şekilde görmeye yardım eder.
Yetkilendirilmiş belgelendirme kuruluşu nasıl kontrol edilir?
Sınav için seçilen kuruluşun ilgili Hibrit Araç Bakım Onarımcısı yeterliliğinde yetkilendirilmiş olması gerekir. Genel MYK yetkisi bulunan bir kuruluşun her yeterlilikte sınav yapma yetkisi yoktur. İşveren sözleşme veya ödeme öncesinde kuruluşun güncel yetki kapsamını MYK’nın resmi sisteminden kontrol etmelidir.
Alt işveren veya dış teknik servis personeli
Hibrit araç bakımının başka bir servis veya yükleniciye verilmesi, sahada belge kontrolünü gereksiz hale getirmez. İşyerinde fiilen zorunlu mesleği yapan dış personel için de belge veya m.3/2 muafiyetinin kontrol edilmesi gerekir.
Hizmet sözleşmesine “gerekli MYK ve mesleki belgeler yüklenicinin sorumluluğundadır” hükmü eklenebilir; fakat kişi bazında fiili kontrol yine yapılmalıdır.
MYK belgesi İSG eğitimini ortadan kaldırır mı?
Hayır. MYK Mesleki Yeterlilik Belgesi ile 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu kapsamındaki eğitimler, sağlık gözetimi, risk değerlendirmesi ve işyerine özgü güvenli çalışma talimatları farklı yükümlülüklerdir. Hibrit araç sistemlerinin elektrik ve mekanik riskleri bakımından işverenin İSG tedbirleri ayrıca devam eder.
Görev değişikliği ve yeni işe giriş kontrolü
23 Mart 2027’den sonra hibrit araç bakım-onarım pozisyonuna yeni alınacak çalışanın MYK veya muafiyet durumu işe fiilen başlamadan önce kontrol edilmelidir. Mevcut personelin görev değişikliğinde de aynı işlem yapılır. Eski göreve göre yapılmış belge kontrolü, yeni göreve otomatik olarak taşınmamalıdır.
Belge geçerliliği nasıl izlenmeli?
İşveren belgenin yeterlilik kodu ve seviyesi yanında geçerlilik durumunu da izlemelidir. Personel dosyasındaki yıllar önce alınmış fotokopi, güncel doğrulamanın yerine geçmez. Belge yenileme şartları ilgili yeterlilik ve belgelendirme programına göre takip edilmelidir.
Denetim ve yaptırım
2026/1 sayılı Tebliğ m.4’e göre denetim iş müfettişlerince 5544 sayılı Kanun hükümleri çerçevesinde yapılır. 23 Mart 2027 sonrasında kapsamdaki işi yapan kişi geçerli MYK belgesine veya m.3/2 muafiyetine sahip değilse 5544 sayılı Kanunun ek 1 inci maddesindeki yaptırım rejimi gündeme gelir.
18 Eylül 2026 itibarıyla 2027 yılı idari para cezasının nihai TL tutarı yıl sonu yeniden değerleme süreci tamamlanmadığı için kesin değildir. Bu nedenle tahmini bir 2027 rakamı verilmemektedir.
İşveren dosyasında bulunabilecek kayıtlar
| Başlık | Kayıt |
|---|---|
| Fiili görev | Hibrit araç bakım-onarım görev tanımı |
| Yeterlilik | 24UY0575-4 veya 24UY0576-5 |
| Belge | MYK belge numarası ve son doğrulama tarihi |
| Muafiyet | Ustalık/diploma ve alan uyumu |
| Sınav | Yetkilendirilmiş kuruluş ve sonuç |
| Görev değişikliği | Yeni görevin seviye kontrolü |
Sık yapılan hatalar
Hibrit araç servisindeki herkesi belgeye tabi saymak: Fiili mesleki görev esas alınır.
Tüm teknik personeli aynı seviyeden sınava sokmak: Tebliğ iki ayrı yeterlilik seviyesi düzenler.
Marka eğitimini kanuni muafiyet saymak: Muafiyet kategorileri Tebliğ m.3/2’de açıkça düzenlenmiştir.
Ustalık belgesinde alan kontrolü yapmamak: Muafiyet alan uyumuna bağlıdır.
İSG eğitimini MYK yerine kullanmak: İki yükümlülük farklıdır.
Sık Sorulan Sorular
Hibrit Araç Bakım Onarımcısı MYK belgesi ne zaman zorunlu?
2026/1 ile yeni kapsama giren yeterlilikler bakımından yasak 23 Mart 2027’de başlar.
Seviye 4 kodu nedir?
Tebliğ ekinde Seviye 4 yeterliliği 24UY0575-4 olarak yer alır.
Seviye 5 kodu nedir?
Tebliğ ekinde Seviye 5 yeterliliği 24UY0576-5 olarak yer alır.
Otomotiv ustalık belgesi yeterli mi?
3308 sayılı Kanun kapsamında ve hibrit araç bakım-onarım işiyle alan bakımından uyumluysa m.3/2 muafiyeti değerlendirilebilir.
Meslek lisesi diploması muafiyet sağlar mı?
İlgili mesleki-teknik alan ve fiili görev uyumluysa muafiyet sağlayabilir.
Markanın verdiği teknik sertifika MYK yerine geçer mi?
Tebliğ m.3/2’deki muafiyet şartlarını ayrıca taşımıyorsa tek başına geçmez.
Dış servis personeli kontrol edilir mi?
Evet. Fiilen kapsamdaki işi yapan dış personel için de belge veya muafiyet kontrolü yapılmalıdır.
MYK belgesi İSG eğitimini kaldırır mı?
Hayır. İSG yükümlülükleri ayrıca devam eder.
Görev değişirse seviye tekrar kontrol edilir mi?
Evet. Yeni görevin resmi yeterlilik kapsamıyla eşleştirilmesi gerekir.
Denetimi kim yapar?
Tebliğ m.4 uyarınca iş müfettişleri.
23 Mart 2027 öncesi son servis kontrolü
Servis yönetimi, personel listesini isim bazında tarayıp her çalışanı 24UY0575-4, 24UY0576-5, Tebliğ m.3/2 muafiyeti veya kapsam dışı şeklinde sınıflandırabilir. Sınava başvurmuş olmak tek başına 23 Mart 2027 sonrasında çalıştırma şartını karşılamaz; belge sonucunun tamamlanmış olması gerekir.
Kontrol tarihi, belge numarası ve varsa görev değişikliği aynı listede tutulduğunda yanlış seviye veya süresi geçmiş belge riski azalır.
Hibrit araç bakımında çoklu görev yapan personel nasıl değerlendirilir?
Bir servis çalışanı aynı vardiyada hem klasik mekanik bakım hem de hibrit sistemlere ilişkin bakım-onarım faaliyeti yürütebilir. Böyle bir durumda işveren yalnız baskın göreve bakmamalı; çalışanın fiilen yaptığı her zorunlu mesleki faaliyeti ayrı kontrol etmelidir. Bir görev bakımından muafiyet veya belge bulunması, farklı bir yeterlilik gerektiren ikinci görev için otomatik sonuç doğurmaz.
Personel görev tanımında “gerektiğinde diğer teknik işlere destek olur” gibi geniş ifadeler varsa uygulamadaki gerçek çalışma ayrıca incelenmelidir. MYK kontrolü kağıt üzerindeki genel cümleye değil, sahadaki işin içeriğine göre kurulmalıdır.
Servis şubeleri arasında geçici görevlendirme yapılırsa ne olur?
Aynı şirketin farklı servis şubeleri arasında geçici görevlendirilen teknisyenin mevcut MYK belgesi veya muafiyeti, yaptığı iş aynı kaldığı sürece kişiyle bağlantılı olarak değerlendirilir. Ancak yeni şubede görev kapsamı, kullanılan teknoloji veya sorumluluk seviyesi değişiyorsa yeterlilik seviyesi yeniden kontrol edilmelidir.
Şube değişikliği tek başına yeni belge zorunluluğu yaratmaz; asıl ölçüt fiili mesleki görevdir. İşveren görevlendirme yazısına teknik görev ve belge kontrol sonucunu ekleyerek izlenebilirlik sağlayabilir.
İkinci el hibrit araç ekspertizi yapan personel aynı kapsamda mıdır?
Bir kişinin sadece görsel inceleme, müşteri bilgilendirmesi veya satışa ilişkin ekspertiz raporu sürecinde bulunması ile fiilen bakım-onarım işi yapması aynı değildir. 2026/1 Tebliğindeki yeterlilik Hibrit Araç Bakım Onarımcısı mesleğine ilişkindir. Bu nedenle personelin yaptığı gerçek iş ayrıştırılmadan sırf hibrit araçla temas ediyor diye belge zorunluluğu sonucu çıkarılmamalıdır.
Buna karşılık ekspertiz adı altında fiilen bakım-onarım faaliyeti yürütülüyorsa işin unvanına değil maddi içeriğine bakılır. İşveren görev kapsamını açık tanımlamalıdır.
Hibrit araç yatırımı yapan işletmeler için işe alım kontrolü
İlk kez hibrit araç bakım hizmeti vermeye başlayacak işletme, personel alım ilanından itibaren yeterlilik şartını doğru tanımlamalıdır. 23 Mart 2027 sonrasında iş ilanında yalnız “otomotiv deneyimi” aranması, işe başlamadan önce MYK veya m.3/2 muafiyet kontrolü yapılması gereğini ortadan kaldırmaz.
İşe alım formuna fiili görev, hedef yeterlilik kodu ve belge statüsü eklenmesi; insan kaynakları ile teknik yöneticinin aynı kişi için farklı değerlendirme yapmasını önler.
İşverenin 23 Mart 2027 sabahı yapacağı son doğrulama
Yasağın başladığı gün aktif vardiya listesi ile belge listesi karşılaştırılmalıdır. İzin dönüşü, yeni işe giriş, şube transferi veya görev değişikliği nedeniyle son haftalarda listeye eklenen personel özellikle kontrol edilmelidir. Her çalışan için yeterlilik kodu, seviye, belge geçerliliği veya m.3/2 muafiyet dayanağı açıkça görülmelidir. Sadece sınava başvurmuş olmak veya sınava girmiş fakat belgesi henüz oluşmamış olmak, geçerli belge şartının yerine geçmez.
Bu son doğrulama, geçiş süresinde hazırlanmış personel matrisinin fiili vardiyayla uyumlu olup olmadığını gösterir ve denetim öncesi eksik kişiyi tespit etmeye yarar.
Servis yöneticisi bu kontrolün tarihini ve sonucu personel dosyasında saklayarak daha sonra yapılan görev değişikliklerinde önceki değerlendirmeyi güncel görevle karşılaştırabilir.
Belge takibi, servis kalite yönetiminin sürekli ve ölçülebilir bir parçası olarak sürdürülmelidir.
Sonuç
Hibrit Araç Bakım Onarımcısı için 2026/1 sayılı Tebliğ Seviye 4 ve Seviye 5 olmak üzere iki ayrı yeterlilik düzenler. İşverenin görevi tüm personeli tek seviyede belgelemek değil; fiili görevi resmi yeterlilikle eşleştirmek, m.3/2 muafiyetlerini doğru uygulamak ve belgesiz personelin sürecini 23 Mart 2027’den önce tamamlamaktır.
Mevzuat kontrol tarihi: 18 Eylül 2026. Yazar: Av. Halil BAKIRCI.
Hukuki konu hakkında iletişim
İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.
