İngiltere Form E Mali Beyanı Türk Mahkemesinde Delil Olur mu? HMK 199 ve MÖHUK 15
Kısa ve net cevap
İngiltere ve Galler’de mali düzenleme yargılamasında kullanılan Form E, Türk mahkemesinde HMK 199 kapsamında belge olarak değerlendirilebilir. Ancak Form E bir mahkeme kararı değildir; bankada para bulunduğunu, bir malın kişisel veya edinilmiş mal olduğunu ve uygulanacak hukukun Türk hukuku olduğunu tek başına kesinleştirmez. MÖHUK 15 ile hukuk seçimi, HMK 219-223 ile belge ibrazı ve tercüme, TMK 218-236 ile Türk hukuku uygulanıyorsa mal rejimi hesabı ayrıca yapılır.
Bu yazıyla ilgili genel bir sorunuz mu var? Anonim soru sor
Kısa özet
| Sorun | Hukuki değerlendirme |
|---|---|
| Form E’nin niteliği | İngiliz mali beyanı, mahkeme kararı değil |
| Türk mahkemesinde belge | HMK m.199 ve 190 |
| Belge ibrazı | HMK m.219, 220, 221 |
| Tercüme | HMK m.223 |
| Uygulanacak mal rejimi hukuku | MÖHUK m.15 |
| İngiliz usul dayanağı | Family Procedure Rules Part 9 |

1. İngiltere ve Galler’de Form E tam olarak hangi belgedir?
İngiltere ve Galler’de evliliğin sona ermesine ilişkin malî düzenleme başvurularında Form E, tarafların malvarlığı ve finansal koşulları hakkında hazırladığı mali beyan formudur. Formun resmî adı, financial statement for a financial order olarak geçer. Amaç, mahkemenin emeklilik menfaatleri, taşınmazlar, banka hesapları, borçlar, gelirler ve mali ihtiyaçlar hakkında bilgi sahibi olmasını sağlamaktır. Bu belge bir mahkeme hükmü veya bankaya doğrudan ödeme emri değildir. İçeriği, beyanı hazırlayan tarafın sunduğu veriler ve ek belgeler üzerinden değerlendirilir. Türk mahkemesinde Form E’ye başvurulurken ilk ayrım da budur: beyan belgesi, kesin hüküm ile aynı hukuki değere sahip değildir.
HM Courts & Tribunals Service, Form E ve açıklama notlarını resmî GOV.UK sayfasında yayımlar. Sayfa 22 Eylül 2026 tarihinde güncellenmiştir. Buna göre Form E, bir mali düzenleme başvurusunda kullanılan standart finansal bildirim aracıdır ve yalnız boşanma kararını değil, ayrıca mali haklara ilişkin verileri içerir. İngilizce kaynakta kullanılan financial remedy terimi, Türk hukukundaki bütün mal rejimi tasfiyesi ve nafaka davalarına birebir denk gelen yeknesak bir dava türü olarak çevrilmemelidir. Karşılıklı hukuki kıyas yapılırken Form E’nin hangi dosyada, hangi usul aşamasında ve hangi taleple sunulduğu belirlenir. GOV.UK resmî Form E ve rehber sayfası temel başvuru kaynağıdır.
İngiltere ve Galler dışındaki İskoçya ve Kuzey İrlanda’da mali uyuşmazlıkların usulleri farklıdır. Londra’da düzenlenen Form E hakkında açıklanan usulün Edinburgh’da veya Belfast’ta her dosyada aynı formla yürüdüğü ileri sürülmemelidir. Türk mahkemesi önüne gelen İngilizce mali belgenin başlığında Form E ifadesi varsa bile, belgenin hangi yargı sistemi kapsamında üretildiği, taraf imzaları, doğruluk beyanı ve mahkeme bağlantısı araştırılır. Tarafın kendi bilgisayarında doldurduğu bir taslak ile İngiliz yargılamasında değiş tokuş edilmiş, belgelerle desteklenen ve doğruluk beyanı içeren formun ispat gücü aynı şekilde değerlendirilmez.
2. Form E’de hangi malvarlığı bilgileri ve ekler bulunur?
Form E’nin işlevi finansal durumun geniş bir açıklamasını sunmaktır. Resmî İngiliz yargılama rehberi, taşınmaz ve ipotek bilgileri, banka hesapları, emeklilik belgeleri, kredi ve borçlar, ücret bordroları ve kişinin gelecekteki yaşam maliyetlerine ilişkin kalemlerin incelendiğini belirtir. Bu kapsam, Türkiye’deki mal rejimi davasında önem taşıyabilecek bazı vakıaların kayda alınması açısından değerlidir. Örneğin bir eşin İngiltere mahkemesine verdiği taşınmaz listesi veya bir işyeri emeklilik planının adı, Türk dosyasında araştırılabilecek malvarlığı unsurunu belirlemeye yardımcı olabilir. Fakat formdaki rakamların hangi tarihe ait olduğu ve hangi ek belgeye dayandığı ayrı gösterilmelidir.
Beyan belgesinin ekinde bank statement, pension statement, mortgage statement, P60, payslip veya farklı finansal kayıtlar bulunabilir. Her ek kendi niteliği ve düzenleyen kurumu bakımından ayrı bir delildir. Form E’de adı geçen bir banka hesabının varlığı, bakiyenin kaynağı ve mal rejimindeki sınıfı hakkında her soruyu cevaplamaz. Hesabın açılış tarihi, evlilik öncesi mevcut değer, çalışma karşılığı kazanımlar ve kişisel mal iddiaları için ayrıntılı hesap hareketleri gerekir. İngiltere’de şirket payı bulunduğu beyan edilmişse Companies House sicili, pay defteri veya şirket kayıtlarıyla kapsam doğrulanmalıdır. Bu nedenle form, delil haritası niteliğinde kullanılır; eklerin yerini alan sihirli bir ispat aracı değildir.
Form E içindeki mali ihtiyaç ve aylık harcama kalemleri ile doğrudan mülkiyet konusu malvarlığı unsurları ayrı sütunlarda incelenmelidir. İngiliz mahkemesinin ihtiyaca dayalı mali çözüm arayışında değerlendirdiği mali koşullar, Türk Medeni Kanunu’ndaki edinilmiş mal-katılma alacağı hesabının kendisi değildir. Aynı belgede kira, sağlık, çocuk masrafı ve emeklilik hakkı bulunması, bütün kalemlerin tek mal rejimi kategorisine girmesini sağlamaz. Türkiye’de hazırlanacak talep dilekçesinde her bilginin ispat edeceği vakıa ve ilgili kanun maddesi ayrıca açıklanır.
3. Family Procedure Rules Part 9, Rule 9.14 ve statement of truth
İngiltere ve Galler’de aile yargılamasına ilişkin Family Procedure Rules’un Part 9 bölümü, financial remedy başvurularının usulünü düzenler. Standart usul bakımından Rule 9.14, ilk duruşmadan önce tarafların mali beyan formlarını karşılıklı olarak sunmaları ve gerekli ekleri dosyaya vermeleriyle ilgilidir. Mali beyanın statement of truth ile doğrulanmasına ilişkin usul de düzenlenmiştir. Bu doğruluk beyanı, Türk hukukunda noter huzurunda düzenlenmiş bir resmî senedin bütün sonuçlarını otomatik olarak doğurmaz. Belge İngiliz yargı sistemindeki doğruluk taahhüdünü gösterir; Türk mahkemesindeki ispat etkisi kendi usul hukukuna göre incelenir.
Part 9’un 9.14 kuralı; finansal beyanın içeriğini, ek belgelerin kapsamını ve ilave bilgi taleplerine ilişkin işlem takvimini düzenlemektedir. Bu metin her dosyada aynı tarihte doğrudan uygulanır gibi yazılmamalı; standard procedure ve istisnai usuller ile yürürlük ve dava başlangıcı incelenmelidir. Güncel metin Birleşik Krallık Adalet Bakanlığı Family Procedure Rules Part 9 sayfasından incelenebilir. Türk hukuk uygulamacısı Form E’yi değerlendirirken tarafın yalnız bir tablo üretmediğini, belirli mahkeme sürecinde mali bilgi beyan etmiş olabileceğini görür. Fakat belgenin İngiltere mahkemesine gerçekten sunulmuş olup olmadığı da ayrıca doğrulanmalıdır.
İngiliz dosyasındaki Form E, bir tarafın sonraki aşamada düzelttiği beyanlardan, karşı tarafın sorularına cevaplarından veya mahkemenin bilgi sunma talimatlarından bağımsız okunmamalıdır. Eski bir Form E’de banka hesabı açıklanmış olması hesabın halen aynı tutarda bulunduğunu göstermeyebilir. Güncel mali beyan, ek bankacılık kayıtları ve mahkeme tutanaklarının birlikte incelenmesi gerekebilir. Türkiye’ye sunulacak belge setinin mümkünse tam sürümü ve ekleri belirlenmeli; hesap planı hazırlanırken hangi tarihteki veriye dayanıldığı açık biçimde belirtilmelidir.
4. HMK 199: İngiliz mali beyanı Türk hukukunda belge midir?
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 199. maddesi, uyuşmazlık konusu vakıaları ispata elverişli yazılı veya basılı metinleri, elektronik ortamdaki verileri ve benzeri bilgi taşıyıcılarını belge olarak kabul eder. İngiliz Form E’nin yazılı veya elektronik belge biçiminde olması, uyuşmazlık konusu vakıa hakkında bilgi taşıdığı ölçüde HMK 199 çerçevesinde değerlendirilmesini mümkün kılar. Bunun anlamı, her Form E ifadesinin kesin ve tartışmasız doğru olduğuna dair yasal karine bulunduğu değildir. Belgenin kim tarafından oluşturulduğu, hangi dosyaya ait olduğu, üzerinde değişiklik yapılıp yapılmadığı ve ekleriyle doğrulanıp doğrulanmadığı ayrıca araştırılır.
HMK 190 genel ispat yükü ilkesini düzenler. TMK 6 da tarafların dayandığı olguları ispatına ilişkin genel hüküm içerir. Türk hâkimi, tarafların ileri sürdüğü vakıaların ve sunulan delillerin hukuki değeri üzerinden karar verir. Özellikle İngiliz mali beyanı ile banka kayıtları arasında fark varsa, farklılığın açıklaması ve doğru rakamın hangi tarihe ait olduğu belirlenmeden yalnız belgelerden birini otomatik üstün kabul etmek yerinde olmaz. Form E’nin kendi başına Türk usul hukukunda kesin delil olduğu veya hiçbir ispat değeri taşımadığı şeklindeki iki uç ifade de isabetli değildir.
Belgenin İngiltere’de mahkemeye verilmiş olması, Türk hukuku bakımından içeriğindeki bütün beyanları mahkeme kararı haline dönüştürmez. Mahkeme kararı, tarafın mali beyanı, tarafların karşılıklı yazışması ve üçüncü kurum kayıtları ayrı delil türleridir. Form E’nin delil değeri, hangi somut olguyu ispatlamaya elverişli olduğuyla ilişkilendirilmelidir. Örneğin tarafın daha önce bildirdiği taşınmazı sonradan inkâr etmesi hâlinde önceki beyanın tarihi ve metni önemli olabilir. Ancak taşınmazın aynî hak sahibi, değeri ve mal rejimi içindeki niteliği ayrıca resmî kayıtlarla doğrulanır.
5. MÖHUK 15 ile uygulanacak mal rejimi hukuku nasıl belirlenir?
İngiltere’de doldurulmuş Form E’nin Türk mal rejimi davasında delil olarak kullanılabilmesi ile hangi ülke hukukunun mal rejimi tasfiyesine uygulanacağı birbirinden farklı sorulardır. 5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun’un 15. maddesi, eşlerin evlenme anındaki mutad mesken veya millî hukukları arasından açık seçim yapabilmelerini düzenler. Seçim yoksa evlenme anındaki müşterek millî hukuk, bunun yokluğunda müşterek mutad mesken hukuku, o da yoksa Türk hukuku uygulanır. Ayrıca taşınmazların tasfiyesinde bulundukları ülke hukukuna ilişkin özel kural yer alır. İngiltere’de Form E doldurulmuş olması Türk mahkemesi bakımından bu kanuni sıralamayı kendiliğinden değiştirmez.
Form E’nin içinde eşlerin ikamet yerleri, adres geçmişleri ve evlilik sonrası taşınmalarına ilişkin bilgiler yer alabilir. Bu bilgiler MÖHUK 15 kapsamındaki bağlama noktalarının araştırılmasına katkıda bulunabilir. Ancak kanunun aradığı evlenme anındaki vatandaşlık ve mutad mesken durumunu belirlemek için evlenme kayıtları, vatandaşlık belgeleri ve ikamet geçmişi ayrıca toplanır. Bugün Londra’da yaşayan eşin on beş yıl önce evlendiği sırada Türkiye’de müşterek vatandaşlığa sahip olması ile evlilik öncesinde farklı vatandaşlık statülerine sahip olması farklı sonuç doğurabilir. Form E, tek başına hukuk seçimi sözleşmesi yerine geçmez.
5718 sayılı Kanun’un 2. maddesi hâkimin kanunlar ihtilafı kurallarını ve bu kurallara göre yetkili yabancı hukuku re’sen uygulamasını öngörür. Bu nedenle somut uyuşmazlıkta İngiliz hukuku uygulanacaksa yabancı hukukun içeriğinin tespiti ayrı aşamadır. Türk hukukunun uygulanacağı anlaşılan dosyada ise TMK 202, 218-236 hükümleri ve tasfiye hesap kuralları uygulanır. Tarafların Form E’de yazdıkları miktarlar, hangi hukuk uygulanırsa uygulansın asıl mali delillerin doğrulanmasına ihtiyaç gösterir. Konunun genel kanunlar ihtilafı yönü için yurt dışında evlenen eşlerin mal rejimi rehberimiz bulunmaktadır.
6. Form E’de açıklanan Türk taşınmazı, banka hesabı ve şirket payı nasıl denetlenir?
İngiltere mali beyanında Türkiye’de bulunan taşınmazın bildirilmesi, Türk tapu sicilindeki malik kaydını otomatik değiştirmez. Taşınmazın güncel tapu kayıtları, edinme tarihi, satış veya devir işlemleri ve varsa ipotek-şerh bilgileri ayrı incelenir. Form E’nin ilgili bölümüne taşınmazın tahmini değerinin yazılması, bu değerin Türk mal rejimi tasfiyesinde doğrudan sürüm değeri kabul edileceği anlamına gelmez. TMK 232 ve 235 gibi değerlemeye ilişkin hükümler ancak Türk hukuku uygulanacaksa ve ilgili mal rejimi koşulları kapsamında değerlendirilir. İngiliz Form E, hangi Türkiye taşınmazının araştırılması gerektiğine dair başlangıç verisi sağlayabilir.
Türkiye’deki banka hesabı Form E’de belirtilmişse hesap numarası, banka adı, bildirimin ait olduğu tarih ve hesap bakiyesi ayrı doğrulanmalıdır. Mevduatın evlilik öncesinden taşınmış olması, miras yoluyla edinilmiş para içermesi veya mal rejimi dönemi çalışma kazançlarıyla oluşması farklı hukukî sınıflandırmalar gerektirir. Form E içindeki tek bakiye satırından paranın kaynağını kesin belirlemek mümkün değildir. Türkiye’de bankadan alınacak hesap hareketleri, ödeme kaynağı ve ilgili mahkeme delil kararı birlikte değerlendirilir. Belge sunma yükümlülükleri ve yabancı kayıtlar yönünden HMK 219-221 ile yurt dışı bankacılık kayıtları yazımız ayrıntılı bilgi içerir.
Form E’de İngiliz veya Türk şirket payı bildirilmesi de şirketin ticaret sicilindeki kaydından bağımsız değildir. Şirket adı, kuruluş numarası, pay miktarı, pay sahibinin adı ve şirketle ilgili borçlar belgelendirilmelidir. Türkiye’deki limited şirket paylarının mal rejimindeki değerlemesi, sadece İngiliz beyanında yazılı nominal rakam üzerinden tamamlanmaz. İngiliz şirket kayıtları için Companies House belgeleri, Türkiye’deki şirket için ticaret sicili ve şirket kayıtları incelenir. Bu konudaki ilk belge ayrımı için Companies House belgesinin Türkiye’de kullanılması rehberimiz de yol gösterir.
7. Form E’de gösterilen İngiliz pension tutarları nasıl değerlendirilir?
İngiltere’de mali beyan formunda pension haklarının gösterilmesi, işyeri emeklilik planı ile devlet emekliliğinin tek tip hak olduğu anlamına gelmez. Bir kişinin farklı işverenlerden kalan birden fazla workplace pension planı bulunabilir. Form E’de belirtilen plan adı, plan sağlayıcısı ve değerleme belgesi, Türk mahkemesinde araştırılacak hakkın tespitini kolaylaştırır. Fakat tek bir CETV rakamı, bu birikimin bütün dönemleri bakımından edinilmiş mal olduğu veya diğer eşin aynı tutarın yarısına doğrudan ortak olduğu sonucunu vermez. Evlilik tarihi, plan üyeliği, katkı geçmişi ve uygulanacak hukuk birlikte değerlendirilir.
İngiltere ve Galler’de pension sharing order bir mali düzenleme mekanizmasıdır. Türk hukukunda edinilmiş mallara katılma rejimi uygulanıyorsa TMK 219, 220, 225, 228 ve 236 çerçevesindeki hak ve alacak hesabı farklıdır. Form E içindeki emeklilik kaydı, İngiliz pension sharing order’ın yerine geçmediği gibi Türk katılma alacağının otomatik hesaplanmış hali de değildir. Emeklilik planı dökümleri ve kurumun değere ilişkin yazıları ayrıca alınmalıdır. Bu konu sitemizdeki İngiltere workplace pension ve Türk mal rejimi başlıklı ayrı ve ayrıntılı yazıda işlenmiştir.
Emeklilik değerlerinin bir boşanma dosyasında yer alması tek başına gelecekteki bütün aylıkların bugün serbestçe tahsil edilebileceğini göstermez. Form E’nin ilgili rakamı için para birimi, hesaplama tarihi, fon türü ve ek resmî yazılar görülür. İki farklı mali beyan arasında emeklilik tutarlarının değişmiş olması, katkı veya aktüeryal değer değişikliklerinden kaynaklanabilir; değişimin nedenini kurumsal kayıtlar belirler. Özellikle İngiltere ve Türkiye’de ayrı hukuki süreçler yürütülüyorsa bir dosyadaki pension verisinin diğerinde hangi amaçla kullanılacağı açıkça tarif edilmelidir.
8. HMK 219, 220 ve 221 kapsamındaki belge ibrazı talepleri
HMK 219, tarafların ellerinde bulunan ve delil olarak dayandıkları yahut mahkemenin ibrazına karar verdiği belgelerin mahkemeye sunulmasına ilişkin usulü düzenler. Bu hüküm, karşı eşin Form E veya mali eklerini elinde bulundurduğu bilinen durumlarda önem taşıyabilir. Talep edilen belgenin adı, tarihi, hangi olayla ilgili olduğu ve hangi tarafın elinde bulunduğu somutlaştırılmalıdır. HMK 220, mahkemenin belge ibrazı kararı ve bu kararın gereğinin yerine getirilmemesinin usulî sonuçlarıyla ilişkilidir. HMK 221 ise üçüncü kişinin elindeki belge için özel düzenleme getirir.
İngiltere’de bulunan banka, şirket veya emeklilik fonu gibi üçüncü bir kurumun kendi ülkesi dışındaki Türk mahkemesi emrini otomatik uygulama yükümlülüğü olduğu ileri sürülemez. Yabancı kurumlara ilişkin delil temini, milletlerarası adlî yardımlaşma ve ilgili ülkenin usulüne ilişkin sınırlamalar ayrıca değerlendirilir. Form E’nin karşı tarafta bulunduğu kanıtlanıyorsa mahkemenin Türk usul hükümleri çerçevesinde ibrazı değerlendirmesi mümkündür; bu da İngiltere’deki tüm mahkeme dosyasına sınır olmaksızın erişim sağlanması demek değildir. İbraz edilecek sayfalar ve ekler, uyuşmazlığın ispat konusuyla ilişkilendirilmelidir.
Form E’de bir taşınmazın veya hesabın açıklanmamış olması, o malvarlığı değerinin bulunmadığını kesin kanıtlamaz. Mali beyanın eksik verilmiş olabileceği veya önceki tarihte hazırlanmış olduğu ayrımı gözetilir. İspat planı yalnız karşı tarafın beyanında bulunmayan şeyi yorumlamak yerine tapu, banka, ticaret sicili ve diğer resmî kayıtları araştırmalıdır. Elde edilen belgeler arasında çelişki varsa tarih ve hesap unsurları üzerinden açıklama istenmelidir. Bu yaklaşım, uzun süreli ve iki ülkeli uyuşmazlıklarda rastgele ve ölçüsüz belge talebi yapılmasını da önler.
9. Form E’nin Türkçe tercümesi, tasdiki ve belge bütünlüğü
İngilizce hazırlanmış Form E’nin Türkçe yargılamada kullanılmasında HMK 223 hükmü yabancı dilde yazılmış belgelerin tercümesine ilişkin usul bakımından önem taşır. Belgenin özellikle varlık, borç, mortgage, pension ve gelir bölümlerinin anlamı korunarak Türkçeye aktarılması gerekir. Financial remedy, statement of truth, pension transfer value veya beneficial ownership gibi İngiliz hukukuna özgü terimlerin kelime karşılığıyla yetinmek bazen belgeyi yanlış tanımlamaya yol açar. Terimlerin hukuki işlevi açıklanmalı; asıl belgedeki ifade de gerektiğinde parantez içinde belirtilmelidir.
Form E’nin tamamının mı belirli sayfalarının mı çevrileceği, hangi bölümün delil olarak sunulduğuna ve mahkemenin usulüne göre değerlendirilir. Bir finansal tablo sadece özet halinde sunulursa aynı sayfadaki dipnot, istisna, değerleme tarihi veya koşullu açıklama kaybolabilir. Mahkeme sunumunda belge sayfaları sıralanmalı, her ilgili bölümün orijinalindeki sayfa karşılığı korunmalıdır. İmzalı/doğruluk beyanlı nüsha ile imzasız taslak arasındaki fark, belgenin elde edildiği kanal ve dosyada kullanma yetkisi açıkça incelenmelidir. Bu aşamada üçüncü kişilerin finansal bilgilerinin ilgisiz bölümlerini gereksiz yere yaymamak da uygun belge yönetiminin parçasıdır.
Her Form E nüshasının otomatik olarak apostil edilmesinin zorunlu olduğu da, belge üzerindeki yargılama bağlantısının hiçbir şekilde doğrulanmasına ihtiyaç bulunmadığı da söylenemez. Form tarafça hazırlanmış bir mali beyan olabilir; İngiltere mahkemesinin mühürlü kararıyla aynı belge türü değildir. Apostil veya legalisation işlemi belgede teyit edilen resmî imza ve sıfatla ilişkilidir; mali hesabın maddi doğruluğunu onaylayan bir bilirkişi raporu değildir. Formun kaynağının doğrulanması, tercüme ve mahkemeye usulüne uygun sunulması ayrı aşamalardır.
10. İngiliz mahkeme dosyası ve mali bilgilerin hukuka uygun temini
Aile yargılamasındaki mali formlar kişisel gelir, varlık, emeklilik, çocuk gideri ve borç bilgileri içerebilir. Form E’nin boşanma dosyasında kullanılmış olması belgenin internet üzerinde herkese açık bir sicil kaydı olduğu anlamına gelmez. Türkiye’deki davada belgeyi kullanmak isteyen kişinin bu belgeyi hangi yolla elde ettiği, İngiltere’deki dosya ve gizlilik kuralları ile kişisel verilerin korunması bakımından değerlendirilmelidir. Tarafın elindeki hukuka uygun nüsha ile yetkisiz erişim sonucu elde edilmiş belge aynı şekilde ele alınamaz. Usulüne uygun delil temini ve belge paylaşımı, yalnız delilin önemini değil elde ediliş biçimini de kapsar.
Dosyaya sunulacak belgelerde çocukların bilgileri, hesap numaraları, yabancı kurumların müşteri referansları ve diğer kişilere ait ayrıntılar bulunabilir. Türk yargılamasına gereksiz kişisel veri taşınmasının önlenmesi ile ispat için gerekli bilgilerin korunması dengelenmelidir. Hukukî danışmanlık ilişkisinde belgelerin güvenli paylaşılması, yanlış alıcıya gönderilmemesi ve ilgili dava ile sınırlı kullanılmasına dikkat edilmelidir. Bir tarafın İngiltere’de mali beyanına ulaşmak için İngiliz mahkeme dosyasının tamamını otomatik olarak talep edebileceği varsayılmamalıdır; erişim ve paylaşım usulleri bağımsız olarak araştırılır.
İngiltere’deki mali beyanlardan hukuka uygun şekilde temin edilen alıntılar Türk dilekçesinde kullanılacaksa, hangi sayfa ve hangi tarihli nüshaya dayanıldığı yazılmalıdır. Tüm formun mahkemeye sunulması gereken durumlar ile yalnız belirli bir beyanın uyuşmazlıkla ilgili olduğu durumlar ayrılabilir. Bu değerlendirme HMK’nın belge sunumuna ilişkin hükümleri, kişisel veri ve yabancı usul sınırlamaları birlikte gözetilerek yapılır. Mahkemenin talep ettiği belgelere ilişkin açık ve ölçülü bir ibraz planı hazırlanması, sonradan belgenin kaynağı ve tamlığı konusunda ortaya çıkabilecek tartışmaları azaltır.
11. Form E, Financial Remedy Order ve Türkiye’de tanıma-tenfiz aynı şey değildir
Form E tarafın İngiliz mali beyanı; Financial Remedy Order ise ilgili usul çerçevesinde verilen mahkeme kararıdır. Bu iki belgenin hukuki niteliğini aynı kabul ederek Türkiye’de doğrudan icra işlemi başlatılacağı söylenemez. Yabancı mahkeme ilamlarının Türkiye’deki etkisi 5718 sayılı Kanun’un 50 ve devamındaki tanıma ve tenfiz hükümleri çerçevesinde ayrıca incelenir. Bir tarafın Form E’de Türk taşınmazına değer yazmış olması doğrudan tapu devrine hükmedildiği anlamına gelmez. İngiliz mahkeme kararında Türk taşınmazı anılmış olsa dahi aynî hak ve tescil bakımından Türk hukukunun özel hükümleri değerlendirilmelidir.
Türk mal rejimi davasının konusu bir katılma alacağı talebi olduğunda, İngiltere’deki dosyadan alınmış Form E bunun ispatına yarayan belge olabilir. Buna karşılık İngiliz mahkeme ilamında mali düzenleme hükmü bulunuyorsa, kararın kapsamı, kesinleşmesi ve Türk hukukuyla ilişkisi ayrı araştırılır. İki ülkede aynı ekonomik değere ilişkin talepler bulunması, mahkeme kararlarının ve davaların birbirini nasıl etkilediğine ilişkin usulî değerlendirmeyi gerektirir. Bu durumda yalnız Form E’ye odaklanmak yeterli değildir; İngiltere dosyasındaki karar, anlaşma ve mali düzenleme belgeleri de incelenir.
İngiltere’deki boşanma kararının Türkiye nüfusuna tescili meselesi de mal rejimi alacağı bakımından kesin sonuca götürmeyebilir. Boşanmanın kişisel durum yönü ile mali düzenlemeler ve taşınmaz üzerindeki aynî haklar ayrı hukuki alanlardır. İlgili mevcut açıklamalara İngiltere Final Order kararının Türkiye’de tescili yazımızdan ulaşılabilir. Form E’nin delil işlevi, ayrıca aile mahkemesinin hangi taleplerle bağlı olduğunu ve hangi belgelerin sunulduğunu ortaya koyan dava planına bağlanmalıdır.
12. İngiltere Form E belgesine dayalı Türk dava dosyasının hazırlık sırası
İlk aşamada İngiltere’deki davanın türü, başladığı tarih, tarafları ve Form E’nin hangi aşamada düzenlendiği saptanır. İkinci aşamada belgenin tam nüshası, statement of truth bölümü, sunulma tarihi ve dayanak belgeler kontrol edilir. Üçüncü aşamada Form E’de geçen Türkiye bağlantılı taşınmazlar, banka hesapları, şirket payları, krediler ve işyeri emeklilikleri ayrı bir delil tablosuna aktarılır. Dördüncü aşamada her malvarlığı değeri için Türk veya İngiliz resmî kaynağından alınabilecek doğrulayıcı belgeler tespit edilir. Böylece mali beyan tek bir kanıt olarak şişirilmez; doğrulanabilir verilerle desteklenir.
Beşinci aşamada MÖHUK 15 bağlama noktaları belirlenir. Türk hukukunun uygulanacağı tespit edilirse TMK 218-236 arasındaki tasfiye sistemine uygun dönem ve sınıflandırma çalışması hazırlanır. İngiliz veya başka yabancı hukuk uygulanacaksa 5718 sayılı Kanun m.2 uyarınca yabancı hukuk içeriğinin tespiti gündeme gelir. Altıncı aşamada HMK 199 ve 219-223 uyarınca belge, tercüme, ibraz ve ispat planı oluşturulur. Yedinci aşamada İngiltere’de mevcut mali kararlar, tanıma-tenfiz ve çakışan talepler yönünden denetlenir. Hukuki talepler bu incelemelerin sonucuna göre somutlaştırılır.
İngiltere’de yaşayan kişinin Türkiye’ye gelmeden dava takibini vekâletle yürütmesi belirli koşullarda mümkündür; bunun için yetkili temsil ve gerektiğinde HMK 74 kapsamında özel yetki kontrolü yapılır. Bir dosyada Form E’nin bulunması, Türk mahkemesinin yetkisi veya yabancı ülkedeki kurumlara doğrudan erişimi konusunda tek başına sonuç doğurmaz. Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu’nun İstanbul ve Mersin’de fiziksel ofisleri bulunmaktadır; Türkiye genelindeki dosyalar İstanbul ve Mersin ofislerinden yönetilir ve koordine edilir. Dosya değerlendirmesi belgeler ve uygulanacak hukuk üzerinden yapılır; yalnız mali beyanda yazan rakamdan kesin hak veya tahsilat garantisi çıkarılmaz.
Sık sorulan sorular
1. İngiltere Form E Türkiye’de delil midir?
HMK 199, uyuşmazlık konusu vakıayı ispata elverişli yazılı ve elektronik belgeleri kapsamına alır. İngiliz Form E bu çerçevede delil olarak değerlendirilebilir; ancak içeriğinin kesin doğru olduğu veya Türk mahkemesini bağladığı sonucu doğmaz.
2. Form E İngiltere’de kesin boşanma kararı mıdır?
Hayır. Form E bir financial statement yani mali beyandır. Final Order ve Financial Remedy Order gibi mahkeme kararlarından farklı belge türüdür.
3. Form E belgesindeki banka hesabı otomatik mal paylaşımına girer mi?
Hayır. Mal rejimine uygulanacak hukuk MÖHUK 15 kapsamında saptanır. Türk hukuku uygulanıyorsa hesabın edinilmiş/kişisel mal niteliği ve kaynağı TMK hükümleriyle incelenir.
4. Form E’de gizlenmiş mal bulunursa Türk mahkemesi ne yapar?
Belgenin eksikliği ile gerçekte bir malvarlığı değerinin bulunup bulunmadığı ayrıdır. HMK’nın ispat ve belge ibrazı hükümleri uyarınca resmî kayıtlar ve ilgili kurum belgeleriyle araştırma yapılması talep edilebilir.
5. Form E’nin İngilizce aslı mı, Türkçe çevirisi mi gerekir?
Belgenin aslı veya hukuken uygun nüshasıyla birlikte Türkçe tercümenin usule uygun sunumu değerlendirilir. HMK 223 yabancı dildeki belgelerin tercümesine ilişkin kuraldır.
6. İngiltere Form E belgesine apostil şart mı?
Form E tarafın mali beyanı olabilir; mahkemenin mühürlü kararıyla aynı nitelikte değildir. Belgenin türü, kaynağı ve kullanılacağı işleme göre doğrulama, tasdik ve tercüme ihtiyacı değerlendirilir.
7. Form E’de açıklanan İngiltere pension tutarının yarısı istenir mi?
Sadece Form E’de yazılı CETV veya pension değeri üzerinden otomatik yarı pay hesabı yapılamaz. Uygulanacak hukuk, kazanım dönemi ve ilgili planın niteliği birlikte değerlendirilir.
8. Form E ile Türkiye’deki tapunun devri sağlanabilir mi?
Hayır. Form E mali beyan belgesidir. Türk taşınmazına ilişkin tescil ve hak uyuşmazlığı ayrı hukukî işlemlere tabidir.
9. İngiltere Form E belgesinin sonradan değiştirilmesi ne anlama gelir?
Beyan nüshaları tarihleriyle karşılaştırılır. Değer farklılığı veya düzeltme, ilgili banka, şirket veya pension kayıtlarıyla açıklanmalıdır; tek başına kötü niyet veya gerçek bakiye konusunda kesin sonuç çıkarılamaz.
10. İngiltere’de doldurulmuş Form E Türk hukukunun uygulanacağını gösterir mi?
Hayır. MÖHUK 15 uyarınca hukuk seçimi ve evlenme anındaki bağlama noktaları ayrıca belirlenir. Form E’nin varlığı bu kuralları kendiliğinden değiştirmez.
11. Form E ekindeki İngiliz banka kayıtlarını Türk mahkemesi isteyebilir mi?
Türk usul hukukundaki belge ibrazı hükümleri değerlendirilir. İngiltere merkezli üçüncü kurumdan belge temini ve uluslararası usul sınırlamaları ayrı meseledir.
12. İngiltere Form E hangi resmî kaynaktan temin edilir?
HM Courts & Tribunals Service’in GOV.UK sayfasında Form E ve notları yayımlanmıştır. Ancak belirli bir davaya ait doldurulmuş Form E nüshasına erişim ayrı usule tabidir.
Resmî mevzuat ve kurumsal kaynaklar
- HM Courts & Tribunals Service — Form E ve rehber notları (22 Eylül 2026 güncellemesi).
- Birleşik Krallık Adalet Bakanlığı — Family Procedure Rules Part 9, Rule 9.14.
- GOV.UK — Mali düzenleme, ilk duruşma ve Form E.
- TBMM — 5718 sayılı MÖHUK, özellikle m.2 ve m.15.
- UYAP Mevzuat — Türk Medenî Kanunu m.218-236.
- TBMM — 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu kanun bilgileri.
İnceleme tarihi: 29 Ekim 2026. Resmî usul ve mevzuatın somut dosyanın işlem tarihindeki durumu ayrıca kontrol edilir.
Yazar ve hukukî bilgilendirme
Av. Halil Bakırcı — Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu, Mersin. Türkiye genelindeki dosyalar İstanbul Maslak/Sarıyer ve Mersin Akdeniz’deki iki fiziksel ofisimizden, görev ve yetki kuralları çerçevesinde koordine edilir. +90 552 224 43 66.
Bu makale genel hukukî bilgilendirme içeriğidir. Dava belgeleri ve uygulanacak hukuk incelenmeden kesin sonuç veya tahsilat taahhüdü sunulmaz.
Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu — Ofis Konumları
Mersin Ofisi
İhsaniye Mah. 4903. Sok. Profit İş Merkezi No:23 Kat:3 Daire:14, 33070 Akdeniz/Mersin
İstanbul Ofisi — Polaris Plaza
Maslak Ahi Evran Caddesi Polaris Plaza No:21 Kat:9, 34475 Sarıyer/İstanbul
Hukuki konu hakkında iletişim
İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.
BAKIRCI & KESKİN HUKUK BÜROSU sitesinden daha fazla şey keşfedin
Son gönderilerin e-postanıza gönderilmesi için abone olun.
