Israrlı Takip Suçu: TCK 123/A Şartları
Suçun açık tanımı: Israrlı takip tek bir arama, tesadüfi karşılaşma veya bir defalık mesaj değildir. Failin fiziken takip etmesi ya da haberleşme araçları, bilişim sistemi veya üçüncü kişiler üzerinden temas kurmaya çalışması tekrarlanmalı; bu bütün mağdurda ciddi huzursuzluk veya kendisinin ya da yakınının güvenliği konusunda endişe doğurmalıdır. TCK 123’teki sırf huzur bozma amacı bu suçun zorunlu unsuru değildir.
Israrlı Takip Suçu: tanım ve kesin suç sınırı
Fiziksel takip ve iletişim araçlarıyla ısrarlı temasın suç sınırını açıklar.
Israrlı takip tek bir arama, tesadüfi karşılaşma veya bir defalık mesaj değildir. Failin fiziken takip etmesi ya da haberleşme araçları, bilişim sistemi veya üçüncü kişiler üzerinden temas kurmaya çalışması tekrarlanmalı; bu bütün mağdurda ciddi huzursuzluk veya kendisinin ya da yakınının güvenliği konusunda endişe doğurmalıdır. TCK 123’teki sırf huzur bozma amacı bu suçun zorunlu unsuru değildir.
Bu yazıya özgü üç kanuni inceleme
- 1. unsur: Israrlı fiziksel takip veya iletişim kurma çabası
- 2. unsur: Davranışların süreklilik gösteren bir bütün oluşturması
- 3. unsur: Ciddi huzursuzluk veya güvenlik endişesi
Suçun oluştuğu somut örnek
Mağdurun açıkça iletişim istemediğini bildirmesinden sonra failin haftalar boyunca ev ve işyeri önünde beklemesi, yakınlarına mesaj göndermesi ve yeni hesaplarla temas kurması ciddi güvenlik endişesi yaratıyorsa TCK 123/A uygulanır.
Bu suçun oluşmadığı veya başka maddeden ayrıldığı örnek
Tek bir özür mesajı veya hukuki zorunluluk nedeniyle yapılan ölçülü bildirim, devamlılık ve ciddi huzursuzluk eşiği bulunmadan ısrarlı takip oluşturmaz.
Israrlı Takip Suçu için kanun metni, unsurlar ve değerlendirme şeması
MADDE 123/A- (Ek:12/5/2022-7406/8 md.) (1) Israrlı bir şekilde; fıziken takip etmek ya da haberleşme ve iletişim araçlarını, bilişim sistemlerini veya üçüncü kişileri kullanarak temas kurmaya çalışmak suretiyle bir kimse üzerinde ciddi bir huzursuzluk oluşmasına ya da kendisinin veya yakınlarından birinin güvenliğinden endişe duymasına neden olan faile altı aydan iki yıla kadar hapis cezası verilir.
Net anlamı: Israrlı fiziksel takip veya iletişim girişimi ciddi huzursuzluk ya da güvenlik endişesi doğurursa altı aydan iki yıla kadar hapis cezası verilir.
Madde 253 – (Değişik: 6/12/2006-5560/24 md.) (1) Aşağıdaki suçlarda, şüpheli ile mağdur veya suçtan zarar gören gerçek veya özel hukuk tüzel kişisinin uzlaştırılması girişiminde bulunulur:
Net anlamı: Şikâyete bağlı suçlar ile CMK 253’te ayrıca sayılan suçlarda uzlaştırma uygulanır; cinsel dokunulmazlığa karşı suçlar ve ısrarlı takip uzlaştırılamaz.
Birlikte okunacak hükümler
- 5237/123/A: Israrlı fiziksel takip veya iletişim girişimi ciddi huzursuzluk ya da güvenlik endişesi doğurursa altı aydan iki yıla kadar hapis cezası verilir.
- 5271/253: Şikâyete bağlı suçlar ile CMK 253’te ayrıca sayılan suçlarda uzlaştırma uygulanır; cinsel dokunulmazlığa karşı suçlar ve ısrarlı takip uzlaştırılamaz.
Hukuki değerlendirme şeması
Israrlı takip cezası hangi durumda artar?
| Durum | Ceza | Kontrol edilecek koşul |
|---|---|---|
| TCK 123/A/1: temel şekil | 6 ay–2 yıl hapis | Israrlı takip/temas girişimi ve kanundaki huzursuzluk veya güvenlik endişesi sonucu. |
| TCK 123/A/2-a | 1–3 yıl hapis | Mağdurun çocuk ya da failin ayrılık kararı verilen veya boşandığı eşi olması. |
| TCK 123/A/2-b | 1–3 yıl hapis | Takibin mağdurun okulunu, iş yerini veya konutunu değiştirmesine yahut okulunu veya işini bırakmasına neden olması. |
| TCK 123/A/2-c | 1–3 yıl hapis | Fail hakkında uzaklaştırma ya da konuta, okula veya iş yerine yaklaşmama tedbiri bulunması. |
Eski sevgiliye yönelik takip de suçun unsurlarını taşıyabilir; ancak “eski sevgili” ile kanundaki “boşandığı eş” aynı koşul değildir. Temel suç için mağdurun taşınması zorunlu değildir. Ceza aralıkları, doğrudan cezaevinde kalınacak süreyi göstermez; somut ceza ve infaz ayrıca değerlendirilir.
Şikâyet süresi, vazgeçme ve uzlaştırma
TCK 123/A/3 uyarınca temel ve nitelikli şekiller şikâyete bağlıdır. TCK m.73’teki genel altı aylık sürede fiil ile failin öğrenilmesi esas alınır; süregelen davranış dizisinde başlangıç somut olay üzerinden belirlenmelidir. Tarih hesabı için delil toplamayı veya tehlikenin büyümesini beklemeyin.
CMK m.253/3 gereğince ısrarlı takip uzlaştırma kapsamı dışındadır. Şikâyetten vazgeçme ile uzlaştırma farklı kurumlardır. Bu suç için özel etkin pişmanlık hükmü bulunmaması, vazgeçmenin hiç hukuki etkisi olmayacağı anlamına gelmez; birlikte soruşturulan diğer suçlar ayrıca değerlendirilir.
Mağdur barodan avukat isteyebilir mi?
Israrlı takip mağduru, vekili yoksa soruşturmada CMK m.234; katılan sıfatıyla kovuşturmada CMK m.239 kapsamında barodan avukat görevlendirilmesini isteyebilir. Başvuru yapılan kolluk, savcılık veya mahkemeye bu talep açıkça iletilmelidir. Bu özel düzenleme, özel bir avukatla yapılan ücret sözleşmesiyle aynı şey değildir. Ayrıntı için ısrarlı takip mağdurunun avukat isteme hakkı rehberine bakabilirsiniz.
Şikâyet için hangi bilgileri hazırlamalısınız?
- Davranış dizisi: İlk ve son olay, tarihler, yerler, kullanılan numaralar/hesaplar ve doğrudan tanıkları yazın. Tahminleri bizzat gördüğünüz olaylardan ayırın.
- Elinizdeki kayıt: Mesajın tamamını, profil bağlantısını, arama tarihlerini ve özgün cihazdaki veriyi koruyun. Aynı görüntüyü farklı olay gibi sunmayın.
- Somut etki: Neden ciddi huzursuzluk veya kendiniz/yakınınız için güvenlik endişesi oluştuğunu açıklayın. Arama listesi tek başına bu sonucu veya failin kimliğini kesin olarak ispatlamaz.
- Araştırma talebi: Kamera veya platform kayıtlarının hangi yer ve tarih aralığından istenebileceğini belirtin. Başkasının hesabına izinsiz erişmeyin; erişemediğiniz kayıtların yetkili makamca araştırılmasını isteyin.
- Başvuru: Cumhuriyet başsavcılığına veya kolluğa olayları ve eldeki delilleri sunun. Doğru suç adını önceden seçmiş olmanız şart değildir; hukuki nitelendirmeyi yetkili makam yapar.
Başvuru için bütün kayıtların tamamlanmasını beklemek zorunda değilsiniz. Şüpheli/sanık yönünden de olayların tamamı, kayıtların hukuka uygunluğu, kişiyle bağlantısı ve alternatif açıklamalar incelenmelidir.
Koruma kararı için mahkûmiyet gerekir mi?
Hayır. 6284 sayılı Kanun kapsamındaki koruma ayrı bir süreçtir; tek taraflı ısrarlı takip mağduru olmak için faille aile bağı kurulmuş olması gerekmez. Koruyucu tedbir kararı için şiddeti kanıtlayan belge aranmaz; önleyici tedbirler geciktirilmeden değerlendirilir. Ceza mahkûmiyetinde ise suçun unsurlarının ispatı ayrıca aranır. Mevcut tedbir ihlal ediliyorsa kararın bilgisi ve yeni olaylarla ihlal bildirilmelidir.
Başvuru yolları: Adalet Bakanlığı koruma rehberi; kapsam: Aile Bakanlığı açıklaması.
Israrlı Takip Suçu — tekrar, temas zinciri ve güvenlik endişesinin ispatı
Israrlı takip suçu tek bir istenmeyen mesajdan değil, fiziken takip veya iletişim kurma çabasının süreklilik göstererek mağdurda ciddi huzursuzluk ya da güvenlik endişesi doğurmasından oluşur. Arama, mesaj, ev veya işyeri önünde bekleme, yeni hesap açma ve üçüncü kişiler üzerinden haber gönderme ayrı ayrı önemsiz görünebilir; TCK 123/A bakımından bu davranışların zaman içindeki bütünü incelenir.
Israrlı takip suçunda tekrar ve sonuç nasıl belirlenir?
Kanun belirli bir mesaj veya gün sayısı öngörmez. Davranışların sıklığı, süresi, mağdurun iletişim istemediğini açıklaması, engelleme sonrası yeni yollar kullanılması ve tarafların geçmişi birlikte değerlendirilir. Mağdurun telefonunu, güzergâhını, işini veya günlük alışkanlıklarını değiştirmesi ciddi huzursuzluk ve güvenlik endişesini gösterebilir; fakat böyle bir değişiklik her dosyada zorunlu koşul değildir.
| Takip biçimi | Kritik kayıt | Araştırılacak bağ |
|---|---|---|
| Fiziksel takip ve bekleme | Kamera, konum, plaka, giriş-çıkış kaydı | Aynı kişinin farklı tarihlerde mağdurun güzergâhında bulunması |
| Arama ve mesaj | Arama dökümü, sohbet dışa aktarımı, cihaz | İletişimin engelleme veya ret beyanından sonra sürmesi |
| Yeni/sahte hesaplar | Profil URL’si, hesap kimliği, oturum ve platform kaydı | Hesaplar ile şüpheli arasındaki teknik ve içerik bağlantısı |
| Üçüncü kişi kullanma | İletilen mesaj, tanık beyanı, gönderim talimatı | Aracının failin isteğiyle temas kurup kurmadığı |
Israrlı takip suçu için olay çizelgesi
Her olay tarih, saat, yer, kullanılan hesap veya numara, tanık ve delil dosyasıyla tek çizelgede gösterilmelidir. Aynı ekran görüntüsünün farklı günlere aitmiş gibi tekrar eklenmesi veya arama listesinin numara görünmeden sunulması ispatı zayıflatır. Fiziksel takipte kamera kayıtlarının saklama süresi kısa olabileceğinden işyeri, apartman, site ve belediye kameraları gecikmeden belirlenmelidir.
Israrlı takip suçu tehdit içermek zorunda değildir. Bununla birlikte takip sırasında tehdit, hakaret, özel hayatın ihlali veya konut dokunulmazlığının ihlali gerçekleşmişse her fiil ayrıca nitelendirilir. Koruyucu ve önleyici tedbir ihtiyacı da ceza soruşturmasından bağımsız biçimde, özellikle aile veya eski eş ilişkilerinde değerlendirilmelidir.
Şikâyet ve savunmada kritik noktalar
- Şikâyette ilk ve son temas, ret veya engelleme tarihi ve güvenlik endişesini doğuran olay açıkça yazılmalıdır.
- Yeni numara ve hesapların aynı kişiye ait olduğu yalnız tahminle değil teknik veya içerik bağlantısıyla gösterilmelidir.
- Savunmada tesadüfi karşılaşma, zorunlu hukuki iletişim veya tek seferlik temas iddiası tarih ve kayıtlarla sınanmalıdır.
- Israrlı takip suçu şikâyete bağlı olmakla birlikte uzlaştırma kapsamında değildir; iki kurum birbirine karıştırılmamalıdır.
Türkiye Geneli Uygulama
Israrlı takip suçu dosyasında yetkili makam; takip davranışlarının gerçekleştiği yer, mesajın ulaştığı yer ve olayın devamlılığına göre belirlenir. Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu, dosyanın kabulü ve vekâlet koşulları oluştuğunda Türkiye’nin her il ve ilçesindeki soruşturma ve kovuşturmalarda hukuki yardım sunabilir. İlk incelemede olay çizelgesi, dijital kayıtların korunması, yetki ve acil tedbir gereksinimi belirlenir; herhangi bir sonuç taahhüdünde bulunulmaz.
Mersin Uygulaması
Mersin’de gerçekleşen ısrarlı takip olaylarında Mersin Cumhuriyet Başsavcılığına sunulacak kronoloji ile Akdeniz, Yenişehir, Mezitli, Toroslar ve diğer ilçelerdeki kamera/iletişim kayıtlarının nereden isteneceği somutlaştırılır. Dosya ve güvenlik tedbiri hakkında ön görüşme talebi, Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu iletişim sayfası üzerinden iletilebilir. Vekâlet ilişkisi, dosya kapsamı ve mesleki koşullar ayrıca kararlaştırıldığında kurulur.
Israrlı takip suçu dosyasının merkezî sorusu
Birbiriyle bağlantılı hangi davranışlar, hangi süre içinde, mağdurun açık iradesine rağmen devam ederek ciddi huzursuzluk veya güvenlik endişesi doğurdu? İnceleme, tek kaydı bağlamından koparmadan birbiriyle ilişkili davranış dizisini değerlendirir; temasın her gün veya kesintisiz sürmesi kanunda ayrıca şart koşulmaz.
Israrlı takip hakkında 12 soru
Israrlı takip suçu nasıl oluşur?
Israrlı fiziki takip veya iletişim araçları, bilişim sistemleri ya da üçüncü kişiler üzerinden temas kurma girişimi, ciddi huzursuzluk veya kişinin kendisinin/yakınının güvenliği için endişe doğurmalıdır.
Israrlı takip cezası kaç yıl?
Temel şekilde 6 ay–2 yıl; TCK 123/A/2’deki nitelikli hâllerde 1–3 yıl hapis öngörülür. Bu aralık doğrudan fiilî cezaevi süresi değildir.
Kaç mesaj veya arama suç sayılır?
Kanunda sabit sayı yoktur. Sıklık, süre, bağlam, takip veya temas çabası ve kanuni sonuç birlikte değerlendirilir.
Yanıt vermediğim mesajlar da değerlendirilir mi?
Evet. Kanun temasın başarıya ulaşmasını değil, temas kurmaya çalışmayı da kapsar. Diğer unsurların bulunup bulunmadığı ayrıca incelenir.
Şikâyet süresi ne kadar?
Genel süre TCK m.73 uyarınca altı aydır; fiil ve failin öğrenilmesi ile devam eden davranış dizisinin özellikleri başlangıç hesabında incelenir. Güvenlik riski varsa beklemeden başvurulmalıdır.
Israrlı takipte uzlaştırma var mı?
Hayır. CMK m.253/3 bu suçu uzlaştırma dışında bırakır. Şikâyete bağlı olması bu sonucu değiştirmez.
Eski sevgiliye karşı işlenmesi cezayı otomatik artırır mı?
Hayır. Eski sevgili olmak, kanundaki ayrılık kararı verilen veya boşanılan eş koşuluyla aynı değildir. Diğer nitelikli hâller ayrıca incelenir.
Evimi veya işimi değiştirmem şart mı?
Temel suç için şart değildir. Takip nedeniyle konut, okul veya iş yeri değişikliği yahut okulun/işin bırakılması nitelikli hâl yönünden değerlendirilebilir.
Hesabın takip eden kişiye ait olduğunu nasıl gösterebilirim?
Profil bağlantısı, mesajların tamamı, tarihler ve kişiyle bağlantıyı açıklayan mevcut kayıtlar sunulabilir. Teknik kayıtların araştırılması yetkili makamdan istenir; hesap sahipliği yalnız varsayımla kesinleştirilmez.
Koruma kararı için ceza davasının bitmesini beklemeli miyim?
Hayır. 6284 kapsamındaki koruma ceza davasından ayrı değerlendirilir; tek taraflı ısrarlı takipte aile bağı zorunlu değildir. Acil tehlikede 112 veya kolluğa başvurun.
Barodan avukat görevlendirilmesini isteyebilir miyim?
Vekili olmayan ısrarlı takip mağduru CMK 234 kapsamında; kovuşturmada katılan da CMK 239 kapsamında barodan avukat görevlendirilmesini isteyebilir.
Huzur bozma suçundan farkı nedir?
TCK 123’te sırf huzur bozma özel amacı aranır. TCK 123/A’da ısrarlı takip veya temas girişiminin ciddi huzursuzluk ya da güvenlik endişesi doğurması belirleyicidir; iki suçun uzlaştırma ve ceza hükümleri de farklıdır.
Somut dosya incelemesi
Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu · İhsaniye, 4903. Sk. Profit İş Merkezi No:23 Kat:3 Daire:14, 33070 Akdeniz/Mersin
+90 552 224 43 66E-postaİletişimBilgilendirme: Bu içerik genel hukuki bilgi verir. Somut dosyada uygulanacak hüküm; olay tarihi, belge, taraf sıfatı ve usul aşaması birlikte incelenerek belirlenir.
Görev, Yetki ve Süre Notu
Bu içerikte açıklanan genel kuralların uygulanması; uyuşmazlığın veya isnadın niteliğine, tarafların sıfatına, olay ya da işlemin yerine ve özel kanun hükümlerine göre değişebilir. Görevli ve yetkili merci ile başvuru süresi somut olay bakımından ayrıca belirlenir.
İki hükmü yan yana incelemek için huzur bozma ve ısrarlı takip karşılaştırması; başvuruda kullanılabilecek düzen için ısrarlı takip şikâyet dilekçesi rehberlerine bakabilirsiniz.
Resmî Kaynaklar
Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu – Mersin Ofisi
Adres: İhsaniye, 4903. Sk. Profit İş Merkezi No:23 Kat:3 Daire:14, 33070 Akdeniz/Mersin
Hukuki konu hakkında iletişim
İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.
