Kentsel Dönüşümde Elektrik, Su ve Doğalgaz Kesilebilir mi? 6306 m.4/3 | 2026
Kısa ve net cevap: Evet. 6306 sayılı Kanun m.4/3 uyarınca uygulama sırasında Kentsel Dönüşüm Başkanlığı, TOKİ veya İdare tarafından talep edilmesi hâlinde, hak sahiplerinin görüşü alınarak Kanun kapsamındaki alanlarda bulunan yapılara ve riskli yapılara elektrik, su ve doğal gaz verilmemesi veya verilen hizmetlerin durdurulması mümkündür. Riskli yapı kesinleştikten sonra maliklere verilen tahliye-yıkım süresinde yapı yıktırılmazsa, güncel uygulamada İdare bu hizmetlerin durdurulmasını ilgili kurum ve kuruluşlardan ister. Hizmet kesintisi keyfî bir apartman veya yüklenici kararı değil, 6306 kapsamında yetkili kamu makamının talebine dayanan idari uygulamadır.
Elektrik, Su ve Doğalgaz Kesintisinin Kanuni Dayanağı Nedir?
6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanunun “Tasarrufların kısıtlanması” başlıklı 4. maddesinin üçüncü fıkrası açık bir yetki düzenler. Uygulama sırasında Kentsel Dönüşüm Başkanlığı, TOKİ veya İdare tarafından talep edilmesi hâlinde, hak sahiplerinin görüşü alınarak Kanun kapsamındaki alanlarda bulunan yapılara ve riskli yapılara elektrik, su ve doğal gaz verilmez; verilmekte olan hizmetler ilgili kurum ve kuruluşlarca durdurulur.
Bu hüküm, afet riski nedeniyle tahliye ve yıkım sürecine giren yapılarda kullanımın fiilen devam etmesini önleyen araçlardan biridir. Riskli olduğu kesinleşmiş bir yapıda elektrik, su ve doğalgaz hizmetlerinin açık kalması, binada yaşamın devam etmesine ve tahliyenin gecikmesine yol açabilir. Kanun bu nedenle yetkili kamu makamının talebiyle hizmetlerin durdurulmasına izin verir.
Yetkinin sınırı da hükmün içinde belirlenmiştir. Kesinti herhangi bir özel kişi veya apartman yönetimi tarafından 6306’ya dayanılarak tek başına yaptırılamaz. Talep Başkanlık, TOKİ veya İdareden gelmelidir ve hak sahiplerinin görüşünün alınması gerekir. Hizmeti fiilen durduran ise elektrik, su veya doğal gaz hizmetini sağlayan ilgili kurum veya kuruluştur.
Elektrik, Su ve Doğalgazın Kesilmesini Kim İsteyebilir?
6306 m.4/3 üç yetkili makamı sayar: Kentsel Dönüşüm Başkanlığı, uygulamayı yürüttüğü durumda TOKİ ve İdare. Kanundaki “İdare” kavramı, 6306’da tanımlanan belediye ve diğer yetkili idari birimleri kapsar. Hangi makamın talepte bulunacağı somut dönüşüm uygulamasını kimin yürüttüğüne göre belirlenir.
Elektrik dağıtım şirketi, su idaresi veya doğal gaz dağıtım şirketi 6306 kapsamındaki kesintiyi kendi başına “kentsel dönüşüm var” diyerek başlatmaz; yetkili kamu makamının talebi üzerinden işlem kurar. Bunun dışında abonelik sözleşmesinden doğan borç veya teknik güvenlik sebeplerine dayalı kesintiler kendi özel mevzuatına tabidir. 6306 m.4/3 kapsamındaki kesinti ile borç nedeniyle kesinti aynı hukuki işlem değildir.
Uygulamada kesinti talep yazısında taşınmazın ada-parsel/adres bilgileri, riskli yapı veya alan statüsü ve hizmetin durdurulmasına ilişkin dayanak bulunmalıdır. Yanlış bağımsız bölüm veya yanlış sayaç üzerinde işlem yapılmasını önlemek için bu bilgiler hizmet sağlayıcı kayıtlarıyla eşleştirilmelidir.
Hak Sahiplerinin Görüşünün Alınması Ne Anlama Gelir?
Kanun m.4/3 hizmetlerin durdurulmasını “hak sahiplerinin de görüşü alınarak” ifadesine bağlamıştır. Bu ifade, hak sahiplerinin görüşünün alınmasını kanuni usulün bir unsuru hâline getirir. Ancak hüküm “muvafakat” veya “oybirliği” şartı getirmemektedir. Dolayısıyla hak sahibinin kesintiye karşı çıkması, yetkili makamın 6306 kapsamındaki talep yetkisini tek başına ortadan kaldırmaz.
Görüş alma ile izin alma birbirinden farklıdır. Hak sahibi yapının henüz boşaltılmadığını, sağlık ekipmanı gibi özel bir ihtiyacın bulunduğunu, yanlış aboneliğin seçildiğini veya yapının 6306 kapsamındaki statüsüne ilişkin belge sorunu olduğunu bildirebilir. Yetkili idare bu görüşleri işlem dosyasına alır ve hukuka uygun uygulamayı yürütür.
Özellikle çok sayıda bağımsız bölüm bulunan yapılarda hangi aboneliklerin riskli yapıya ait olduğunun doğru belirlenmesi önemlidir. Görüş alma süreci, maddi hataların tespitine de hizmet eder. Buna karşılık riskli yapı kesinleşmiş ve tahliye-yıkım süreci kanuna uygun ilerliyorsa, yalnız kullanıma devam etme isteği 6306’nın emredici tahliye ve güvenlik amacını bertaraf etmez.
Riskli Yapıda Elektrik, Su ve Doğalgaz Kesintisi Ne Zaman Gündeme Gelir?
Kentsel Dönüşüm Başkanlığının güncel bilgi merkezine göre riskli yapı tespiti kesinleştikten sonra İdare yapının tahliyesi ve yıktırılması için maliklere doksan günden fazla olmamak üzere süre verir. Verilen süre içinde yapı maliklerince tahliye edilerek yıktırılmalıdır. Sürenin sonunda İdare mahallinde kontrol yapar.
Riskli yapı maliklerin verdiği süre içinde yıktırılmamışsa, Kentsel Dönüşüm Başkanlığının güncel uygulama açıklamasında açıkça belirtildiği üzere elektrik, su ve doğal gaz gibi hizmetlerin verilmemesi ve mevcut hizmetlerin durdurulması ilgili kurum ve kuruluşlardan istenir. Bu aşama, binanın fiilen kullanım dışı bırakılarak resen tahliye ve yıkıma hazırlanmasıyla doğrudan ilişkilidir.
Bu nedenle riskli yapı tespit raporunun düzenlenmesi ile aynı gün bütün aboneliklerin otomatik kapatılması şeklinde bir kural yoktur. Tespit, bildirim, itiraz ve kesinleşme ile tahliye-yıkım aşamaları ayrı ayrı yürütülür. Hizmet durdurma işleminin hangi aşamada yapıldığı dosyada bu kronoloji üzerinden kontrol edilmelidir.
Elektrik-Su-Doğalgaz Kesintisinin 90 Günlük Tahliye Süresiyle İlişkisi Nedir?
Riskli yapıların tahliye edilmesi ve yıktırılması için verilecek süre doksan günden fazla olamaz. Güncel uygulamada bu süre içinde malikler yapıyı tahliye edip yıktırmazsa İdare hizmetlerin durdurulmasını ister ve resen yıkım sürecine geçer. Dolayısıyla kesinti, 90 günlük üst sınırla bağlantılı olmakla birlikte aynı işlem değildir.
90 günlük kural hakkında ayrıntılı açıklama için riskli yapı tahliye ve yıkım süresi en fazla kaç gün? başlıklı yazı incelenebilir. O içerik tahliye-yıkım tebligatı ve süre hesabını; bu yazı ise enerji ve altyapı hizmetlerinin durdurulmasına ilişkin 6306 m.4/3 yetkisini hedeflemektedir.
Hukuki denetimde iki farklı belge aranmalıdır: tahliye-yıkım için verilen süreyi gösteren idari tutanak ve ilgili hizmet sağlayıcıya gönderilen kesinti talep yazısı. Sadece birinin varlığı diğer işlemin usulüne uygun yapıldığını kanıtlamaz.
Yıkım Ruhsatı İçin Elektrik, Su ve Doğalgazın Kapatılması Gerekir mi?
Evet. Kentsel Dönüşüm Başkanlığının güncel bilgi merkezine göre yıkım ruhsatı düzenlenirken yapının tahliye edildiğine ve elektrik, su ve doğalgaz hizmetlerinin kapatıldığına ilişkin ilgili kurum ve kuruluşlardan alınmış belgeler sunulur. Alternatif olarak yapının tahliye edildiği ve bu hizmetlerin fiilen kapatıldığı İdarece tespit edilerek tutanağa bağlanabilir.
Bu nedenle hizmet kesintisi yalnız tahliyeyi sağlamak için değil, güvenli yıkımın teknik ön şartlarından biri olarak da önem taşır. Elektrik enerjisi bulunan, gaz hattı açık veya su sistemi aktif bir yapıda kontrolsüz yıkım ciddi güvenlik riski doğurabilir. İdare, fiilî kapatmayı tutanakla tespit edebiliyorsa ayrıca kurum yazısı yerine bu tespit ruhsat sürecinde kullanılabilir.
Yıkım ruhsatının gerekli belgeler tamamlandıktan sonra kaç iş gününde düzenleneceği için riskli yapı yıkım ruhsatı 6 iş günü kuralı başlıklı rehber incelenebilir.
Kiracı veya Fiilî Kullanıcı Abonelik Kendi Adınaysa Kesintiyi Durdurabilir mi?
Aboneliğin kiracı veya başka bir kullanıcı adına olması, 6306 m.4/3 kapsamındaki yetkili kamu talebini ortadan kaldırmaz. Hüküm, Kanun kapsamındaki yapılara ve riskli yapılara verilen hizmetleri konu alır. Hizmetin hangi kişi adına sözleşmeli olduğu, taşınmazın risk statüsünü değiştirmez.
Kiracı ve kullanıcıların hak sahibi olarak görüşlerinin alınması veya tahliye sürecinde bilgilendirilmesi önem taşır. Ayrıca şartlarını taşıyan kiracılar için kira yardımı veya diğer desteklerin gündeme gelmesi mümkündür. Ancak bu sosyal destek hükümleri riskli yapının güvenlik nedeniyle tahliye edilmesi yükümlülüğünü askıya almaz.
Kesinti yanlış bağımsız bölüme uygulanmışsa, taşınmazın 6306 kapsamındaki yapı olmadığı açıkça görülüyorsa veya yetkili makam talebi bulunmuyorsa durum farklıdır. Böyle bir maddi veya yetki hatasında işlem dosyası üzerinden düzeltme talep edilmelidir.
Elektrik, Su veya Doğalgaz Yanlışlıkla Kesildiyse Ne Kontrol Edilir?
İlk olarak kesintinin 6306 kapsamında mı yoksa abonelik borcu, teknik güvenlik veya başka mevzuat kapsamında mı yapıldığı belirlenmelidir. 6306 kapsamında ise Başkanlık, TOKİ veya İdare tarafından düzenlenmiş talep yazısı bulunmalıdır. İkinci olarak yapı veya bağımsız bölüm bilgileri tapu, adres ve sayaç kayıtlarıyla karşılaştırılmalıdır.
Üçüncü olarak riskli yapı tespitinin kesinleşme durumu ve tahliye-yıkım süreci incelenir. Dördüncü olarak hak sahiplerinin görüşünün alınmasına ilişkin işlem dosyası kontrol edilir. Beşinci olarak hizmet sağlayıcının hangi tarih ve hangi idari yazıya dayanarak kesinti yaptığı belirlenir.
Hata yalnız sayaç veya abonelik eşleştirmesindeyse idari makam ve hizmet sağlayıcı nezdinde maddi düzeltme hızlı biçimde yapılabilir. Uyuşmazlık kesinti kararının hukuki dayanağına ilişkinse, dayanak idari işlem ve tebliğ belgeleri birlikte değerlendirilmelidir.
Kesinti Sürecinde Kontrol Edilecek Belgeler
Dosyada riskli yapı tespit raporu ve kesinleşme kayıtları; tahliye-yıkım tutanağı; muhtarlık ilan tarihleri; hak sahiplerine e-Devlet üzerinden yapılan bildirim; hizmetlerin durdurulmasına ilişkin Başkanlık/TOKİ/İdare talep yazısı; elektrik, su ve doğal gaz kurumlarının kesinti kayıtları; yıkım ruhsatı başvurusu için sunulan kapatma belgeleri veya İdarece düzenlenen fiilî kapatma tutanağı bulunmalıdır.
Bu belgeler birbirini tamamlar. Özellikle taşınmazda birden fazla sayaç, dükkân, konut veya blok varsa hizmet numarası ile bağımsız bölümün doğru eşleştirilmesi gerekir. Yanlış aboneliğin kesilmesi, 6306 m.4/3’te yetki bulunmasından bağımsız bir maddi hata oluşturur.
Riskli yapı tespitinin ilk aşamasındaki bildirim ve itiraz için riskli yapı tebligatı ve riskli yapı tespitine itiraz rehberleri kullanılabilir.
Sık Sorulan Sorular
1. Kentsel dönüşümde elektrik kesilebilir mi?
Evet. 6306 m.4/3 şartlarıyla yetkili kamu makamının talebi üzerine elektrik hizmeti durdurulabilir.
2. Su ve doğalgaz da aynı hüküm kapsamında mı?
Evet. Kanun elektrik, su ve doğal gazı açıkça sayar.
3. Apartman yönetimi tek başına 6306’ya dayanarak aboneliği kestirebilir mi?
Hayır. 6306 m.4/3 kapsamındaki talep Başkanlık, TOKİ veya İdare tarafından yapılır.
4. Hak sahibinin onayı şart mı?
Kanun hak sahiplerinin görüşünün alınmasını öngörür; “muvafakat” veya oybirliği şartı getirmez.
5. Riskli yapı raporu çıkar çıkmaz elektrik otomatik kesilir mi?
Hayır. Tespit, kesinleşme ve tahliye-yıkım süreci yürütülür. Kesinti yetkili makamın talebine dayalı ayrı işlemdir.
6. 90 günlük süre dolunca ne olur?
Yapı maliklerce yıktırılmamışsa İdare hizmetlerin durdurulmasını isteyebilir ve resen tahliye-yıkım aşamasına geçilir.
7. Yıkım ruhsatı için aboneliklerin kapatılması gerekir mi?
Evet. Kapatmaya ilişkin kurum belgeleri sunulur veya fiilî kapatma İdarece tutanakla tespit edilir.
8. Kiracının adına olan abonelik de kesilebilir mi?
Evet. Aboneliğin kiracı adına olması yapının 6306 kapsamındaki statüsünü ortadan kaldırmaz.
9. Yanlış dairenin elektriği kesilirse ne yapılır?
Talep yazısı, sayaç/abonelik numarası ve bağımsız bölüm kayıtları karşılaştırılarak maddi hatanın düzeltilmesi istenir.
10. Kesinti borç nedeniyle yapılmışsa 6306 hükümleri uygulanır mı?
Borç veya sözleşme nedeniyle kesinti kendi özel mevzuatına tabidir. Önce kesintinin hukuki sebebi belirlenmelidir.
İlgili İçerikler
- Riskli yapıda tahliye ve yıkım için 90 gün kuralı
- Riskli yapı yıkım ruhsatı kaç günde verilir?
- Kentsel dönüşüm kira yardımı
- Riskli yapı tespitine itiraz
- Riskli yapı yıkılınca tapu belirtmesi ne olur?
Resmî Kaynaklar
Hukuki konu hakkında iletişim
İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.
