Sağlık Gözetimi Masrafının İadesi Dilekçesi
Kısa ve net cevap: 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu m.15/4 uyarınca sağlık gözetiminin ve bu gözetimden kaynaklanan ek işlemlerin maliyetini işveren karşılar. Çalışanın ücretinden bu bedelin kesilmesi veya çalışana ödetilmesi maliyetin çalışana yansıtılmasıdır. İşe giriş veya periyodik muayene giderini fiilen ödediyseniz işverene, ödemenin belgesi ve muayenenin işyeri sağlık gözetimiyle ilişkisini gösteren kayıtlarla iade talebi verin. Bu yazı, muayenenin nasıl yapılacağı yerine gerçekleşmiş masrafın geri alınmasına yönelik başvuruyu açıklar.

Sağlık gözetimi masrafının iadesi dilekçesi hangi ödeme için kullanılır?
Dilekçe, 6331 m.15 kapsamında işverenin yaptırmak zorunda olduğu sağlık gözetiminin maliyeti çalışana aktarıldığında kullanılır. İşe giriş muayenesi, iş değişikliğine bağlı muayene, kanunda belirtilen işe dönüş muayenesi ve işin devamındaki periyodik muayene bu incelemenin temelidir. Muayeneye bağlı tetkik veya değerlendirme giderinin bu gözetimden kaynaklandığı da dosyada gösterilir. Faturada yalnız “sağlık hizmeti” yazması, ödemenin hangi işyeri yükümlülüğüne ait olduğunu tek başına açıklamaz; sevk ve randevu kayıtları ilişkiyi tamamlar.
Çalışanın kişisel tedavisi için aldığı bütün sağlık hizmetleri bu örneğin kapsamına girmez. İşverenin sağlık gözetimi amacıyla istediği işlemle kişinin kendi tedavi tercihi ayrı tutulur. İade dosyasının merkezinde hastalık tanısı değil, işyeri nedeniyle istenen muayene ve o muayene için yapılan ödeme vardır. Çalışan adına düzenlenen fatura bulunması da masrafı kanunen çalışanın taşıyacağı anlamına gelmez. Faturanın kime düzenlendiği, ödemeyi kimin yaptığı ve maliyetin hangi yükümlülükten doğduğu farklı sorulardır.
6331 m.15/4 maliyet bakımından hangi kesin kuralı koyar?
Kanunun 15/4 maddesi, sağlık gözetiminin maliyetini ve bu gözetimden kaynaklanan her türlü ek maliyeti işverene yükler; çalışana yansıtılmasını yasaklar. Aynı Kanunun 4/4 maddesi iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerinin maliyetini çalışanlara aktarmayı genel olarak yasaklar. Dolayısıyla işyeri sağlık gözetimi gideri için bordroya bir kesinti adı yazılması, bu maliyetin çalışana aktarılmasını hukuka uygun hale getirmez. Hizmetin dış bir kuruluşta verilmesi de maliyetin kanuni taşıyıcısını değiştirmez.
Bu kural, masrafın fiilen hangi yolla aktarıldığına bakılarak uygulanır. İşverenin bedeli ödeyip ücret hesabından düşmesi ile çalışanı kuruluşa yönlendirip ödemeyi çalışana yaptırması aynı maliyet yükünün iki ayrı görünümüdür. Başvuruda kullanılan talep ise farklıdır: ilkinde kesintinin iadesi ve bordronun düzeltilmesi, ikincisinde çalışan tarafından karşılanmış belgeli masrafın ödenmesi istenir. Gerçekleşmemiş bir kesinti için para iadesi toplamı oluşturulmaz; yapılmaması talebi ayrı yazılır.
Muayenenin işyeri sağlık gözetimi kapsamında olduğu nasıl gösterilir?
İşverenin muayene duyurusu, insan kaynaklarının yönlendirmesi, işyeri hekiminin sevki, görev değişikliği yazısı, periyodik muayene listesi ve randevu kaydı birlikte kullanılır. Belgenin tarihi, işverenin unvanı ve çalışanla bağlantısı okunur olmalıdır. Sözlü talimatın içeriği daha sonra yazılı olarak açıklanmışsa bu kayıt da tarih sırasına eklenir. Dosyanın açıklaması “sağlık raporu aldım” cümlesinde bırakılmaz; raporun hangi işe veya hangi sağlık gözetimi işlemine bağlı olarak istendiği belirtilir.
6331 m.15/1, çalışanların maruz kalacağı işyeri riskleri gözetilerek sağlık gözetiminin sağlanmasını düzenler. İşe giriş ve iş değişikliği ile düzenli muayeneler kanuni başlıklardır. İş kazası, meslek hastalığı veya sağlık nedeniyle tekrarlanan uzaklaşmalardan sonraki işe dönüş muayenesinde kanunda çalışanın talebi şartı yer alır. Bu şartların açıklaması için sitedeki işyerinde sağlık gözetiminin zorunlu olduğu haller rehberi okunabilir. İade başvurusunda ise gerçekten uygulanan muayene sebebi yazılır.
İade başvurusunun belge dosyası nasıl hazırlanır?
Önce talimat ve sevk kayıtlarını, ardından hizmet belgesini, ödeme belgesini ve ücret kesintisi kaydını sıralayın. Fatura hizmeti ve bedeli; banka dekontu veya tahsilat makbuzu ödemeyi; bordro ücret hesabından düşülen tutarı gösterir. Her belgeye bir ek numarası verin. Dilekçede ödeme anlatılırken o ek numarasına gönderme yapın. Bir faturaya ilişkin iki ayrı ödeme varsa tarihleri ve tutarları farklı satırlara koyun; tek ödemeyi farklı belgeler bulunduğu için iki kez hesaplamayın.
İşverenin önceki geri ödemelerini de dosyaya ekleyin. İade talebi yalnız açık kalan tutardır. Kredi kartıyla ödeme yapılmışsa alışveriş hareketinin tarihi, hizmeti sunan kuruluşun adı ve tutarı görünen bölüm yeterli bağlantıyı kurar; bütün kart ekstresini ilgisiz harcamalarla sunmak gerekmez. İşveren adına düzenlenmiş toplu fatura çalışana paylaştırılmışsa kişiye yansıtılan payın hesabı ayrıca istenir. Toplam kuruluş faturasının tamamı tek çalışan alacağı olarak yazılmaz.
Masraf tablosunda hangi bilgiler bulunmalı?
Tablo her kalemin hizmet tarihini, muayene bağlantısını, hizmeti sunan kuruluşu, ödenen veya kesilen tutarı, önceki iadeyi ve açık kalan tutarı göstermelidir. Kuruluşa doğrudan ödenen gider ile ücret kesintisi ayrı satırda tutulur. Aynı gider iki yolla yansıtılmışsa bu durum belgesiyle açıkça belirtilir. Başvurunun ekindeki hesap, gerçek ödeme kayıtlarından kurulmalıdır. Tahmini muayene ücretleri veya başka çalışanların faturaları başvuranın talep toplamına eklenmez.
| Kalem | Bağlantı belgesi | Tutar kaydı | İade talebi |
|---|---|---|---|
| Kuruluşa ödenen muayene | İşveren yönlendirmesi ve hizmet faturası | Dekont veya tahsilat makbuzu | Ödenen tutardan önceki iadeler düşülür |
| Bordrodan kesilen bedel | Muayene kaydı ve bordro açıklaması | Ücret hesap pusulası | Fiilen kesilmiş açık tutar belirtilir |
| Gözetimden kaynaklanan ek işlem | İşyeri hekiminin sevki ve işlem kaydı | İlgili ödeme belgesi | Gözetim bağlantısı ve tutar ayrı gösterilir |
| Henüz uygulanmamış kesinti | Kesinti bildirimi | Planlanan tutar açıklaması | İade yerine kesintinin yapılmaması istenir |
Talep toplamı, fiilen karşılanmış sağlık gözetimi giderleri ve bu giderler nedeniyle yapılmış kesintilerden, aynı kalemler için zaten iade edilmiş tutarlar çıkarılarak bulunur. Brüt ücret satırı ile net kesintiyi karıştırmayın. İşverenin muhasebesinde düzeltme yapılması, paranın çalışan hesabına ödendiğini ayrıca göstermiyorsa ödeme kaydı da istenir. Tutarın hangi tarihli işleme ait olduğu anlaşılmadan sadece toplam rakam üzerinden başvuru kurulmaz.
Sağlık verileri iade dilekçesinde nasıl korunur?
6331 m.15/5 sağlık muayenesi yaptırılan çalışanın özel hayatını ve itibarını korumak için sağlık bilgilerinin gizli tutulmasını öngörür. Masrafı talep etmek, tüm tanı ve tetkik sonuçlarını genel bordro birimine açıklamayı gerektirmez. Ödeme belgesi, muayene türü ve işveren sevki iade hesabının temelidir. Tıbbi değerlendirme gereken belge, yetkili sağlık biriminde ele alınır. Başvurunun eklerini hazırlarken işlem bedelini göstermekle ilgisiz sağlık bilgilerini yaymak arasındaki sınırı koruyun.
Belgelerin asıllarını değiştirerek saklamayın. Sunulacak kopyada ilgisiz bilgilerin kapatıldığı açıkça belirtilebilir; hizmet adı, ödeme tarihi, kuruluş ve tutar okunur kalmalıdır. İşverenin cevap vermesi için gerekli irtibat bilgisini yazın, bütün personelin eriştiği bir mesaj grubuna sağlık raporu yüklemeyin. Word dosyasındaki ek listesine “sağlık raporunun tamamı” ifadesini otomatik eklemek yerine gerçekten sunulan belgeyi adı ve tarihiyle belirtin. Böylece masraf denetimi yapılırken tıbbi bilgi gereksiz dolaşıma sokulmaz.
Dilekçe kime verilir ve teslim nasıl ispatlanır?
Talep iş sözleşmesindeki işverene yöneltilir. İşyerinin ticari tabelasıyla işverenin resmî unvanı farklıysa sözleşme ve bordrodaki bilgiler esas alınır. İnsan kaynakları veya muhasebe birimine teslim, işveren unvanı altında yapılır. Muayeneyi gerçekleştiren sağlık kuruluşuna hizmet veya fatura açıklaması için başvurulması mümkündür; işverenin kanuni maliyet yükümlülüğü nedeniyle yapılan iade talebinin muhatabı ise işverendir. Aynı dosyada bu iki muhatabın sorumlulukları birbirine karıştırılmaz.
Başvurunun bir nüshasını, ek listesini ve teslim kaydını saklayın. Elden teslimde tarih ve evrak kayıt bilgisi alınır; elektronik gönderimde gönderilen metin, ekler ve teslim bilgisi korunur. “Muhasebeye söyledim” açıklaması yerine hangi tutarın hangi belgelerle talep edildiği kayıtlı olmalıdır. Bu başvuru için genel bir noter zorunluluğu yoktur. Kullanılacak gönderim yöntemi, içeriğin ve teslimin ileride gösterilmesini sağlayacak şekilde seçilir; boş veya eksik ekle gönderilmiş bir dosyanın tamam olduğu kabul edilmez.
Sağlık gözetimi masrafının iadesi dilekçesi örneği
[İŞVERENİN TAM UNVANI] İNSAN KAYNAKLARI VE MUHASEBE BİRİMİNE
Başvuran: [Ad soyad, personel numarası, görev]
İşyeri: [Adres ve bölüm]
İletişim: [Cevabın iletileceği adres]
Konu: 6331 m.15 kapsamındaki sağlık gözetimi giderlerinin iadesi ve varsa ücret kesintisinin düzeltilmesi talebidir.
Açıklamalar
1. İşyerinizde [işe başlama tarihi] tarihinden beri [görev] olarak çalışıyorum. [Muayene tarihi] tarihinde [işe giriş, iş değişikliği veya periyodik muayene gibi gerçekleşen sebep] nedeniyle sağlık gözetimi kapsamında [kuruluşun adı] tarafından muayene yapıldı. İşveren yönlendirmesi veya işyeri hekimi sevki [belge tarihi ve numarası] olup başvuru ekindedir.
2. [Gerçekleşen ödeme şekli yazılır.] Muayene ve bu gözetimden kaynaklanan [işlemin adı] için [tarih] tarihinde [tutar] TL’yi [ödeme yöntemi] ile ödedim. [Varsa] Ayrıca [bordro dönemi] ücret hesap pusulasında [kalemin adı] açıklamasıyla [tutar] TL kesinti yapıldı. Her işlem ek gider çizelgesinde ödeme belgesiyle eşleştirilmiştir.
3. Aynı giderler için tarafıma daha önce ödenmiş tutar [tutar] TL’dir. Önceki iade düşüldükten sonra karşılanmamış toplam gider [tutar] TL’dir. [Henüz gerçekleşmemiş kesinti varsa] Bildirilen fakat uygulanmamış [tutar] TL kesintinin yapılmamasını ayrıca talep ediyorum; bu tutar iade toplamına eklenmemiştir.
4. 6331 sayılı Kanunun 15/4 maddesi, sağlık gözetiminden doğan maliyet ile bu gözetimden kaynaklanan ek maliyetleri işverene yükler ve çalışana yansıtılmasını yasaklar. Aynı Kanunun 4/4 maddesi de iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerinin maliyetinin çalışana aktarılmasını yasaklar. Eklerdeki belgeler, talep ettiğim giderlerin bu gözetimden kaynaklandığını ve tarafımca karşılandığını göstermektedir.
5. Başvurum ödeme hesabına ilişkindir. Sağlık bilgilerimin 6331 m.15/5 uyarınca gizli tutulmasını, sunulan belgelerin ilgili görevli birimler dışında paylaşılmamasını istiyorum. [Ücret kesintisi varsa] Kesintinin 4857 m.37 kapsamında ücret hesap pusulasında düzeltilmesini ve düzeltmenin dönem ve tutarıyla açıklanmasını talep ediyorum.
Hukuki dayanaklar: 6331 m.4/4, m.15/4 ve m.15/5; ücret kesintisi bulunan ve 4857 sayılı Kanuna tabi çalışma ilişkisi bakımından m.32 ve m.37.
Sonuç ve talepler: Belgeli ve henüz karşılanmamış [toplam] TL sağlık gözetimi giderimin ücret hesabıma iadesini, [varsa] ilgili ücret kesintisinin kaldırılmasını ve bordronun düzeltilmesini, [varsa] planlanan yeni kesintinin uygulanmamasını, ödeme dökümü ile başvuru cevabının tarafıma yazılı verilmesini talep ederim.
Tarih: [Gün ay yıl]
Başvuran: [Ad soyad]
İmza: [Islak imza veya gerçekten uygulanmış elektronik imza]
Ekler: 1. İşveren yönlendirmesi veya hekim sevki. 2. Hizmet faturaları. 3. Ödeme belgeleri. 4. İlgili ücret hesap pusulaları. 5. Önceki iade kayıtları. 6. Gider ve ödeme çizelgesi.
Word dilekçesi nasıl doldurulur?
Sağlık gözetimi masrafının iadesi dilekçesini Word olarak indir. Dosyada başvuru metni, giderlerin belge numarasıyla eşleştirildiği çizelge ve teslim takibi bulunur. Köşeli alanları gerçek bilgilerle doldurun. Muayene bedeli kuruluşta ödenmiş ve bordrodan kesilmemişse ücret kesintisi paragraflarını çıkarın. Bordro kesintisi bulunup doğrudan ödeme yapılmamışsa kuruluşa ödeme cümlesini çıkarın. Dosyada gerçekleşmemiş iki ödeme yolunu birlikte bırakmak talep hesabını yanlış gösterir.
Önceki iadeyi boş bırakmayın; iade yoksa bunu açıkça yazın. Kesinti bekleniyor fakat henüz uygulanmadıysa yalnız yapılmaması talebini koruyun. Ek çizelgede her kalem için hizmet tarihi ve ödeme tarihi ayrı alanlarda tutulur. Dilekçe imzalanmadan önce talep toplamı ile çizelgenin toplamını karşılaştırın. İndirilen dosya e-imzalı değildir; elektronik imza ibaresi yalnız belge gerçekten usulüne uygun elektronik olarak imzalandığında kullanılır.
İşveren cevabı ve geri ödeme nasıl kontrol edilir?
Cevabın her gider satırını karşılayıp karşılamadığını inceleyin. Muayene ücretinin iadesi yapılıp ilgili tetkik bedeli karşılanmamışsa hangi satırın açık kaldığı görülmelidir. “Muhasebede düzeltildi” cevabı ile fiilî ödeme aynı kayıt değildir. Banka hesabına yatırılan tutarı, bordro düzeltmesini ve ödeme açıklamasını kontrol edin. Kuruluşa daha önce işveren tarafından ödeme yapıldığı ileri sürülüyorsa çalışanın ayrıca ödediği tutarın hangi belgeye göre geri verildiği açıklanmalıdır.
İşveren işlemin kişisel tedavi olduğunu belirtiyorsa başvuru dosyasındaki sevk veya talimatla cevabı karşılaştırın. Uyuşmazlık hizmetin adı üzerinde değil, işyeri sağlık gözetimiyle bağlantısı üzerindeyse bu bağlantı tarihli belgelerle açıklanır. Yeni gelen bir faturayı eski başvuruya eklerken toplamı yeniden hesaplayın; ilk talebi belgesiz büyütmeyin. Her geri ödeme için tarih, tutar ve karşılanan kalem yazılır. Böylece aynı gider bir sonraki başvuruda ikinci kez istenmez.
İade yapılmazsa başvuru dosyası nasıl ilerler?
İşverene gönderilen bu dilekçe, dava şartı arabuluculuk başvurusu değildir. İş sözleşmesine dayalı alacak uyuşmazlığında dava açılması düşünülüyorsa 7036 m.3 kapsamındaki arabuluculuk süreci ayrıca yürütülür. Talep dosyasında masraf iadesi ve ücret kesintisi kalemleri açık tutulur. Denetim makamına sağlık gözetimi yükümlülüğüne ilişkin bildirim yapılması da çalışana otomatik para ödenmesi anlamına gelmez. İdari denetim ve alacağın tahsili ayrı işlemlerdir.
Masraf geri ödemesi ile ücret alacağının hukuki niteliği ve uygulanacak zamanaşımı aynı cümlede genellenmez. 4857 m.32 ücret alacaklarında beş yıllık zamanaşımını düzenler; bu sayı, her sağlık gideri talebine incelemesiz uygulanmaz. İşverene sıradan talep yazısı gönderilmesi de bütün süreleri kendiliğinden durdurmaz. Dosyada ödeme tarihi, kesinti tarihi ve iş sözleşmesinin durumu korunur. Kamu personeli veya özel kanuna tabi çalışan için görevli merci ve başvuru yolu statüsüne göre ayrıca belirlenir.
İlgili site içi yazılar
- İşe giriş sağlık raporunu düzenlemeye yetkili kişiler
- İşe giriş sağlık raporu ve periyodik muayene yükümlülüğü
- İşe dönüş sağlık muayenesinin yapılmasını isteme dilekçesi
- Zorunlu İSG eğitim bedelinin iadesi için ayrı başvuru
Resmî kanun kaynakları
- Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı 6331 sayılı Kanun: m.4 ve m.15
- 4857 sayılı İş Kanunu: ücret hesabı ve hesap pusulası
- Bakanlığın ücret hesabı ve ücret zamanaşımı açıklamaları
- 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu: m.3
Sık sorulan sorular
İşe giriş muayenesinin ücretini işçi mi öder?
6331 m.15 kapsamındaki sağlık gözetimi maliyetini işveren karşılar. Çalışana ödetilen belgeli tutarın iadesi istenir.
Periyodik muayene gideri maaştan kesilebilir mi?
Kanun kapsamındaki sağlık gözetimi maliyeti çalışana yansıtılamaz. Fiilen yapılan kesinti dönem ve tutarıyla itiraz konusu yapılır.
Muayenenin dış kuruluşta yapılması sonucu değiştirir mi?
Hayır. İşverenin sağlık gözetimini dışarıdan hizmetle sağlaması, maliyeti çalışana aktarabilmesine izin vermez.
Tetkik bedeli de talep toplamına eklenir mi?
Sağlık gözetiminden kaynaklanan ek maliyet 6331 m.15/4 kapsamındadır. Tetkikin bu gözetimle bağlantısı ve gerçek ödemesi belgelenir.
Kişisel tedavi gideri bu dilekçeyle istenir mi?
Bu örnek işyeri sağlık gözetimi gideri içindir. Kişisel tedavi veya başka sağlık giderlerinin dayanağı ayrıca incelenir.
Faturanın çalışan adına olması iade hakkını kaldırır mı?
Tek başına kaldırmaz. Hizmetin sağlık gözetimi niteliği ve ödemenin çalışana yansıtıldığı kayıtlarla gösterilir.
Tüm sağlık raporunu muhasebeye vermek zorunlu mu?
Masraf hesabı için gerekli belgeler sunulur. 6331 m.15/5 uyarınca sağlık bilgilerinin gizliliği korunur; ilgisiz tıbbi veriler yayılmaz.
İşveren masrafın bir kısmını ödediğinde nasıl talep yazılır?
Önceki geri ödeme ilgili giderden düşülür. Yalnız kalan tutar istenir ve ödeme kayıtları eklenir.
İşverene dilekçe vermek arabuluculuk yerine geçer mi?
Hayır. İşçi alacağı davası bakımından 7036 m.3 kapsamındaki dava şartı arabuluculuk ayrı süreçtir.
Bu dilekçe istifa veya fesih bildirimi içerir mi?
Örnekte istifa veya fesih talebi bulunmaz. Talep, sağlık gözetimi giderinin ödenmesi ve ilgili kesinti hesabının düzeltilmesidir.
Kanuni dayanak ve metnin kapsamı
30 Eylül 2026 tarihli bu rehberin temel dayanağı 6331 m.15/4 ve m.4/4’tür. Sağlık bilgilerinin gizliliği için m.15/5; ücret kesintisinin kaydı için 4857 m.37; işçi alacağı davasından önceki süreç için 7036 m.3 gösterilmiştir. Örnek, işverene masraf iadesi başvurusu içindir. Belirli bir tıbbi tetkiki bütün çalışanlara zorunlu saymaz ve muayene sonucuna itiraz başvurusunun yerine geçmez.
Mersin merkezli hukuki destek ve iletişim
Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosunun fizikî ofisi İhsaniye, 4903. Sk. Profit İş Merkezi No:23 Kat:3 Daire:14, 33070 Akdeniz/Mersin adresindedir. Türkiye genelindeki hukuki süreçler Mersin merkezli yönetilir. Başvurunun incelenmesinde işveren yönlendirmesi, ödeme belgesi, kesinti kaydı ve önceki iade dökümü birlikte ele alınır.
Hukuki konu hakkında iletişim
İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.
