Kısa cevap: İtiraz süresi raporun türüne göre değişir. Mahkeme bilirkişi raporuna HMK m. 281 uyarınca tebliğden itibaren iki hafta içinde itiraz edilir. Talebin bu sürede hazırlanması çok zor, imkânsız veya özel ya da teknik çalışma gerektiriyorsa taraf asıl süre içinde başvurur; mahkeme sürenin bitiminden başlayacak, bir defalık ve en çok iki haftalık ek süre verebilir. 20 Şubat 2019 tarihli Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Yönetmeliğine göre düzenlenen bireysel sağlık kurulu raporuna ise teslimden itibaren 30 gün içinde İl Sağlık Müdürlüğüne itiraz edilir. Sigorta şirketinin özel değerlendirmesi için kanunda tek başına iki haftalık bir süre yoktur; itiraz yazılı yapılır ve KTK m. 97 başvuru/tahkim veya dava süresi korunur.

Bu meselede kesin cevap, sözleşme veya karar metniyle kanun hükmünün birlikte okunmasıyla verilir. Bu nedenle maluliyet raporuna itiraz trafik kazası başlığında sonuç; aşağıdaki kanun hükümleri, süre ve belgeler üzerinden belirlenir.
Trafik Kazasında Maluliyet Raporuna Nasıl İtiraz Edilir?
Oran uyuşmazlığı salt “düşük” veya “yüksek” itirazıyla çözülmez. Her arızanın hangi görüntüleme ve muayene bulgusuna dayandığı, hangi cetvel satırının uygulandığı, birden çok oranın Balthazard yöntemiyle doğru birleştirilip birleştirilmediği ve kaza öncesi hastalıkların ayrıştırılıp ayrıştırılmadığı gösterilir. Rapor ayrıca tedavinin tamamlanma/stabilizasyon tarihini ve her sekel ile kaza arasındaki illiyet bağını açıklamalıdır.
Sağlık kurulunun yüzde oranı, hesaplanacak tazminatın yüzde oranı değildir. Tazminat; zarar görenin yaşı, geliri, çalışma dönemi, kusuru, sürekli iş göremezlik oranı ve kaza tarihindeki poliçe limitiyle aktüeryal olarak hesaplanır. Mahkeme HMK m. 282 gereğince bilirkişi görüşüyle bağlı değildir; ancak teknik çelişkiyi gerekçeli ek rapor veya yeni kurul raporuyla gidermeden hüküm kuramaz.
Kanuni dayanaklar
| Mevzuat | Madde | Bağlayıcı kural |
|---|---|---|
| 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu | m. 54-55 | Bedensel zarar ve sürekli iş göremezlik gerçek zarar ve bilimsel hesap ilkeleriyle belirlenir. |
| 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu | m. 90 | Tazminatlar Kanundaki usul ve esaslara tabidir; düzenlenmeyen hususlarda TBK’nın haksız fiil hükümleri uygulanır. |
| 6100 sayılı HMK | m. 281 | Taraflar bilirkişi raporundaki eksik ve belirsiz hususların tamamlatılmasını, açıklama veya yeni bilirkişi atanmasını iki hafta içinde isteyebilir. |
| Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik | m. 9 ve 12 | Kaza/yaralanma raporunun içeriği ile bireysel itirazın 30 günlük süresi, ikinci hastane ve hakem hastane zinciri düzenlenir. |
maluliyet raporuna itiraz trafik kazası değerlendirmesinde tablodaki hükümler birlikte uygulanır. Özel hüküm bulunan yerde genel hükme göre değil, özel düzenlemenin kapsam ve şartlarına göre işlem yapılır. Süre hesabında karar, tebliğ, öğrenme, teslim veya ihlal tarihi birbirinin yerine kullanılamaz; başlangıç anı ilgili maddede gösterilen olaya göre belirlenir.
Şartlar ve sonuçları
1. Önce raporun türü belirlenir
Mahkeme bilirkişi raporu, Sigorta Tahkimindeki bilirkişi raporu, sigortacının medikal değerlendirmesi ve idari sağlık kurulu raporu farklı usullere tabidir. Birine ait itiraz süresi diğerine uygulanmaz.
2. Kaza tarihi ve talebin niteliği uygulanacak cetveli belirler
Yargı mercii, kaza tarihinde yürürlükteki düzenleme ile istenen “meslekte kazanma gücü/çalışma gücü kaybı” veya “engellilik” ölçütünü birlikte belirler. Sonradan alınan genel engellilik raporu eski kazadaki çalışma gücü kaybını kendiliğinden ispatlamaz.
3. Yetkili kurul ve rapor türü doğru olmalıdır
20 Şubat 2019 sonrası erişkin kaza/yaralanmalarında Yönetmelik m. 9’daki “Erişkinler İçin Terör, Kaza ve Yaralanmaya Bağlı Durum Bildirir Sağlık Kurulu Raporu” kullanılır. Bu rapor kurumun resmî sevkiyle yetkili sağlık kuruluşunda düzenlenir; kronik hastalıklar kaza sekellerine eklenmez.
4. İlliyet ve stabilizasyon açıklanmalıdır
Tedavi ve rehabilitasyon sürerken süreli rapor, süreç tamamlandıktan sonra sürekli veya süreli rapor düzenlenir. Her fonksiyon kaybının kazadan doğduğu; önceki hastalık, yeni yaralanma ve doğal süreç ayrıştırılarak gerekçelendirilir.
5. Süre rapor türüne göre korunur
Mahkeme bilirkişi raporunda asıl süre tebliğden itibaren iki haftadır. HMK m. 281/1’deki çok zor, imkânsız veya özel ya da teknik çalışma gerektiren durumda taraf bu iki hafta içinde ek süre ister; mahkeme bir defalık ve en çok iki haftalık ek süre verebilir. Yönetmelik kapsamındaki bireysel kurul raporunda süre teslimden itibaren 30 gündür. Tahkim dosyasında hakemin verdiği kesin süreye ve tebliğ kaydına uyulur.
Adım adım başvuru ve takip yolu
- 1. adım — Tam tıbbi dosyayı alın: Kaza öncesi ve sonrası tedavi, görüntüleme, ameliyat ve rehabilitasyon kayıtlarını temin edin. İşlem tamamlandığında başvuru tarihi, teslim veya tebliğ kaydı ve ek listesi saklanır; sonraki süre bu kayıt esas alınarak hesaplanır.
- 2. adım — Uygulanacak düzenlemeyi saptayın: Kaza tarihine göre cetvel ve rapor usulünü belirleyin. İşlem tamamlandığında başvuru tarihi, teslim veya tebliğ kaydı ve ek listesi saklanır; sonraki süre bu kayıt esas alınarak hesaplanır.
- 3. adım — Rapor satırlarını denetleyin: Her tanı için cetvel maddesi, oran, yaş/meslek etkisi ve birleşik oran hesabını kontrol edin. İşlem tamamlandığında başvuru tarihi, teslim veya tebliğ kaydı ve ek listesi saklanır; sonraki süre bu kayıt esas alınarak hesaplanır.
- 4. adım — Somut itiraz hazırlayın: Eksik muayene, yanlış madde, illiyet veya hesap hatasını tıbbi belgeyle açıklayın. İşlem tamamlandığında başvuru tarihi, teslim veya tebliğ kaydı ve ek listesi saklanır; sonraki süre bu kayıt esas alınarak hesaplanır.
- 5. adım — Ek veya yeni rapor isteyin: Çelişki giderilmezse yetkili üst kurul ya da Adli Tıp incelemesi talep edin. İşlem tamamlandığında başvuru tarihi, teslim veya tebliğ kaydı ve ek listesi saklanır; sonraki süre bu kayıt esas alınarak hesaplanır.
maluliyet raporuna itiraz trafik kazası başvurusunda olay özeti, hukuki neden, deliller ve talep sonucu ayrı başlıklarla yazılır. Birbiriyle çelişen talepler açıklanmadan aynı metne eklenmez. Harç, gider avansı veya zorunlu ön başvuru bulunuyorsa işlem açılmadan önce tamamlanır. Elektronik başvuruda gönderim makbuzu; fizikî başvuruda evrak kayıt numarası alınır.
Belge ve delil kontrol listesi
- Tüm hastane ve görüntüleme kayıtları: Bu belge maluliyet raporuna itiraz trafik kazası bakımından maddi olayı, tarihi veya taraf sıfatını doğrular. Belge elektronik ortamdaysa kaynağı ve doğrulama bilgisi; fizikîyse okunaklı tam örneği dosyaya eklenir.
- İstirahat ve sağlık kurulu raporları: Bu belge maluliyet raporuna itiraz trafik kazası bakımından maddi olayı, tarihi veya taraf sıfatını doğrular. Belge elektronik ortamdaysa kaynağı ve doğrulama bilgisi; fizikîyse okunaklı tam örneği dosyaya eklenir.
- Kaza tespit ve soruşturma evrakı: Bu belge maluliyet raporuna itiraz trafik kazası bakımından maddi olayı, tarihi veya taraf sıfatını doğrular. Belge elektronik ortamdaysa kaynağı ve doğrulama bilgisi; fizikîyse okunaklı tam örneği dosyaya eklenir.
- İtiraz edilen maluliyet/bilirkişi raporu: Bu belge maluliyet raporuna itiraz trafik kazası bakımından maddi olayı, tarihi veya taraf sıfatını doğrular. Belge elektronik ortamdaysa kaynağı ve doğrulama bilgisi; fizikîyse okunaklı tam örneği dosyaya eklenir.
- Karşı uzman veya hekim görüşü: Bu belge maluliyet raporuna itiraz trafik kazası bakımından maddi olayı, tarihi veya taraf sıfatını doğrular. Belge elektronik ortamdaysa kaynağı ve doğrulama bilgisi; fizikîyse okunaklı tam örneği dosyaya eklenir.
maluliyet raporuna itiraz trafik kazası için hazırlanan delil listesi yalnızca belge adlarından oluşmamalıdır. Her delilin hangi vakıayı ispatladığı gösterilir. Kişisel veri içeren belgelerde uyuşmazlıkla ilgisiz bilgiler ölçülülük ilkesi gereği kapatılır; belgenin ispat gücünü ortadan kaldıracak değişiklik yapılmaz.
Süre, görev ve yetki
Mahkeme bilirkişi raporu: HMK m. 281 gereğince raporun tebliğinden itibaren iki hafta içinde eksik hususların tamamlattırılması, açıklama alınması veya yeni bilirkişi atanması istenir. Talebin bu sürede hazırlanması çok zor, imkânsız veya özel ya da teknik çalışma gerektiriyorsa taraf asıl süre içinde başvurur; mahkeme sürenin bitiminden başlayacak, bir defalık ve en çok iki haftalık ek süre verebilir. Talepte hangi tanı, görüntüleme, cetvel satırı, oran veya illiyet açıklamasının hatalı olduğu gösterilir.
İdari sağlık kurulu raporu: Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Yönetmeliği m. 12 gereğince birey veya vasisi, raporun tesliminden itibaren 30 gün içinde İl Sağlık Müdürlüğüne itiraz eder. Müdürlük kişiyi farklı yetkili hastaneye sevk eder. İki rapor aynıysa rapor kesinleşir; farklıysa ve itiraz sürdürülürse hakem hastaneye sevk yapılır ve hakem hastane kararı kesindir. Raporu isteyen kurumun gerekçeli itirazında süre aranmaz.
Tahkim veya sigorta raporu: Sigortacının medikal görüşü mahkeme bilirkişi raporu değildir; buna HMK’daki iki haftalık süre uygulanmaz. Sigortacıya KTK m. 97 kapsamında yazılı itiraz edilir ve gerekli sağlık dosyası sunulur. Tahkim hakeminin bilirkişi raporuna itiraz ise hakemin tebliğ yazısında verdiği kesin süre içinde aynı dosyaya yapılır.
Ek rapor talebi reddedilirse, rapordaki çelişki ve bunun hükme etkisi istinaf veya tahkim itirazında açıkça gösterilir. İtiraz; raporun tümden “hatalı” olduğu iddiası yerine, her sekel için belge-cetvel-illiyet zincirini kurmalıdır.
Uygulamada sık yapılan hatalar
- 1. hata: Sadece oranı beğenmediğini yazmak.
- 2. hata: Kaza tarihindeki mevzuatı belirlememek.
- 3. hata: Kaza öncesi hastalıkları gizlemek.
- 4. hata: HMK’daki iki haftalık itiraz süresini kaçırmak.
- 5. hata: Cetvel maddesi ve birleşik oran hesabını kontrol etmemek.
Türkiye geneli ve Mersin uygulaması
Bu yazıdaki maddi hukuk kuralları Türkiye genelinde uygulanır. Mersin’de yapılacak adliye, idare, tapu, tüketici, sigorta veya şirket işlemlerinde de aynı kanuni şartlar geçerlidir. Yerel uygulama yalnızca yetkili birim, dosya tevzii, randevu ve fizikî teslim adımlarını etkiler; kanunda yazılı süreyi veya hakkın kapsamını değiştirmez. Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu’nun tek fiziksel ofisi Mersin’dedir; yetki ve usul kuralları çerçevesinde Türkiye genelindeki dosyalar Mersin’den yönetilir.
Resmî kaynaklar ve ilgili rehberler
Mevzuatın güncel metni ve başvuru ekranı için resmî bağlantılar kullanılmalıdır:
- 6100 sayılı HMK – bilirkişi raporuna itiraz
- Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Yönetmeliği
- 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu
- Sigorta Tahkim Komisyonu
Konuyu sitenin mevcut içerikleriyle birlikte incelemek için:
- Kusur oranına itiraz
- Araç değer kaybı
- Kasko ödeme yapmıyorsa
- Destekten yoksun kalma tazminatı
Trafik Kazasında Maluliyet Raporuna Nasıl İtiraz Edilir? İçin Hukuki Değerlendirme
maluliyet raporuna itiraz trafik kazası bakımından kanuni şartlar, süreler, görevli ve yetkili merci ile hukuka uygun deliller somut belgeler üzerinden birlikte incelenmelidir. Genel bilgi, dosyaya özgü hukuki değerlendirmenin yerine geçmez.
Hukuki Değerlendirme Talep Edin →Sık sorulan sorular
Mahkeme bilirkişi raporuna itiraz süresi kaç gündür?
HMK m. 281 uyarınca asıl süre raporun tebliğinden itibaren iki haftadır. Talebin hazırlanması çok zor, imkânsız veya özel ya da teknik çalışma gerektiriyorsa taraf bu süre içinde ister; mahkeme bitimden başlayan, bir defalık ve en çok iki haftalık ek süre verebilir. İtiraz somut belgeyle gösterilir.
Sağlık kurulu raporuna itiraz süresi kaç gündür?
2019 tarihli Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Yönetmeliği kapsamındaki bireysel rapora, teslimden itibaren 30 gün içinde İl Sağlık Müdürlüğünde itiraz edilir.
İl Sağlık Müdürlüğüne itirazdan sonra ne olur?
Müdürlük kişiyi farklı yetkili hastaneye sevk eder. İki rapor aynıysa sonuç kesinleşir; farklıysa ve itiraz sürerse hakem hastaneye sevk yapılır. Hakem hastane kararı kesindir.
Sigorta şirketinin maluliyet değerlendirmesine iki haftada mı itiraz edilir?
Hayır. Sigortacının özel medikal değerlendirmesi HMK bilirkişi raporu değildir. Yazılı itiraz KTK m. 97 başvurusu içinde yapılır; tahkim veya dava zamanaşımı ayrıca korunur.
20 Şubat 2019 sonrası kaza için hangi rapor düzenlenir?
İş kazası ve meslek hastalığı dışındaki erişkin trafik kazalarında, Yönetmelik m. 9 kapsamındaki Erişkinler İçin Terör, Kaza ve Yaralanmaya Bağlı Durum Bildirir Sağlık Kurulu Raporu düzenlenir.
Tedavi bitmeden sürekli maluliyet raporu alınır mı?
Tedavi ve rehabilitasyon sürerken Yönetmelik m. 9 gereğince süreli rapor düzenlenir. Süreç tamamlandıktan sonra sekel sabitse sürekli veya gerekli görülürse süreli rapor verilir.
Raporda kaza öncesi hastalıklar hesaba katılır mı?
Kaza/yaralanmaya bağlı durum bildirir raporda kronik hastalık oranı kaza sekeline eklenmez. Önceki hastalık ile kazanın artırdığı fonksiyon kaybı tıbbi illiyet kurularak ayrıştırılır.
Birden çok sekel oranı toplanır mı?
Hayır. Birden çok fonksiyon kaybı basitçe toplanmaz; uygulanacak cetvel öngörüyorsa Balthazard yöntemiyle birleştirilir. Her oranın dayandığı bulgu ve cetvel satırı raporda yazmalıdır.
Sağlık kurulu oranı tazminat oranıyla aynı mıdır?
Hayır. Sağlık oranı hesap girdilerinden yalnız biridir. Tazminat yaş, gelir, çalışma dönemi, kusur, aktüeryal yöntem ve kaza tarihindeki poliçe limitiyle ayrıca hesaplanır.
Mahkeme bilirkişi raporuyla bağlı mıdır?
Hayır. HMK m. 282 uyarınca hâkim raporu diğer delillerle birlikte serbestçe değerlendirir. Teknik çelişki varsa gerekçeli ek rapor veya yeni kurul raporuyla giderilmelidir.
Hukuki bilgilendirme: Bu içerik genel hukuki bilgidir. Somut dosyada sözleşme, tebligat, karar ve deliller incelenmeden süre veya talep sonucu belirlenmemelidir.
Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu – Mersin Ofisi
Adres: İhsaniye, 4903. Sk. Profit İş Merkezi No:23 Kat:3 Daire:14, 33070 Akdeniz/Mersin
Yazar ve Hukuki İnceleme
Bu içerik Trafik Kazasında Maluliyet Raporuna Nasıl İtiraz Edilir? konusu bakımından Av. Halil Bakırcı tarafından hazırlanmış; Av. Emirhan Keskin tarafından güncel mevzuat, resmî kaynaklar ve hukuki terminoloji yönünden incelenmiştir.
- Hazırlayan
- Av. Halil Bakırcı – Mersin Barosu Sicil No: 3472
- İnceleyen
- Av. Emirhan Keskin – Mersin Barosu Sicil No: 5507
- Hukuk alanı
- Trafik ve Sigorta Hukuku
- Son kontrol
İçerik genel hukuki bilgilendirme amacı taşır. Somut olayın sonucu; belgeler, yürürlükteki mevzuat ve hukuka uygun deliller üzerinden belirlenir.
Hukuki konu hakkında iletişim
İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.