Ayıplı Araç İçin Bedel İadesi veya Değişim Dilekçesi

Ayıplı araç için bedel iadesi veya değişim dilekçesi, önce hangi seçimlik hakkın kullanıldığını açıkça göstermelidir. 6502 sayılı Kanun m.11/1-a kapsamında sözleşmeden dönmede araç geri verilir ve ödenen satış bedeli istenir. m.11/1-ç kapsamındaki değişimde ise mümkün olması şartıyla ayıpsız mislin teslimi talep edilir. Aynı araç için bu iki sonuç, birbirinden bağımsız iki asıl talep gibi belirsiz bırakılmamalıdır.

Aşağıdaki iki Word, ticari veya mesleki satıcıdan kişisel kullanım için alınan araçta, tüketici mahkemesinde açılacak dava için ayrı hazırlanmıştır. Hakem heyeti sınırının altında kalan dosyada veya kendi aracını mesleki faaliyet dışında satan kişiden yapılan alımda doğrudan kullanılmaz. Bu sayfa dilekçenin kurulmasına odaklanır; genel hakların karşılaştırması ayıplı araçta iade ve bedel indirimi yazısındadır.

Araç satışı tüketici işlemi mi?

6502 m.3/1-i, k ve l uyarınca satıcının ticari veya mesleki faaliyetle hareket etmesi, alıcının ise ticari veya mesleki olmayan amaçla aracı edinmesi incelenir. Yetkili bayiden aile kullanımı için otomobil almak ile ticari filoya araç almak aynı usulü doğurmaz. Satış belgesindeki unvan, fatura, alım amacı ve fiilî kullanım dosyaya yansıtılır; sadece ruhsatta gerçek kişi adı bulunması bütün incelemenin yerine geçmez.

Mesleki faaliyet dışında kendi aracını satan kişiyle yapılan satışta TBK m.219 ve devamı önem kazanır. TBK m.223 gözden geçirme ve ayıbı bildirme; m.225 ağır kusur; m.227 seçimlik haklar; m.231 zamanaşımı hükümlerini içerir. Bu satışa tüketici hakem heyeti ve tüketici mahkemesi kuralları otomatik taşınmaz. Ayrıntılar ayıplı ikinci el araç satışında alıcının hakları incelemesinde yer alır.

Ayıp iddiası hangi olay ve belgeyle kurulmalı?

6502 m.8/1, teslim anında kararlaştırılan veya objektif olarak bulunması gereken nitelikleri taşımayan malı esas alır. m.8/2, ilan ve reklamda belirtilen özellikler ile makul faydayı azaltan maddi, hukuki veya ekonomik eksiklikleri de kapsar. Dilekçede “araç sürekli sorunlu” demek yerine arızanın ilk tarihi, kilometre, gösterge uyarısı, servisin bulgusu ve kullanım etkisi ayrı yazılır.

Motor, şanzıman, fren, elektronik sistem veya geçmiş hasar yönünden iddia hangi parçayla ilgiliyse teknik kayıt ona bağlanır. İlanın “boyasız” açıklamasıyla ekspertiz bulgusu karşılaştırılabilir; ancak ilanda bulunmayan bir taahhüt varmış gibi yazılmaz. Aracın yaşına ve kilometresine bağlı olağan aşınma ile teslimde mevcut sözleşmeye aykırılık ayrılır. Her bakım veya parça değişimi tek başına aracın ayıplı olduğunun kanıtı değildir.

6502 m.10/1 uyarınca teslimden itibaren altı ay içinde ortaya çıkan ayıbın teslimde var olduğu kabul edilir; aksini satıcı ispatlar. Karine malın veya ayıbın niteliğiyle bağdaşmıyorsa uygulanmaz. Bu altı ay, dava açma süresi veya garanti süresi değildir. Altı aydan sonra da talep ileri sürülebilir; teslimle bağlantının teknik delillerle ortaya konulması önem kazanır.

m.10/2 bakımından sözleşme kurulurken bilinen veya bilinmesi beklenen ayıp ayrıca değerlendirilir. Satışta açıkça belirtilen çizikle sonradan belirlenen gizli motor sorunu aynı ayıp değildir. Genel “görerek aldı” cümlesi üzerinden dosyadaki bütün teknik eksikliklerin tek başlıkta eritilmesi yerine hangi eksikliğin açıklandığı, hangisinin gizli kaldığı somutlaştırılır. İlan, ekspertiz ve satış belgesi birlikte saklanır.

Bedel iadesi ve değişim talebinin karşı tarafı

6502 m.11/1-a uyarınca sözleşmeden dönmede satılanı geri vermeye hazır olunduğu bildirilir. m.11/5, ödenmiş bedelin tamamının derhâl iadesini düzenler. Örnekte bu talep sözleşmenin tarafı satıcıya yöneltilmiştir. Üretici veya ithalatçının adı biliniyor diye bedel iadesinde hepsinin her durumda aynı hükümle sorumlu tutulacağı yazılmaz; her davalının sorumluluk nedeni ayrı gösterilir.

m.11/2, ücretsiz onarım ve ayıpsız misille değişim haklarının üretici veya ithalatçıya karşı da kullanılmasına izin verir; bu haklarda satıcı, üretici ve ithalatçı müteselsilen sorumludur. Üretici veya ithalatçı, ayıbın kendi piyasaya sürmesinden sonra doğduğunu ispatlarsa sorumlu tutulmaz. Değişim Word’üne bu kişiler eklenecekse tam unvanları, adresleri ve somut rollerinin yanı sıra dava şartı süreci de buna göre düzenlenir.

m.11/3’te değişimin satıcı için orantısız güçlük doğurması değerlendirilirken ayıpsız değer, ayıbın önemi ve diğer hakların tüketiciye etkisi dikkate alınır. Değişim talebi, aracın marka, model, donanım ve sözleşmesel özellikleriyle kurulmalıdır. Talep kendiliğinden daha üst sınıf veya farklı nitelikte yeni araç edinme hakkı vermez. İmkânsızlık ve orantısızlık iddiaları dosyadaki verilere göre incelenir.

Önceden onarım seçilmişse yeni talebin dayanağı

Tüketicinin her dosyada önce onarım istemesi zorunlu değildir. Buna karşılık daha önce onarım hakkı kullanılmışsa bu geçmiş dilekçeden çıkarılmaz. Garanti Belgesi Yönetmeliği m.9/1; garanti içinde tekrar arıza, azami tamir süresinin aşılması veya tamirin mümkün olmadığının raporlanması durumlarında bedel iadesi, indirim veya mümkünse değişim istemini düzenler. Bu özel koşullar belgeleriyle açıklanır.

Aynı düzenleme, talebin satıcı tarafından yerine getirilmemesi durumunda satıcı, üretici ve ithalatçının birlikte sorumluluğunu da içerir. Bu, doğrudan 6502 m.11’deki ilk seçimden ayrı bir hukuki dayanak oluşturur. Aracın garanti kapsamı, servis giriş-çıkış tarihleri ve onarımın sonucu incelenmeden “üç kez arızalandıysa iade olur” gibi sabit bir sayı kuralı kurulmaz.

6502 m.11/4 kapsamında değişim talebi en fazla otuz iş gününde yerine getirilir. Ücretsiz onarım için aynı maddede Satış Sonrası Hizmetler Yönetmeliği listesindeki azami tamir sürelerine gönderme vardır. Değişim süresiyle onarım süresi karıştırılmaz. Garanti Yönetmeliği m.11 uyarınca kullanım hatası raporu tüketiciye verilmelidir; raporun gerekçesi ve teknik dayanağı uyuşmazlıkta bilirkişi incelemesine konu edilebilir.

Zamanaşımı, ikinci el ve bildirim kayıtları

6502 m.12/1’de, daha uzun kanuni veya sözleşmesel süre yoksa teslimden itibaren iki yıllık zamanaşımı bulunur. İkinci el satışlarda m.12/2, satıcının ayıplı mal sorumluluğunun bir yıldan az olamayacağını düzenler. Bu nedenle bütün ikinci el dosyaları için düşünmeden “kesin bir yıl” veya bütün araçlar için yalnız “iki yıl” yazılmaz; sözleşme, satış niteliği ve daha uzun taahhüt kontrol edilir.

Ayıbın ağır kusur veya hileyle gizlenmesinde m.12/3 zamanaşımı hükümlerinin uygulanmayacağını belirtir. Bunun için sırf arızanın gizli olması yeterli bir anlatım değildir; gizleme davranışı ve delilleri somutlaştırılır. Kilometre kaydıyla oynandığı ileri sürülüyorsa tarih sıralı kayıtlar, önceki muayene ve servis belgeleri gösterilir. Henüz doğrulanmamış suç isnadı dava metnine kesinleşmiş olay gibi yazılmaz.

Satıcıya bildirimde arıza, seçilen hak, araç kimliği ve teslim hazırlığı açık belirtilir. Dönme için iade talebiyle değişim isteminin tarihleri ayrılır. Bildirimin içeriği ve muhataba ulaştığı kayıt saklanır; yalnız noter masraf makbuzu yeterli içerik incelemesi sağlamaz. Satıcıyla görüşmenin sürmesi dava süresini kendiliğinden sınırsız uzatmaz. Dava şartı arabuluculuğun süreye etkisi ise 6325 m.18/A/15 çerçevesinde ayrıca değerlendirilir.

Mahkeme, arabuluculuk ve dilekçenin kapsamı

2026’da 186.000 TL’nin altındaki tüketici uyuşmazlıkları hakem heyetinin görev alanındadır. Bu tutara eşit veya üzerinde, 6502 m.73 ve 73/A kapsamında tüketici mahkemesi ve dava şartı arabuluculuk hükümleri uygulanır. “Üzerinde” denilip tam sınırdaki uyuşmazlık boşlukta bırakılmamalıdır. Dava değeri istenen hukuki sonuca göre belirlenir; sadece dosyayı başka mercie taşımak için gerçeğe aykırı değer gösterilmez.

Word örnekleri, arabuluculukta anlaşmaya varılamamış dava aşamasını esas alır. Süreç yapılmamışsa yapılmış gibi son tutanak bilgisi doldurulmaz. 6325 m.18/A/2 kapsamında son tutanak eklenir. Arabuluculuk sırasında ileri sürülen teklif ve kabul açıklamaları ise 6325 m.5 gözetilmeden ayıbın ispatı için dilekçeye aktarılmaz. Uyuşmazlığın taraflarıyla son tutanağın kapsamı karşılaştırılır.

6502 m.73/5 tüketicinin yerleşim yerinde dava açma imkânını düzenler. m.73/2’deki harç muafiyeti, bütün bilirkişi ve tebligat giderlerinin yok olduğu anlamına gelmez. Dava dilekçesinde HMK m.119’daki taraf, adres, vakıa, delil ve açık talep unsurları bulunmalıdır. Basit yargılamada HMK m.318 gereğince deliller baştan hangi vakıayı desteklediği belirtilerek sunulur; m.319’daki sınırlama nedeniyle sonradan sınırsız tamamlama yapılacağı düşünülmez.

Teknik delil ve zarar hesabı nasıl ayrılır?

Bilirkişiden yalnız “araç ayıplı mı?” sorusuna cevap istenmez. Arızanın niteliği, teslimle bağlantısı, kullanım hatası iddiası, giderilebilirliği, tekrarı ve aracın güvenli kullanımına etkisi incelenir. HMK m.266 teknik konular için bilirkişiyi düzenler. Onarım sırasında izlerin kaybolma tehlikesi varsa HMK m.400 çerçevesinde delil tespiti ihtiyacı değerlendirilir; tespit ana davadaki tahsil hükmünün yerine geçmez.

6502 m.11/6, seçimlik hakla birlikte TBK hükümlerine göre tazminata izin verir. Çekici veya ikame ulaşım gibi her kalem için tutar, tarih, belge ve ayıpla bağlantı gösterilmelidir. Araç tamamen iade edilirken aynı ekonomik eksiklik ayrıca değer kaybı adı altında iki kez tahsil edilmez. Örnekler ana taleple sınırlıdır; ayrıca zarar istenecekse dava değeri, açıklamalar ve sonuç bölümü birlikte düzenlenir.

Faiz başlangıcı kopya bir tarihle yazılmaz. Dönmenin iade sonuçları için TBK m.229; temerrüt iddiası için m.117 ve somut bildirim/teslim olayı değerlendirilir. Ödeme günü, ihtar günü ve aracın fiilen iade edildiği gün farklı olaylardır. Word’de faiz alanına dosyadaki hukuki sebebe uygun tarih ve belge yazılır. Uygulanacak faiz türü ayrıca belirlenmeden ticari faiz veya avans faizi otomatik talep edilmez.

Bedel iadesi dava dilekçesi Word indir

Ayıplı araç bedel iadesi dilekçesini Word olarak indir

Bu örnek yalnız satıcıya karşı sözleşmeden dönme ve satış bedeli iadesi içindir. Aracın geri verilmesiyle para iadesi birlikte gösterilmiştir. Dosyada bulunmayan onarım, bildirim veya arabuluculuk işlemi gerçekleşmiş gibi bırakılmaz; köşeli alanlar gerçek kayıtlarla doldurulur.

Ayıpsız misille değişim dava dilekçesi Word indir

Ayıplı araç değişim dilekçesini Word olarak indir

Bu örnek değişim hakkını seçen tüketici için hazırlanmıştır. Bedel iadesi örneğiyle birleştirilip “hangisi uygunsa” biçiminde sunulmaz. Terditli dava kurulacaksa HMK m.111 uyarınca taleplerin sırası ve aralarındaki bağlantı ayrıca düzenlenmelidir.

İlgili başvurular ve resmî kaynaklar

Sınır altında kalan talep için tüketici hakem heyeti başvuru örneği; dava aşamasının genel usulü için tüketici mahkemesi dava dilekçesi kullanılabilir. Mevcut servis ve garanti uyuşmazlığı ayrıca garanti ve yetkili servis başvurusu kapsamında değerlendirilir.

• 6502 sayılı Kanun, m.3, 8–12, 68, 73 ve 73/A
• 6098 sayılı TBK, m.117, 219–231
• 6100 sayılı HMK, m.111, 119, 266, 318–319 ve 400
• 6325 sayılı Kanun, m.5 ve 18/A
• Garanti Belgesi Yönetmeliği, m.9 ve 11
• Ticaret Bakanlığı tüketici hakem heyetleri bilgilendirmesi

Kaynak ve içerik kontrolü: 30 Eylül 2026. Örnekler tüketici işlemi kapsamındaki araç satışında satıcıya karşı açılacak iki ayrı talep türünü gösterir.