Liste Dışından Bilirkişi Görevlendirilmesi Talep Dilekçesi | CMK 64/2 Word

Liste dışından bilirkişi görevlendirilmesi dilekçesi, ceza soruşturması veya kovuşturmasında çözülmesi gereken teknik konu için önce ilgili bölge kurulunun, sonra diğer bölge kurullarının listelerinde uygun uzman bulunmadığı kayıtla gösterilebildiğinde CMK m.64/2 uyarınca atamayı yapacak mercie sunulur. Taraf, belirli bir kişiyi seçme yetkisine sahip değildir; uzmanlık dalını, listelerde yapılan aramayı ve önerilen kişinin kanuni şartlarını denetlenebilir belgelerle açıklayıp Cumhuriyet savcısı, hâkim veya mahkemeden karar ister.

Kısa ve kesin cevap

Olağan kural şudur: Bilirkişi önce görev yerinin bağlı olduğu bilirkişilik bölge kurulu listesinden seçilir. O listede ihtiyaç duyulan uzmanlık dalında bilirkişi yoksa diğer bölge kurullarının listelerine bakılır. Diğer listelerde de uygun bilirkişi bulunmazsa, 6754 sayılı Bilirkişilik Kanunu m.10/1’in yalnız d, e ve f bentleri dışındaki şartlarını taşıyan bir kişi listeler dışından görevlendirilebilir. Liste dışı görevlendirme bilirkişilik bölge kuruluna bildirilir. Bu sıra CMK m.64/2’nin açık koşuludur.

Dilekçe, soruşturmada Cumhuriyet savcılığına; sulh ceza hâkimliğinin yürüttüğü işlemde ilgili hâkimliğe; kovuşturmada davaya bakan ceza mahkemesine sunulur. İstem, “şu kişi bilirkişi seçilsin” emri biçiminde kurulmaz. Önce cevaplanacak teknik soru ve gerekli temel-alt uzmanlık alanı belirlenir. Ardından güncel listelerde yapılan aramanın sonucu, diğer bölgelerde de bulunmadığına ilişkin kayıt, varsa adayın uzmanlık belgeleri ve kanuni engel bulunmadığını gösteren belgeler sunulur. Atama ve kişi seçimi CMK m.63/2-3 uyarınca görevli mercie aittir.

CMK 64/2 hangi seçim sırasını emreder?

5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu m.64/1, bilirkişilerin bölge adliye mahkemelerinin yargı çevreleri esas alınarak bilirkişilik bölge kurulu tarafından hazırlanan listede bulunan kişiler arasından seçilmesini esas alır. Aynı fıkra, kendi bölge listesinde ilgili uzmanlık alanında bilirkişi bulunsa bile başka bölgedeki bilirkişi görevlendirme yerine daha yakınsa o bölgenin listesinden görevlendirmeye izin verir. Bu yakınlık seçeneği, “liste dışı atama” değildir; kişi yine bir bölge kurulunun güncel listesinde kayıtlıdır.

CMK m.64/2 ise ilgili bölge listesindeki uzman yokluğuyla başlar. İlk koşul, listede herhangi bir bilirkişinin bulunmaması değil, dosyada gerekli görülen bilgisine başvurulacak uzmanlık dalında bilirkişi bulunmamasıdır. İkinci basamak diğer bölge kurullarının listeleridir. Bu listelerde de aynı teknik işi karşılayan bilirkişi bulunmadığı belirlendiğinde üçüncü basamak olan liste dışı görevlendirme gündeme gelir. İki liste basamağı araştırılmadan sırf tarafın önerdiği kişi tecrübeli görülerek doğrudan liste dışına çıkılması, olağan m.64/2 sırasını karşılamaz.

Bilirkişilik Yönetmeliği m.50/4 de aynı düzeni tamamlar: kendi bölge listesinde uzman bulunmadığında diğer bölge listelerinden, orada da bulunmadığında kabul şartlarını taşıyan kişiler arasından liste dışı görevlendirme yapılabileceğini; bu görevlendirmenin bölge kuruluna bildirileceğini belirtir. Yönetmelik ayrıca bölge kurulunun kişinin bilirkişilik şartlarını taşımadığını tespit etmesi hâlinde kişinin UYAP’a kaydedilmeyeceğini ve durumun atamayı yapan mercie bildirileceğini düzenler. Bu nedenle bildirim, sonradan yapılan anlamsız bir yazışma değil, atamanın denetlenebilir kayıt zincirinin parçasıdır.

Gerekli uzmanlık dalı nasıl belirlenir?

Liste dışı atama isteminin ilk işi bir isim bulmak değil, çözülmesi gereken teknik meseleyi doğru adlandırmaktır. CMK m.63/1 uyarınca bilirkişiye ancak çözümü uzmanlığı, özel veya teknik bilgiyi gerektiren hâllerde başvurulabilir; genel bilgiyle, tecrübeyle veya hâkimlik mesleğinin gerektirdiği hukuk bilgisiyle çözülebilecek konuda bilirkişi atanamaz. Bilirkişilik Yönetmeliği m.5/6 da teknik sorun ile incelemenin kapsam ve sınırları açıkça gösterilmeden görevlendirme yapılamayacağını emreder.

Dilekçede dosyadaki belge veya delil ile teknik soru eşleştirilir. İnceleme konusu eşya, kayıt, görüntü, yazılım, hesap, tıbbi veri veya başka teknik materyal; dosyadaki evrak tarihi ve numarasıyla tanımlanır. Bilirkişiden istenen cevaplar numaralandırılır. “Dosyanın incelenmesi” veya “maddi gerçeğin bulunması” tek başına uzmanlık dalını göstermez. Uzmanlık alanının resmî temel ve alt uzmanlık sınıflandırmasındaki karşılığı yazılır; başka bir alandaki unvanın bu soruyu neden karşılamadığı gerçek liste kaydıyla açıklanır.

Bir kişi mesleğinde deneyimli olsa bile görevin belirli alt uzmanlık alanına sahip olmayabilir. Tersine, listede genel başlık altında kayıtlı kişinin alt uzmanlık kaydı aranan teknik soruyla örtüşüyorsa “uygun bilirkişi yoktur” sonucu çıkarılamaz. Bu nedenle dilekçe hazırlanırken Adalet Bakanlığı Bilirkişilik Daire Başkanlığı bölge listeleri üzerinden güncel kayıtlar kontrol edilir; aramanın tarihi, bölgesi, temel ve alt uzmanlık alanı saklanır.

Diğer bölge listelerinde arama nasıl belgelenir?

CMK m.64/2, kendi bölgesinde uzman bulunmamasının ardından doğrudan liste dışına çıkılmasına izin vermez. Diğer bölge kurullarının listelerinde de araştırma yapılmalıdır. Dilekçeye bütün ülke listesinin çıktılarını eklemek yerine aranan uzmanlık dalının adı, kullanılan resmî liste ekranı, arama tarihi ve ulaşılan sonuç anlaşılır bir çizelgeyle eklenir. Bir sonuç bulunduysa kişinin hangi bölge listesinde ve hangi alt uzmanlık alanında kayıtlı olduğu belirtilir. Uzaklık, incelemenin başka bölgede bulunması veya işlemin elektronik yürütülebilmesi ayrıca değerlendirilir.

Yönetmelik m.50/6, inceleme konusunun başka bölgede bulunması ya da fizikî evrak gönderilmesi ve mahallinde inceleme gerekmemesi durumunda, kendi listesinde uzman bulunmaması kaydıyla bölge listesi esasına uyulmadan ilgili bölge listesinden UYAP üzerinden doğrudan görevlendirmeye izin verir. Bu hüküm de liste dışı kişi ataması değildir; kişi ilgili başka bölge listesindedir. Dolayısıyla başka şehirde kayıtlı bilirkişinin seçilmesi ile hiçbir listede olmayan kişinin seçilmesi ayrı hukuki yollardır.

Resmî listede sonuç çıkmaması dilekçe tarihine göre kaydedilir. Eski ekran görüntüsü veya önceki yıl listesi, yeni atama günü için yeterli kabul edilmez. Listeler güncellenebildiğinden merci karar vereceği sırada UYAP kaydını kendisi de kontrol eder. Tarafın sunduğu çizelge, atama makamının araştırmasını ikame etmez; talebin dayandığı somut liste yokluğunu görünür kılar.

Liste dışındaki kişi hangi şartları taşımalıdır?

CMK m.64/2’nin Bilirkişilik Kanunu m.10/1’e yaptığı gönderme dikkatle okunmalıdır. Olağan liste dışı görevlendirmede d, e ve f bentleri aranmaz. Güncel bent sıralamasına göre bunlar; başka bir bölge kurulu listesine kayıtlı olmama, bilirkişilik temel eğitimini tamamlama ve ilgili uzmanlık alanında en az beş yıl fiilî çalışma şartlarıdır. Bu üç bendin istisna tutulması, listede bulunmayan herkesin koşulsuz atanabileceği anlamına gelmez.

Aranmaya devam eden şartlar şunlardır: Kanunda sayılan mahkûmiyetlerin bulunmaması; terör örgütleriyle iltisak veya irtibatlı olmama; daha önce kendi isteği dışında bilirkişilik sicilinden çıkarılmamış olma; disiplin yönünden meslekten veya memuriyetten çıkarılmamış, sanat icrasından veya mesleki faaliyetten geçici ya da sürekli yasaklanmamış olma; meslek mensubu olarak görev yapmak için gerekli mevzuat şartlarını ve uzmanlığı gösteren diploma, mesleki yeterlilik, uzmanlık belgesi veya benzeri belgeyi taşıma; temel ve alt uzmanlık alanı için belirlenen yeterlilik koşullarını karşılama. Dilekçe, bu koşulların her birini mevcut belgeyle eşleştirir.

CMK m.64/2’de f bendinin aranmayacağı yazılı olsa da kişinin teknik soruyu cevaplayacak gerçek uzmanlığının bulunması zorunluluğu ortadan kalkmaz. Diploma, uzmanlık belgesi, ruhsat, mesleki yetki veya konuya özgü bilimsel çalışma gibi belgeler g ve ğ bentleri ile görevin niteliği bakımından incelenir. Tarafın yalnız özgeçmiş sunması, atama makamının yeterlilik ve engel denetimini tamamlamaz. Belgenin kaynağı, tarihi ve hangi teknik alanı kanıtladığı açıkça yazılır.

1 Ocak 2028’e kadar deprem bağlantılı dosyalardaki özel hüküm

6754 sayılı Bilirkişilik Kanunu’nun Geçici 2. maddesi, 6 Şubat 2023 tarihinde meydana gelen depremler nedeniyle genel hayata etkili afet bölgesi kabul edilen yerlerde, bu depremler ve sonrasındaki depremlerle bağlantılı iş, dava, soruşturma ve kovuşturmalarda 1 Ocak 2028’e kadar özel bir rejim kurar. Bu sınırlı kapsamda Kanun m.10/1’in d ve e bentleri dışındaki şartlarını taşıyan kişi, Bilirkişilik Kanunu m.12/5-6 ile CMK m.64/1-2’deki olağan liste usulüne tabi olmaksızın liste dışından görevlendirilebilir; görevlendirme yine bölge kuruluna bildirilir.

Bu geçiş hükmü olağan CMK m.64/2 ile aynı değildir. Olağan rejim d, e ve f bentlerini istisna eder ve önce ilgili bölge, sonra diğer bölge listelerinde uzman bulunmamasını arar. Geçici 2. maddede ise yalnız d ve e bentleri istisnadır; f bendindeki fiilî çalışma süresi şartı devam eder. Ayrıca dosyanın sadece afet bölgesindeki bir mahkemede görülmesi yetmez; işin, davanın, soruşturmanın veya kovuşturmanın 6 Şubat 2023 depremleri ya da akabindeki depremlerle bağlantısı gerçek dosya kaydıyla kurulmalıdır.

Dilekçede geçiş hükmüne dayanılacaksa ilgili yerin genel hayata etkili afet bölgesi kapsamı, dosyanın deprem bağlantısı ve 1 Ocak 2028 bitiş tarihi ayrı yazılır. Bağlantısız ceza dosyasında bu özel hüküm kullanılamaz. Olağan m.64/2 koşulları geçerli olduğu hâlde deprem istisnası varmış gibi liste araştırmasını atlamak, geçiş hükmünün kapsamını aşar.

Kararı hangi merci verir?

CMK m.63/2’ye göre bilirkişi atanması, sayısının birden çok belirlenmesi ve bu konudaki istemin reddi hâkim veya mahkemenin karar alanındadır. Soruşturma evresinde m.63/3 uyarınca Cumhuriyet savcısı da aynı yetkileri kullanır. Bu nedenle soruşturma numarasıyla yürüyen dosyada dilekçe atamayı yapacak Cumhuriyet Başsavcılığına; kovuşturma aşamasında mahkemenin esas numarasıyla davaya bakan ceza mahkemesine yöneltilir. Sulh ceza hâkimliğinin yürüttüğü bir işlemde başlık gerçek dosya ve karar merciine göre düzenlenir.

Tarafın dilekçesi atama kararının kendisi değildir. Cumhuriyet savcısı, hâkim veya mahkeme bilirkişi incelemesinin gerekli olup olmadığını, uzmanlık dalını, liste sırasını, önerilen kişinin koşullarını, resmî bilirkişi önceliğini ve kamu görevlisi yasağını değerlendirir. Birden çok bilirkişi isteniyorsa CMK m.63/2 gereği sayı için gerekçe gösterilir. Ret kararı da gerekçeli olmalıdır.

Resmî bilirkişi önceliği ve kamu görevlisi yasağı

CMK m.64/3, kanunların belirli konularda görevlendirdiği resmî bilirkişilerin öncelikle atanacağını emreder. Dosyanın konusu kanunla özel görev verilmiş resmî kurum veya kişiye giriyorsa, sırf tarafın önerdiği uzman daha hızlı çalışabilir düşüncesiyle bu öncelik atlanmaz. Dilekçede resmî bilirkişi bulunup bulunmadığı ve neden somut teknik konuyu karşılayıp karşılamadığı mevcut mevzuat ve görev alanıyla açıklanır.

Aynı fıkra kamu görevlilerinin bağlı bulundukları kurumla ilgili davalarda bilirkişi olarak atanamayacağını belirtir. Önerilen kişinin kamu görevlisi olması tek başına mutlak yasak değildir; yasak, bağlı olduğu kurumla ilgili davaya ilişkindir. Kurum bağlantısı varsa görev belgesi, birim ve dosyanın kurumla ilişkisi değerlendirilir. Bu yasak, bilirkişinin reddi isteminden önce seçim aşamasında gözetilmesi gereken açık atama engelidir.

Taraf belirli bir bilirkişinin atanmasını isteyebilir mi?

Taraf teknik ihtiyacı açıklarken belirli bir kişinin uzmanlık belgelerini örnek aday olarak sunabilir; fakat CMK m.63 ve m.64 kişiyi seçme yetkisini tarafa vermez. Sonuç bölümünde “mutlaka [kişi] atansın” biçiminde bağlayıcı talimat kurulmaz. Doğru istem, önce uygun uzmanlık dalında diğer bölge listelerinin de araştırılması; uygun kayıt yoksa kanuni koşulları taşıdığı belgelenen liste dışı kişilerin değerlendirilmesi ve atamanın yetkili merci tarafından yapılmasıdır.

Adayın tarafla danışmanlık, ücret, iş, yakınlık veya başka menfaat ilişkisi varsa bağımsızlık ve tarafsızlık ayrıca incelenir. Yönetmelik m.6, liste dışı bilirkişileri de etik ilkelere bağlar; m.8 ve m.9 bağımsızlık ile tarafsızlık esaslarını düzenler. Tarafın daha önce ücretli uzman görüşü aldığı kişi, bu ilişki açıklanmadan tarafsız mahkeme bilirkişisi adayı gibi sunulmaz. Gerektiğinde bilimsel mütalaa yolu ile mahkeme bilirkişiliği ayrımı korunur.

Dilekçeye hangi kayıt ve belgeler eklenir?

• Dosyanın soruşturma veya esas numarası ile mevcut bilirkişi inceleme ara kararı.
• İncelenecek teknik materyalin evrak numarası, tarih, sayfa veya kayıt bilgisi.
• Bilirkişiye yöneltilecek numaralı teknik sorular ve gerekli temel-alt uzmanlık alanı.
• İlgili bölge kurulunun güncel listesinde yapılan uzmanlık aramasının kaydı.
• Diğer bölge kurullarının listelerinde yapılan aynı uzmanlık aramasının tarihli sonucu.
• Varsa değerlendirilecek kişinin diploma, uzmanlık, mesleki yetki ve yeterlilik belgeleri.
• Kanun m.10/1’de aranmaya devam eden şartlara ilişkin mevcut resmî belgeler ve beyanlar.
• Kamu görevlisiyse kurum, birim ve görevi gösteren belge; dosyayla kurum bağlantısı incelemesi.
• Varsa kanunla görevlendirilmiş resmî bilirkişi kurumu ve görev alanına ilişkin kayıt.
• Deprem geçiş hükmüne dayanılıyorsa afet bölgesi ile somut dosya-deprem bağlantısını gösteren belgeler.

Eklerde kişisel veriler ve ceza sicili gibi hassas kayıtlar yalnız usulüne uygun ve gerekli kapsamda kullanılır. Tarafın erişemediği resmî kayıtlar varmış gibi doldurulmaz; merci tarafından UYAP ve ilgili kurumlardan araştırılması istenir. Liste ekranından alınan sonuç, hangi tarihte ve hangi uzmanlık terimiyle arama yapıldığını göstermelidir.

Liste dışından bilirkişi görevlendirilmesi dilekçesi örneği

Aşağıdaki örnek, ceza dosyasında olağan CMK m.64/2 sırasının uygulanması için hazırlanmıştır. Deprem bağlantılı Geçici 2. madde yalnız gerçek koşulları varsa ayrıca uyarlanır. Köşeli parantezli alanlar dosya kaydıyla doldurulur; listelerde arama yapılmadan “bilirkişi yoktur” denmez.

Liste dışından bilirkişi görevlendirilmesi dilekçesini Word olarak indir

Başvurudan sonra hangi işlemler takip edilir?

Dilekçenin UYAP’a doğru dosya numarasıyla kaydedildiği ve eklerin okunabilir olduğu kontrol edilir. Atama kararı verildiğinde uzmanlık alanı, bilirkişinin adı ve statüsü, listedeki veya liste dışındaki konumu, cevaplayacağı sorular, rapor süresi ve ücret bölümleri okunur. Karar başka bölge listesindeki kişiyi seçmişse bu kişi “liste dışı” diye kaydedilmez. Liste dışı kişi seçilmişse ilgili ve diğer listelerdeki araştırma ile kişi şartlarının kararda veya dayanak evrakında izlenip izlenmediği denetlenir.

Bölge kuruluna gönderilen bildirimin evrak tarihi ve sayısı dosyadan takip edilir. Yönetmelik m.50/4 uyarınca bölge kurulu şartların taşınmadığını tespit ederse kişinin UYAP’a kaydedilmeyeceği ve atama merciine bilgi verileceği unutulmaz. Böyle bir bildirim gelirse mevcut bilirkişi rapor yazmaya devam edecekmiş gibi varsayılmaz; atama makamından yeni karar istenir.

Liste dışı bilirkişinin yemin işlemi, CMK 64/6 liste dışı bilirkişi yemini dilekçesi kapsamında ayrıca kontrol edilir. Atama usulü ile yemin birbirini ikame etmez. Görevlendirilen kişinin daha sonra tarafsızlığını etkileyen somut olgu ortaya çıkarsa CMK 69 bilirkişinin reddi; bilirkişinin kendi çekinme sebebi varsa CMK 70 görevden çekinme hükümleri ayrı uygulanır.

CMK 64/2 dilekçesinde yapılan somut hatalar

1. Kendi bölge listesinde uygun uzman bulunup bulunmadığını kontrol etmeden liste dışı atama istemek.
2. Kendi listesinde sonuç çıkmayınca diğer bölge kurullarının listelerini araştırmadan doğrudan dışarıdan kişi önermek.
3. Başka bölge listesinde kayıtlı kişiyi, kendi bölgesinde bulunmadığı için “liste dışı bilirkişi” saymak.
4. Teknik sorunu ve temel-alt uzmanlık alanını belirtmeden yalnız bir kişinin özgeçmişini sunmak.
5. Tarafın bilirkişiyi seçme hakkı varmış gibi belirli kişinin mutlaka atanmasını talep etmek.
6. CMK m.64/2’nin istisna tuttuğu d, e ve f bentleri nedeniyle Kanun m.10/1’in diğer şartlarının aranmayacağını sanmak.
7. F bendindeki beş yıllık çalışma şartının olağan rejimde istisna olduğunu, ancak Geçici m.2 deprem rejiminde devam ettiğini gözden kaçırmak.
8. 6 Şubat depremleriyle bağlantısı olmayan dosyaya 1 Ocak 2028’e kadar geçerli geçiş hükmünü uygulamak.
9. Kanunla görevlendirilmiş resmî bilirkişi önceliğini incelememek.
10. Kamu görevlisinin bağlı olduğu kurumla ilgili davada atanamayacağı yasağını gözden kaçırmak.
11. Liste dışı atamayı bilirkişilik bölge kuruluna bildirmemek veya bildirim kaydını dosyada izlememek.
12. Atama usulü, bilirkişinin reddi, rapora itiraz ve yemin işlemini tek bir genel talep olarak karıştırmak.

Yakın başvurulardan farkı

Bu dilekçe bilirkişinin seçim kaynağına ilişkindir. CMK 64/6 yemin başvurusu, liste dışı kişi atandıktan sonra yemin ve imzalı tutanak işlemini ele alır. CMK 69 ret dilekçesi, atanan bilirkişinin şahsındaki yasaklılık veya tarafsızlığı şüpheye düşüren somut sebebe yönelir. CMK 66 rapor süresi uzatma ise atanmış bilirkişinin rapor süresi hakkındadır.

Rapor dosyaya sunulduktan sonra örnek alınması gerekiyorsa CMK 67/4 rapor örneği; bilirkişinin raporunu açıklaması için duruşmaya çağrılması gerekiyorsa CMK 68/1 duruşmada dinleme talebi kullanılır. Hukuk yargılamasındaki liste seçimi HMK 268 bilirkişi seçimi rehberinde ele alınır; ceza dosyasında sonuç istemi CMK m.63-64’e dayanır.

Sık sorulan sorular

1. Kendi bölge listesinde bilirkişi yoksa hemen liste dışından atama yapılabilir mi?

Hayır. CMK m.64/2 önce diğer bölge kurullarının listelerinin araştırılmasını emreder. Diğer listelerde de uygun uzman bulunmadığında olağan liste dışı atama aşamasına geçilir.

2. Başka bölge listesindeki bilirkişi liste dışı sayılır mı?

Hayır. Kişi başka bir bölge kurulunun güncel listesinde kayıtlıysa listeli bilirkişidir. Kendi bölgesinden farklı olması, liste dışı statüsü yaratmaz.

3. Taraf istediği kişiyi bilirkişi olarak seçebilir mi?

Hayır. Taraf teknik ihtiyacı ve adayın belgelerini sunabilir; atama ve kişi seçimi soruşturmada Cumhuriyet savcısına, kovuşturmada hâkim veya mahkemeye aittir.

4. Liste dışı bilirkişide beş yıllık çalışma şartı aranır mı?

Olağan CMK m.64/2 uygulamasında Kanun m.10/1’in f bendi istisna tutulduğu için beş yıllık fiilî çalışma koşulu doğrudan aranmaz. Ancak kişi yine göreve uygun uzmanlık ve g-ğ bentlerindeki yeterlilik belgelerini taşımalıdır. Deprem bağlantılı Geçici m.2 rejiminde f bendi istisna değildir ve çalışma süresi şartı devam eder.

5. Liste dışı bilirkişinin temel eğitim alması zorunlu mudur?

Olağan CMK m.64/2’de m.10/1-e bendi istisna tutulmuştur. Bu nedenle temel eğitim belgesi olağan liste dışı atamanın zorunlu koşulu değildir; diğer uygulanabilir şartlar korunur.

6. Atama bölge kuruluna bildirilmese ne yapılır?

Atamayı yapan merciden CMK m.64/2 ve Yönetmelik m.50/4 uyarınca bildirimin tamamlanması, evrak tarih ve sayısının dosyaya alınması istenir. Bildirim, kişinin şartlarının bölge kurulu tarafından denetlenebilmesini sağlar.

7. Liste dışı bilirkişi ayrıca yemin eder mi?

Evet. CMK m.64/6 uyarınca kendisini atayan merci huzurunda m.64/5’teki biçimde yemin eder; tutanak hâkim veya Cumhuriyet savcısı, zabıt kâtibi ve bilirkişi tarafından imzalanır.

8. Resmî bilirkişi varsa liste dışı uzman seçilebilir mi?

CMK m.64/3 kanunların belirli konularda görevlendirdiği resmî bilirkişilerin öncelikle atanmasını emreder. Somut konu resmî bilirkişinin kanuni görev alanındaysa bu öncelik gözetilir.

9. Deprem bölgesindeki her dosyada olağan liste sırası atlanabilir mi?

Hayır. Geçici m.2 yalnız genel hayata etkili afet bölgesi kabul edilen yerlerdeki, 6 Şubat 2023 depremleri ve akabindeki depremlerle bağlantılı iş ve ceza dosyaları için 1 Ocak 2028’e kadar uygulanır. Yer veya dosya bağlantısı yoksa olağan CMK m.64/2 geçerlidir.

10. CMK 64/2 dilekçesi rapora itiraz yerine geçer mi?

Hayır. Bu başvuru bilirkişinin hangi liste ve şartlarla seçileceğine ilişkindir. Raporun yöntem, veri veya sonucuna itiraz CMK m.67 kapsamında ayrı somut gerekçelerle yapılır.

Resmî mevzuat ve liste kaynakları

CMK m.63-66’nın güncel metni Adalet Bakanlığının 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu PDF’sinden kontrol edilmiştir. Bilirkişiliğe kabul şartları, liste dışı görevlendirme ve 1 Ocak 2028’e kadar geçerli deprem bağlantılı özel hüküm Adalet Bakanlığı Bilirkişilik Kanunu PDF’sinde yer alır. Güncel ikincil düzenleme için Bilirkişilik Yönetmeliği m.46 ve m.49-51, güncel arama için resmî bölge bilirkişi listeleri sayfası esas alınmıştır. Mevzuat ve çakışma kontrol tarihi 3 Ekim 2026’dır.